Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Պետության կառավարման ձևի արդի հիմնախնդիրները ազգային անվտանգության համատեքստում

Հարությունյան, Հայկ Արսենի (2018) Պետության կառավարման ձևի արդի հիմնախնդիրները ազգային անվտանգության համատեքստում. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (124Kb) | Preview

    Abstract

    Ազգային անվտանգության խնդիրների նկատմամբ համաշխարհային հանրության հետաքրքրությունը գնալով աճում է կապված 20-րդ դարի վերջի և 21-րդ դարի սկզբի տևական ճգնաժամային երևույթների հետ, որոնք ուղղակիորեն հարցականի տակ են դրել ամբողջ մարդկության հետագա ճակատագիրը։ Համաշխարհային աշխարհաքաղաքական իրադրության դինամիկ փոփոխությունները, Հայաստանի Հանրապետության աշխարհաքաղաքական կացությունը և նրա ներքին զարգազման պայմանները՝ սոցիալ-տնտեսական զարգացման բացասական միտումները, քաղաքացիների, հասարակության և պետության շահերին սպառնացող նոր վտանգները պետական իշխանության մարմինների առջև խնդիր են դրել ձևավորելու պետական իշխանության կազմակերպման և գործառութավորման այնպիսի մոդել, որն ունակ կլինի լուծելու ազգային անվտանգության ապահովան գերակա խնդիրները։ Այս համատեքստում ատենախոսության արդիականությունը պայմանավորված է մի խումբ պայմանների համակցությամբ։ Առաջին հերթին ազգային անվտանգության ապահովման հիմնախնդիրը, հանդիսանալով պետական և հասարակական կյանքի բոլոր ոլորտներում անցկացվող բարեփոխումների ինչպես պայմանը, այնպես էլ նպատակը, Հայաստանի Հանրապետության համար շարունակում է մնալ հիմնաքարային։ Քննարկվող ոլորտում իրականացվող փոփոխությունների բովանադկությունը պետք է միտված լինի Հայաստանի Հանրապետության ինքնիշխանության, տարածքային ամբողջականության, անվտանգ և կայուն զարգացման ապահովմանն ու համակողմանի ամրապնդմանը։ Բացի այդ աշխարհում ձևավորվող իրավիճակը բնորոշվում է «լարվածության կենտրոնների» առկայությամբ, տարատեսակ միջազգային կոալիցիաների և առանձին գերտերությունների ձգտումներով այլ պետությունների հաշվին սեփական աշխարհաքաղաքական ծրագրերն իրագործելու, շատ պետությունների դեռևս չլուծված սոցիալական խնդիրներով։ Նշված արտաքին, ինչպես նաև ներքին մի շարք իրողությունները, Արցախի հիմնախնդրի առկայությունը՝ Հայաստանի Հանրապետությունում առավել հրատապ են դարձրել ազգային անվտանգության ապահովման հիմնախնդիրները։ Այս տեսանկյունից էական հետաքրքրություն է ներկայացնում ազգային անվտանգության իրավական ապահովման՝ որպես Հայաստանում անձի, հասարակության և պետության անվտանգության ապահովման հիմնասյուներից մեկի համակարգային ուսումնասիրությունը։ Ատենախոսության թեմայի կտրվածքով նշված ոլորտի համեմատական-իրավական ուսումնասիրությունը հայրենական և միջազգային փորձի հիման վրա թույլ կտա գնահատել Հայաստանում ազգային անվտանգության իրավական ապահովման կայացման և հետագա կատարելագործման միտումները։ Ազգային անվտագության իրավական ապահովման հիմնախնդիրը Հայաստանի Հանրապետությունում պայմանավորված է նաև այն իրողությամբ, որ հայ ժողովրդի առջև 1991 թվականի անկախացումից հետո ծառացած է հայկական պետականության լեգիտիմացման խնդիրը, որին էլ թերևս մեծապես ուղղված են եղել 2005 և 2015 թվականների սահմանադրական բարեփոխումները։ Այս առումով որոշակի գիտական հետաքրքրություն է ներկայացնում Հայաստանի Հանրապետության պետական կառավարման ձևերի տեսական ուսումնասիրությունը, ազգային անվտանգության ապահովման տեսնակյունից դրանց հիմնախնդիրների ուսումնասիրությունը և կառավարման ձևով պայմանավորված ազգային անվտանգության սպառնալիքների չեզոքացմանն ուղղված միջոցառումների ձևակերպումը։ Այն իրողությունը, որ կառավարման ձևը և դրանում ներկառուցված քաղաքական-իրավական լուծումները էական կապ ունեն ազգային անվտանգության հետ, հաստատեց նաև մեր օրերի թավշյա հեղափոխությունը, էլ ավելի արդիական դարձնելով սույն հետազոտությունը, որը կարող է որոշակի առումով նպաստել ազգային անվտանգության՝ պետական կառավարման ձևով պայմանավորված վտանգների չեզոքացմանն ուղղված միջոցների բացահայտմանը՝ հայրենական և միջազգային փորձի հաշվառմամբ։ Диссертация посвящена изучению проблем формы правления государства в контексте национальной безопасности. Интерес мирового сообщества к проблемам безопасности неуклонно растет, что связано с перманентными кризисными явлениями конца XX - начала XXI в., острота которых напрямую поставила вопрос о дальнейшей судьбе всего человечества. Динамичные изменения мировой геополитической ситуации, международное положение Армении и условия ее внутреннего развития негативные факторы социально-экономического развития страны, новые тенденции в обострении угроз интересам граждан, обществу и государству ставят перед всеми органами государственной власти актуальную задачу разработки эффективных мер, направленных на практическое разрешение ключевых проблем обеспечения национальной безопасности. Вышеупомянутое подчеркивает актуальность темы диссертации и значимость ее исследования. Целью исследования является выявление, объективная оценка, комплексный анализ теоретических и практических проблем эффективного функционирования формы правления в контексте национальной безопасности, а также раскрытие роли формы правления в обеспечении национальной безопасности, а также предъявление концептуальных заключений и научно-практических предложений направленных на его дальнейшее улучшение. Исследование основано на множестве отечественных и зарубежных научных источников, а также на ряде отечественных и иностранных правовых актов, касающихся обеспечения национальной безопасности. В рамках диссертации автор раскрывает понятие и сущность национальной безопасности, роль государства и формы правления, в частности, в обеспечении национальной безопасности. Автор оценивает потенциальную опасность той или иной формы правления в контексте национальной безопасности, подчеркивая, что обеспечение национальной безопасности является важнейшей межфункциональной задачей государства, затрагивающей все его функции. Анализ правовой политики Республики Армения в 1991-1995гг. показывает, что ни на законодательном, ни на подзаконном уровнях не осуществлялось нормативно-правовое обеспечение национальной безопасности. На основе теоретико-правового анализа форм правления Республики Армения автор подчеркивает важность своевременного осознания потенциальных угроз формы правления и нормативного закрепления соответствующих механизмов нейтрализации последних. Наконец, на основе результатов исследования автор дает теоретические и практические рекомендации для усовершенствования формы правления Республики Армения в контексте обеспечения национальной безопасности. The dissertation is devoted to the study of the government form problems in the context of national security. The interest of the world community in the security issues is growing steadily in connection with the permanent crisis phenomena of the end of the 20-th and the beginning of the 21-st century, the acuteness of which directly raised the question of the future destiny of all mankind. Dynamic changes in the global geopolitical situation, international situation and the conditions of internal development of Armenia, the negative factors of the social-economic development of the country, new trends in the aggravation of threats to the interests of citizens, society and the state put the urgent task of developing effective measures aimed to the practical solution of key problems of national security before all government bodies. The abovementioned points out the relevance and the importance of the research of the dissertation subject. The aim of the study is to identify, objectively evaluate, comprehensively analyze the theoretical and practical problems of the effective functioning of the government form in the context of national security as well as to disclose the role of government in ensuring national security and to present conceptual conclusions, scientific and practical proposals aimed to its further improvement. The study is based on a variety of domestic and foreign scientific sources as well as a number of domestic and foreign legal acts related to national security. Within the framework of the dissertation the author reveals the concept and essence of national security, the role of the state and the form of government, particularly in ensuring national security. The author assesses the potential danger of this or that form of government in the context of national security stressing that ensuring national security is the most important inter-functional issue of the state affecting all its functions. Analysis of the legal policy of the Republic of Armenia between 1991-1995 shows that neither the legislative nor the sub-legal national levels have implemented regulatory legal support for national security. Based on the theoretical legal analysis of the government form of the Republic of Armenia, the author emphasizes the importance of timely awareness of the potential threats of the government form and the normative consolidation of the appropriate mechanisms for neutralizing the latter. Finally, based on the results of the research, the author provides theoretical and practical recommendations for the improvement of the RA government form in the context of ensuring national security. The scientific novelty of the dissertation is that for the first time in the domestic jurisprudence, as a result of comprehensive and complete research, the role of the government form in the context of ensuring national security was revealed and new ideas and recommendations for the improvement of the efficiency of the state functioning were presented. The study is the exceptional value of the dissertation. The author, for the first time in the domestic legal literature, examines the entire complex of problems of the government form in the context of national security in the light of the constitutional reforms of the Republic of Armenia implemented in 2015, making appropriate conclusions and proposing new conceptual approaches. The scientific novelty of the dissertation is primarily reflected in the provisions to be defended, in theoretical generalizations and recommendations made in the conclusion of the dissertation.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Современные проблемы формы правления государства в контексте национальной безопасности. Current problems of the government form in the context of national security.
    Uncontrolled Keywords: Арутюнян Айк Арсенович, Harutyunyan Hayk
    Subjects: Law
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 30 Apr 2019 15:20
    Last Modified: 03 May 2019 11:14
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/10024

    Actions (login required)

    View Item