Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Պատերազմում հայրեր կորցրած անձանց հոգեբանական և հոգեֆիզիոլոգիական բնութագրերի վարքագծային փոփոխությունների ուսումնասիրությունը

Քարիմիթալեղանի, Մահնեսա (2014) Պատերազմում հայրեր կորցրած անձանց հոգեբանական և հոգեֆիզիոլոգիական բնութագրերի վարքագծային փոփոխությունների ուսումնասիրությունը. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Լ. Ա. Օրբելու անվան ֆիզիոլոգիայի Ինստիտուտ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (835Kb) | Preview

    Abstract

    Each society requires healthy people, both physically and mentally, to grow and improve in all social, economic, cultural aspects, etc. According to the fact that today's youth are the immediate owners of the future, their health and disorders can significantly affect future society and generations. Therefore, it is essential to pay more attention to mental and physical health of this group and attempt to prevent and treat their mental and behavioral disorders. Life in the modern world is too stressful. Several positive and negative stresses often affect the qualitative and quantitative aspects of people in lifetime. Physiologists consider stress as a physical response to stimuli and environmental changes. They believe that stress also is the result of different social and mental situations that create behavioral disorders in people.Long-term exposure to severe negative stress causes important physiological and psychological changes, as well as instability in the body's internal environment. This imbalance in the body's internal environment leads to increased symptoms of certain diseases. One of the most fundamental factors affecting mental and psychological health is friendly parents in the family. Family is an institution that gives its members a sense of security and peace. For a long time family is considered as the most stable and effective factor for maintenance of the cultural characteristics and their transmission to future generations (Astore, Mclanahan, 1991, Bjarmason, 2000). Family balance is affected in case of problems in behavior or manner of a family member (Hammond, 1979). Father absence is considered as one of the variables affecting family members that children, especially young children are more vulnerable to it (Bakhshi., 1991, Adams. & Mylz. 1992). War is a phenomenon that has an impact on social and family function and cause insecurity. War, as a severe stressor, is an event that has been imposed on us repeatedly during the history of Iran. Levy-Shiff and colleagues (1993) showed that basic theoretical paradigms and constructs are identified within the extant literature that may usefully contribute to comprehending the effect of war upon young children as well as the nature of personal, situational and familial moderating factors. The recent war of Iraq against Iran was the longest imposed war that its negative consequences should never be neglected. One of these negative side effects as well as psychological effects was on the children of martyrs. Loss of father during childhood causes irreversible damages to mental health of children (Park et al. 2002). Father absence is important in terms of impact on children personality, adjustment and mental health (Earls, 1990). Observations showed that children without father have problems of depression, aggression and anxiety. Since war martyrs are venerated and respected in our country (because they are sacrificed and died to defend the homeland), the physical and mental health of their children to obtain scientific and social status is considered too important. Purpose and objectives of the research: The main objective of the present study was to investigate behavioral problems of subjects who lost their father in the war compared with ordinary persons. This research is aimed at providing a comprehensive review of the all psychological and physiological aspects in subjects of war martyrs such as their personality characteristics and behavioral disorders, quality of life, attention and memory in order to provide them with educational and therapeutic strategies for mental health. The following issues were considered: Study of the differences in personal characteristics between subjects who lost their father in the war and ordinary persons. Study of the differences in behavioral characteristics between subjects who lost their fathers in the war and ordinary persons. Study of the differences in quality of life between subjects who lost their fathers in the war and ordinary persons. Study of the differences in attention function between subjects who lost their father in the war and ordinary persons. Study of the differences in mental functions (memory) between subjects who lost their fathers in the war and ordinary persons. Is there any difference between personality characteristics of boys and girls who lost their fathers in the war? Is there any difference between behavioral disorders of boys and girls who lost their fathers in the war? Is there any difference between quality of life of boys and girls who lost their fathers in the war? Is there any difference between memory of boys and girls who lost their fathers in the war? Is there any differences between degree of attention of boys and girls who lost their fathers in the war? Scientific novelty and significance of the work: Although there are some studies conducted in the field of the present study, there is no comprehensive study on all variables of physiological and psychological health, quality of life, attention and mental function (memory) simultaneously. The main objective of the present study was to investigate these variables in subjects who lost their fathers in the war compared with ordinary persons. New data of this study will help to obtain proper results on individuals' physiological and psychological functions. Moreover, some new methods developed in Orbeli Institute of Physiology, NAS of Armenia are used in this study to examine the general functions of the brain. This method was used for better and in depth investigation of normal processing and time processing of memory, attention and mental capacity in subjects who lost their fathers in war. On the other hand, results of this study can be useful to plan a training program for mental health of these people and prevention the trauma. An important point related to research subject is that how personality is formed. By psychological definition, personality consists of permanent characteristics, behavior modes and individual compatibility that makes a person distinguished from others and leads to the relationship between him and others in the environment. The important point in this study is environmental factors affecting the personality and behavioral characteristics of the people who lost their fathers in the war. Regarding environmental variables, some issues are raised (if appropriate) such as conditions before birth, life experiences during the first months of birth, family systems and relationships within the family, childhood experiences, age and educational institutions. Considering changes in the life structure, today we can observe researchers interest than ever before to father role and his absence in the family, as well as the effect of these changes leading to alterations in child development. Most of these studies have focused primarily on single parent (mother) role to raise children, but now it is necessary to focus on absence of father, his involvement and his presence. Life quality is another important psychological factor which was studied in this work. Quality of life is sense of satisfaction or dissatisfaction about important aspects of life. It consists of emotional, psychological, social and economic fields (Chen, 2007). There is a significant and positive relationship between children quality of life and their self-esteem. It means that increased life quality leads to increased self-esteem (Nicholas et al., 2010). In this work for the first time was studied a number of behavioral disorders such as aggression, hyperactivity, anxiety, depression, social maladjustment, anti-social behavior, attention deficit and memory disorders among people who lost their father in the war compared with ordinary persons. The prevalence of behavioral disorders in the society, in general and in the families who suffered by the war, in particular, may have bad effects and consequences for future generations. Scientific research in the field of pathology and behavioral problems along with finding solutions to reduce the problems of these people may have positive effects on the society in particular and families of orphans (absence of father) in general. Ընտանիքում ծնողների բարյացակամ վերաբերմունքը երեխաների նկատմամբ հանդիսանում է երեխաների հոգեկան և հոգեբանական առողջության գրավականը: Ընտանիքը հանդես է գալիս որպես առաջնային միավոր, որում ձևավորվում է անհատը, նրա բնավորությունը, վերաբերմունքը հասարակության նկատմամբ, և որն ապահովում է անվտանգության և խաղաղության զգացում: Երեխայի, որպես անհատի ձևավորման մեջ, պատերազմը և հոր կորուստը կարող են հանդիսանալ հոգեբանական վնասվածքների և խրոնիկական սթրեսի գործոն: Այն կարող է հետք թողնել հետագա կյանքի ընթացքի վրա: Տվյալ հետազոտության տվյալները վկայում են այն մասին, որ մարդու միջավայրի կարևորագույն պահանջներից մեկը հանդիսանում է ապահովության զգացումը և հոր բացակայության դեպքում մարդ իրեն զգում է անապահով և որն ինքնըստինքյան հանգեցնում է տագնապայի վարքագծի: Առանց հոր սուբյեկտները ցուցաբերում են ուսման նկատմամբ ավելի քիչ հակվածություն, և համեմատած հայր ունեցող անձանց հետ, հաճախ հետ են մնում ակադեմիական առարկաներում: Ցույց է տրվել, որ հայր կորցրած մարդկանց մոտ տագնապը, ֆիզիկական պրոբլեմները, միջանձնային զգայնությունը և ագրեսիան ավելի բարձր է և որ նրանք ենթարկվում են տառապելու ռիսկի' տարբեր վարքագծային խնդիրների պատճառով: Պատերազմի արդյունքում հորը կորցրած (1խումբ) անհատները ավելի շատ ռիսկի են ենթարկված տառապելու վարքագծային խնդիրներով, քանի որ նրանք ենթարկվում են պատերազմի բացասական ասպեկտների վտանգին, որոնք հանդիսանում են ամենալարված տագնապայի խանգարումներից մեկը և կարող են անհատին ուղեկցել դեռևս շատ երկար ժամանակ: Նեվրոտիզացիայի, էքստրավերսիայի և սոցիալական պահանջարկի ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ 1 խմբի անհատների մոտ կա բարձր նեվրոտիզմ և էքստրավերտություն: Սոցիալական պահանջարկի հարցում 1 խմբի իգական սեռի ներկայացուցիչները ցուցաբերում են ավելի ցածր ցուցանիշներ, քան ստուգիչ խմբի անդամները: 1 խմբի անդամների վարքագծի վերլուծությունը ըստ սեռի բացահայտել է, որ արական սեռի ներկայացուցիչների մոտ գերակշռում է ագրեսիայի և հոգեկան խախտումների բարձր մակարդակը, իսկ կանանց մոտ ֆոբիային տագնապները և դեպրեսիան. մնացած ցուցանիշները հավաստի չեն: SF-36 հարցաթերթիկի համաձայն Ֆիզիկական և հոգեկան առողջության բոլոր չափանիշներով 1 խմբի անդամները ցուցաբերում են ավելի ցածր արդյունք, քան' ստուգիչ խմբի: Համեմատական վերլուծության արդյունքում բացահայտվել է, որ տարբեր սեռերի կյանքի որակի ցուցանիշները, կապված բարեկեցիկ կյանքի հետ տարբեր են. երկու խմբերի կանայք էլ ավելի խոցելի են, քան տղամարդիկ: Ուշադրության բացակայության մասին առկա փաստերը հիմնված են այն բանի վրա, որ սթրեսի ենթարկված ֆիզիկական անձանց ուշադրության կենտրոնացումը գտնվում է ավելի ցածր մակարդակի վրա, քան նորմալ ուսանողների մոտ, որի պատճառով նրանք ի վիճակի չեն սևեռելու իրենց ուշադրությունը տարբեր երևույթների և հանձնարարությունների վրա (Shalev etal., 2007; Carmeli et al .; 2008; Piek et al. 2007; Kaplan & Sadock, 2007; Wilson, 2009): Ամեն դեպքում, երկարատև զգայական խթանումը բարձրացնում է ուղեղի սինոպսիսը և վերջին հաշվով բերում է ընկալման զգացողության բարձրացման: Ուղեղի ցանցանման ակտիվացնող համակարգը, որը կարևոր դեր է խաղում կամավոր ուշադրության ապահովման գործում, բարձրանում է ուղեղի բնի ստորին հատվածից և նախապատրաստում է մեր ուղեղը ինֆորմացիայի ընդունմանը: Այս համակարգի դերը ուշադրության կարգավորման, գրգռման, արգելակման, ծրագրավորման և վարքագծային ռեակցիաների կազմակերպման գործընթացներում անհրաժեշտ և կասկածից վեր է: Ցույց է տրվել, որ պատերազմի ժամանակ հորը կորցրած անհատները, որոնք ունեն լարված և սթրեսային իրավիճակներ, հաճախ ունեն տվյալների ընկալման խնդիրներ: Այսպիսով, սթրեսն ու հոգեկան ճնշումը ունեն նկատելի ազդեցություն ճանաչողական գործընթացների և հիշողության վրա, այսինքն մարդն ի վիճակի է օգտագործել իր հիշողությունը, բայց կորցրել է ճիշտ որոշումներ ընդունելու ձգտումը: Այս ուսումնասիրության արդյունքները ուշադրության ինդեքսի մասին վկայում են, որ 1 ին խումբը արագություն, կենտրոնացում, ճշգրտություն պահանջող մտավոր գործունեության ընթացքում ունի առավել ցածր արտադրողականություն, և դա կապված է ձախողման վախի հետ, առաջացնում է մեծ սթրես, հոգեբանական ճնշում և կարող է հարուցել բացասական ազդեցություն ուղեղում ինֆորմացիայի մշակման գործընթացում: Ճշտման թեսթի կատարման ժամանակ սրտի զարկերի հաճախականության և զարկերակային ճնշման կորելացիոն վերլուծությունը 1 խմբի մոտ ցույց է տվել սիմպատիկ ակտիվության բարձր մակարդակ: Բացահայտված է տղամարդկանց մոտ նևրոտիզմի և ագրեսիայի, կանանց մոտ նևրոտիզմի և դեպրեսիայի միջև հակառակ կորելացիոն կապ: Այսպիսով, այս աշխատանքում ցույց է տրված, որ պատերազմում հորը կորցրած անձանց մոտ նկատվում են բոլոր էմոցիոնալ-աֆեկտիվ խանգարումները (տագնապ, վախ, ագրեսիա, դեպրեսիա, սոմատիզացիա' գերակշռող սիմպատիկ ռեակցիաներով' բարձր քրտնարտադրություն, սրտի զարկերի արագացում, զարկերակային ճնշման բարձրացում և այլն), որոնք հանդիսանում են քրոնիկ հոգաբանական սթրեսի արդյունք: Այս խանգարումները հարուցում են օրգանիզմի դիմադրողականության անկում, սթրես-տոլերանտություն և ընդհանուր հարմարվողականության վատացում: Այդուհանդերձ անհրաժեշտ են հետագա ուսումնասիրություններ, նվիրված ողջ ուղեղի ակտիվության ավելի մանրամասն ուսումնասիրությանը, բացահայտելու համար ԿՆՀ հիմնական այն կառույցները, որոնք պատասխանատու են պատերազմում հորը կորցրած անձանց մոտ տարբեր հոգեֆիզիոլոգիական խանգարումների համար: Одним из наиболее важных факторов, влияющих на психические и психологические особенности поведения индивидума является дружелюбные отношения родителей в семье. Семья рассматривается как начальная ячейка, в которой формируется личность, ее характер, поведение и отношение к обществу, и обеспечивает чувство безопасности, мира. Война и потеря отца на войне могут явиться факторами психологических травм при формировании личности и причиной хронического стресса, который может изменить психический стстус человека на всю оставшуюся жизнь Результаты данного исследования свидетельствуют о том, что одним из важных потребностей человека является чувство безопасности, а отсутсвие отца в семье вызывает состояние неуверенностичто, что может вызвать тревожное поведение. На наш взгляд, потеря отца в раннем возрасте может стать причиной социально не стабильного поведения и отсутствия уверенности субъекта в своих силах. Субъекты без отца менее склонны к учебе и больше отстают в академических предметах по сравнению с личностями, которые имеют отца. Показано, что лица, потерявшие своих биологических отцов, имеют более низкую успеваемость в школе, и выявляют меньше уверенности в своей повседневной деятельности. Было установлено, что физические проблемы, тревога, межличностная чувствительность и агрессия у лиц, потерявших отца, выше, чем у обычных людей и что они больше подвержены риску психических расстройств с многочисленными поведенческими последствиями. Таковыми являются лица, потерявшие отца на войне (I группа) так как они подвергаются опасности негативных воздействий войны, которые являются причиной депрессивных и тревожных расстройств, сопровождающих их в течение длительного времени. Изучение степени невротизации, экстраверсии и социальной востребованности показало, что испытуемые I группы обладают большим невротизмом и экстравертностью. В отношении социальной востребованности у лиц женского пола I группы показатели ниже по сравнению с контрольной группой. Сравнительный анализ поведения испытуемых I группы по полу выявил наиболее высокий уровень ущемленности и агрессии у лиц мужского пола, в то время как у лиц женского пола превалирует фобическая тревожность и депрессия, остальные показатели недостоверны. Изучение степени невротизации, экстраверсии и социальной востребованности показало, что испытуемые I группы обладают большим невротизмом и экстравертностью. В отношении социальной востребованности у лиц женского пола I группы показатели ниже по сравнению с контрольной группой. По всем параметрам физического и психического здоровья согласно вопроснику SF-36 у тестируемой группы показатели гораздо ниже, чем у контрольной группы. При сравнительном анализе показателей качества жизни по половым различиям обнаружено, что в отношении как физического, так и психического благополучия женщины обеих групп более уязвимы, чем мужчины.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Պատերազմում հայրեր կորցրած անձանց հոգեբանական և հոգեֆիզիոլոգիական բնութագրերի վարքագծային փոփոխությունների ուսումնասիրությունը: Изучение психологических и психофизиологических характеристик поведенческих изменений у лиц, потерявших своих отцов на войне.
    Uncontrolled Keywords: Քարիմիթալեղանի Մահնեսա, Каримиталегани Махнеса
    Subjects: Biology
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 12 Jun 2019 10:49
    Last Modified: 27 Feb 2020 09:51
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/10458

    Actions (login required)

    View Item