Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Սահմանադրականության մակարդակի գործոնային գնահատման հիմնախնդիրը

Հակոբյան, Ենոք Բենիամինի (2019) Սահմանադրականության մակարդակի գործոնային գնահատման հիմնախնդիրը. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (29Mb) | Preview
    [img]
    Preview
    PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (5Mb) | Preview

      Abstract

      Նոր ինստիտուցիոնալ տնտեսագիտությունը ժամանակակից տնտեսագիտության ինտենսիվ զարգացող ուղղություններից է։ Այն ուսումնասիրում է ինստիտուտները և դրանց փոխազդեցությունը տնտեսական գործընթացների հետ։ Քեյնսյան և նեոդասական հայեցակարգերն անտեսել են ինստիտուտների կարևորությունը հասարակության սոցիալ-տնտեսական զարգացման մեջ, և միայն 20-րդ դարի երկրորդ կեսից նրանց դերը վերաարժևորվել է։ Նոր ինստիտուցիոնալ տնտեսագիտության հարացույցում ֆորմալ ինստիտուտների ուսումնասիրությունն իրականացնում է սահմանադրական տնտեսագիտությունը։ Հարկ է արձանագրել, որ ֆորմալ ինստիտուտների իրացման արդյունավետությունը կախված է սահմանադրականության՝ սահմանադրական նորմերի և սկզբունքների իրացվածության մակարդակից։ Թեպետ սահմանա-դրությունը և նրա բաղադրիչները ժամանակակից սահմանադրական տնտեսա-գիտության ուսումնասիրության առանցքային օբյեկտներն են, մասնագիտական գրականությունում դեռևս բացակայում է սահմանադրականության մակարդակի գնահատման ունիֆիկացված մոտեցումը։ Սահմանադրականության մակարդակի՝ սահմանադրական նորմերի և դրանց փաստացի իրացման տարբերության քանակական գնահատականի կառուցման խնդիրն արդիական է հատկապես հետխորհրդային երկրներում, այդ թվում՝ Հայաստանի Հանրապետությունում, որտեղ տասնամյակներ շարունակ սահմանա-դրությունը բավարար չափով չի կենսագործվում։ Ավելին, ֆորմալ ինստիտուտներն անցումային փուլում մասամբ անտեսվել են, և այս երկրներում այժմ գործում են թերի ֆորմալ ինստիտուտներ, որոնց հիմքում ընկած է սահմանադրականության պակասուրդը։ Վերջինիս հաղթահարման համար անհրաժեշտ է իրականացնել առանցքային ինստիտուցիոնալ փոփոխություններ։ Փոփոխությունների մշտադիտարկման և ի վերջո գործունակության ապահովման համար վերջիններս պետք է լինեն չափելի։ Հետևաբար, այժմեական է սահմանադրականության մակարդակի գնահատման տնտեսագիտամաթեմատիկական մոտեցման մշակումը։ Սահմանադրականության մակարդակի գնահատումն առաջին հերթին ենթադրում է գործոնային գնահատման իրականացում, այսինքն՝ նրա բաղադրիչների քանակական գնահատականների կառուցում և վերջիններիս ամփոփման նպատակով կատարվող էմպիրիկ վերլուծություն։ Նմանատիպ ուսումնասիրության իրականացման առաջին նախապայմանը անհրաժեշտ տվյալների առկայությունն է։ Հատկանշական է, որ վերջին տասնամյակում ստեղծվել են սահմադրության նորմերը և սկզբունքները բնութագրող տվյալների նոր շտեմարաններ, ինչպես նաև հասանելի են դարձել երկրների սոցիալ-տնտեսական զարգացումը բնութագրող բազմաչափ ժամանակային շարքեր։ Սակայն նոր տվյալների հիման վրա էմպիրիկ ուսումնասիրություններ հազվադեպ են իրականացվել։ Ավելին, սահմանադրականության մակարդակը բնութագրող որոշ գործոններ դեռևս չունեն քանակական գնահատականներ կամ առկա գնահատականները թերի են։ Այդ գնահատականները միատեսակ ու միատարր չեն և կարող են լինել անվանական, փորձագիտական և օբյեկտիվ (միջազգային կամ տեղական գնահատականներ)։ Նրանցից յուրաքանչյուրն ունի իր առանձնահատկությունները և հիմնահարցերը։ Հարկ է արձանագրել, որ նոր տվյալների հասանելիությունը, ուսումնասիրության նոր օբյեկտները, հարաբերականորեն առավել արդյունավետ գնահատականների կառուցման անհրաժեշտությունը առաջադրում են մեթոդաբանական նոր խնդիրներ։ Այդ խնդիրների լուծման արդյունքում միայն հնարավոր Է իրականացնել սահմանադրականության մակարդակի համապարփակ գնահատումը։ Оценка уровня конституционализма является одной из основных проблем современной конституционной экономики. Она направлена на выявление наиболее оптимального сочетания конституционных норм, которые будут гарантировать динамичное, социально-экономическое развитие стран. Но для построения эффективной оценки необходим эмпирический анализ факторов уровня конституционализма и исследования альтернативных методов построения и анализа их количественных оценок. Что и является основной целью исследования. Объектом исследования является процесс оценки конституционного уровня, количественные оценки его факторов, методы их построения и исследования. изучить экономико-математические методы и оценки, используемые в конституционной экономики; изучить факторы, характеризующие уровень конституционализма и их особенности, в частности, проблемы при оценки и эмпирическом анализе номинальных, объективных и экспертных показателей; изучить методы кластерного анализа на основе номинальных показателей. Построить альтернативную группировку стран на основе номинальных показателей, которые оценивают уровень конституционализма. Разработать новый подход кластерного анализа на основе номинальных показателей, для преодоления ограничений доступных методов; изучить методы построения объективных показателей, оценивающих определенные факторы, характеризующие уровень конституционализма (в качестве примера, построить индекс уровня развития сообществ в РА для мониторинга конституционного положения, обеспечивающего равномерное территориальное развитие в Республике Армения); изучить взаимосвязь между траекториями развития стран на основе эмпирического анализа временных рядов социально-экономических показателей, оценивающих уровень конституционализма; изучить экспертные оценки, методы построения, особенности и их недостатки. Проанализировать надежность экспертных оценок разных страх и выявить страны где они не являются надежными. Разработать альтернативный подход к построению экспертных оценок для повышения эффективности и точности. представлена альтернативная группировка стран, основанная на нормах де-юре, установленных Конституцией, с использованием методов кластерного анализа номинальных показателей. Разработаны альтернативные подходы кластеризации номинальных показателей для преодоления ограничений известных методов; представлена классификация стран по уровню надежности экспертных оценок; Выявлены страны, где оценки факторов, характеризующих уровень конституционализма, не являются надежными. Предложен альтернативный подход построения экспертных оценок, основанный на теории нечетких множеств, для повышения их эффективности и точности; предложена методология построения индекса территориального развития РА для мониторинга конституционного положения равномерного территориального развития РА. Разработанный индекс оценивает степень территориального развития сообществ в РА. В результате оценок за 2015г. сообщества РА были классифицированы в соответствии с уровнем развития, и выявлены сообщества с относительно низким уровнем развития. Assessment of the level of constitutionalism is one of the main problems of contemporary constitutional economics. It will allow identifying the most optimal set of constitutional norms that will guarantee the dynamic socio-economic development of countries. But to build an effective measure, an empirical analysis of the factors of the level of constitutionalism and the study of alternative methods for the construction and analysis of their quantitative estimates are required. This is the main purpose of the study. The object of this research is the process of assessing the level of constitutionalism, the quantitative measures of its factors, the methods of their construction and analysis. study the empirical methods and measures used in constitutional economics; study the factors characterizing the level of constitutionalism and their features, the issues in assessing and analyzing them; study methods of clustering based on nominal features. Build an alternative grouping of countries based on nominal features of the level of constitutionalism. Develop new clustering approaches based on nominal features to overcome the limitations of the available methods; study the methodology of constructing indexes which assess factors of the level of constitutionalism (as an example, build an index of the level of community development in Armenia to monitor the constitutional provision ensuring equal territorial development in the Republic of Armenia); study the relationship between the development of countries on the basis of an empirical analysis of the time series of socio-economic features, which assess the level of constitutionalism; study expert assessments, methods, features and disadvantages of their construction. Analyze the reliability of expert assessments and identify countries where they are not reliable. Develop an alternative approach to constructing expert measures to improve their efficiency and accuracy. based on cluster analysis of nominal features an alternative grouping of countries based on “de jure” norms established by the Constitution was introduced. The alternative approaches of clustering based on nominal features were developed to overcome the limitations of known methods; the classification of countries according to the level of reliability of expert assessments was built. The countries where expert assessments of factors characterizing the level of constitutionalism were not reliable were identified. To improve expert measurements, an alternative approach was proposed, based on the theory of fuzzy sets; methodology for constructing an index of territorial development of the Republic of Armenia for monitoring the constitutional provision on equal territorial development in the Republic of Armenia was introduced. The index assesses the degree of territorial development of communities in Armenia. As a result of estimates for 2015 communities of RA were classified according to the level of development, and communities with relatively low levels of development were identified.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Проблемы оценки факторов уровня конституционализма. The problem of assessing the factors of the level of constitutionalism.
      Uncontrolled Keywords: Акопян Енок Бениаминович, Hakobyan Yenok Beniamin
      Subjects: Economy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 03 Jul 2019 13:01
      Last Modified: 15 Aug 2019 10:01
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/10602

      Actions (login required)

      View Item