Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Проблемы формирования институциональных механизмов управления процессом экономической интеграции Республики Армения В Евразийский экономический союз

Петросян, Роман Карлосович (2019) Проблемы формирования институциональных механизмов управления процессом экономической интеграции Республики Армения В Евразийский экономический союз. PhD thesis, ЕГУ.

[img]
Preview
PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (1993Kb) | Preview
    [img]
    Preview
    PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (630Kb) | Preview

      Abstract

      В динамично развивающимся мире страны с разным уровнем социально¬экономического развития стремятся к повышению конкурентоспособности национальных экономики путем образования региональных объединений, где сплетаются воедино общие интересы и цели развития отдельных государств. Ярким примером тенденции регионализации на постсоветском пространстве является Евразийский экономический союз (ЕАЭС), основой которого стал ранее сформированный Таможенный Союз с участием России, Беларуси и Казахстана. При создании указанного формата региональной интеграции, как и при формировании любых других региональных группировок, следует учитывать и реально оценить роль и участие каждого государства. В частности, в отличие от государства, рыночные силы по своей сути основаны на экономической конкуренции, а не на политическом сотрудничестве и преследуют максимизацию выгоды для собственного бизнеса, а не более широкие социальные и социально-экономические цели и достижение всеобщего благосостояния. Рыночные силы подразумевают неравные уровни развития и неравномерность распределения общественных, медицинских и других услуг, экологических и иных стандартов, стандартов безопасности, нормативной базы в разных странах, в которых можно найти и стратегически реализовать предпринимательские функции, с тем чтобы продвигать свои конкурентные преимущества. Наконец, в рамках существующих в настоящее время либерализованных инвестиционных режимов большинством правительств, инвесторам выгодно иметь возможность проводить одновременные инвестиционные переговоры с отдельными правительствами, чтобы оптимизировать свои собственные возможности и максимизировать стимулы, которые им предлагают такие конкурирующие правительственные программы поощрения инвестиций. Очевидно, что в интеграционных процессах особенно важна роль государства. Сообща, странам предоставляется возможность ускорить процесс повышения конкурентоспособности страны на международной арене, более успешно бороться против угроз безопасности страны в целом, а также против угроз экономической безопасности. Следовательно, государственная политика должна быть направлена на выявление источников и предпосылок взаимовыгодных направлений сотрудничества, на улучшение законодательно-правовой системы с целью улучшения системы социально-экономических отношений. Данная проблема является актуальной для большинства стран, однако она является особенно важной для малых стран, имеющих недостаточно развитые институты государственного управления. К числу данных стран можно отнести и Армению. В процессе осуществления анализа теоретических основ возникновения и развития интеграционных процессов на постсоветском пространстве стало очевидно, что в как в отечественной, так и в зарубежной литературе имеется небольшое количество учебников и научных трудов, которые полноценно рассматривают процесс возникновения и развития регионализации и региональной экономической интеграции. В частности, до сих пор имеются считанные публикации и научные исследования по части участия Армении и других постсоветских стран в интеграционных процессов в рамках Евразийского экономического союза (ЕАЭС). Таким образом, возникает острая необходимость в научных исследованиях, с помощью которых возможно глубоко анализировать условия возникновения регионализации, роль Армении в интеграционных процессах в рамках Евразийского экономического союза, проблемы, связанные с реализацией национальных конкурентных преимуществ в рамках ЕАЭС. Ներկա աննախադեպ տեխնոլոգիական առաջընթացի, ինչպես նաև երկրների և տարածաշրջանների միջև նյութական բարիքերի և ռեսուրսների հսկայական և աճող բևեռացման պայմաններում, կտրուկ մեծանում է տնտեսական ինետգրման դերը: Տարածաշրջանային տնտեսական ինտեգրման հիմնախնդիրները և առկա մարտահրավերները ստեղծում են լուրջ խնդիրներ Հայաստանի հետագա զարգացման համար: Անցումային շրջանի առանձնահատկությունների, սոցիալական, քաղաքական, տնտեսական խնդիրների և բազմաթիվ արտաքին գործոնների պատճառով Հայաստանում ստեղծվել են միկրո- և մակրո- մակարդակների մրցունակության գնահատման դժվարություններ: Տնտեսական ինտեգրման գործընթացներում պետության նպատակաուղղված մասնակցությունն ակնհայտ է: Խնդիրը արդիական է շատ երկրների, հատկապես կարևոր է Հայաստանի Հանրապետության նման փոքր պետությունների համար, որոնք չունեն կառավարման զարգացած ինստիտուտններ: Մինչդեռ միասին երկրներին հնարավորություն է ընձեռվում արագացնել միջազգային ասպարեզում երկրի մրցունակության բարելավման գործընթացը, բարձրացնել ընդհանուր անվտանգության մակարդակը և հաջողությամբ պայքարել տնտեսական անվտանգության սպառնալիքների դեմ, ինչով էլ պայմանավորված է ընտրված թեմայի արդիականությունը: Ատենախոսության հիմնական նպատակն է բացահայտել տարածաշրջանային ինտեգրման գործընթացում ծագող խնդիրները և առկա միտումները, մշակել ԵԱՏՄ-ին Հայաստանի անդամակցության պայմաններում ազգային մրցակցային առավելությունների իրագործմանն ուղղված առաջարկություններ: Վերլուծել գոյություն ունեցող տեսական մոտեցումները և Եվրասիական տնտեսական միության ձևավորման ինստիտուցիոնալ հիմքերը, իրականացնել դրանց համեմատական վերլուծություն, գնահատել պետությունների դերը ինտեգրացիոն գործընթացների կառավարման գործում, բացահայտել և վերլուծել Եվրասիական տնտեսական միության ձևավորման օրենսդրական և իրավական նախադրյալներն ու ԵԱՏՄ գործունեության տնտեսական մեխանիզմները, բացահայտել և վերլուծել հետխորհրդային տարածաշրջանում տնտեսական ինտեգրման կառավարման հիմնախնդիրները հաշվի առնելով համաշխարհային տնտեսական զարգացման միտումները, գնահատել ԵԱՏՄ ինստիտուցիոնալ միջավայրում Հայաստանի Հանրապետության ինտեգրման տնտեսական հիմքերը, դիտարկել Եվրասիական տնտեսական միությանն ինտեգրումը որպես Հայաստանի տնտեսական աճի գործոն, միջազգային փորձի ուսումնասիրության հիման վրա մշակել առաջարկություններ, ուղղված ԵԱՏՄ-ի շրջանակներում ՀՀ ազգային մրցակցային առավելությունների իրացմանը: ԵԱՏՄ ձևավորման և գործունեության միտումների և մարտահրավերների համապարփակ վերլուծության հիման վրա առաջարկվել է ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական ռազմավարությունների և դրանցից յուրաքանչուրի մրցակցային առավելությունների արդյունավետ օգտագործման համակարգված մոտեցում; Առաջարկվել են ազգային մրցակցային առավելությունների իրացման հետևյալ միջոցները. ներքին արտադրանքի մրցունակության բարձրացում, նոր շուկաներ տեղական արդյունաբերության ապրանքների մուտքի ապահովում, համեմատական առավելությունների իրացում, տարածաշրջանային կազմակերպությունների, խմբերի և ռազմավարական դաշինքների մրցակցային առավելությունների բացահայտում, տարածաշրջանային ինտեգրացիայի շրջանակներում մրցակցային հնարավորությունների առավելագույն իրացում, համագործակցության կարողությունների առավելագույն օգտագործում: Առաջարկվող մեթոդների կիրառմամբ ազգային մրցակցային առավելությունների իրացման հնարավորության հիման վրա մշակվել են չափանիշներ, որոնք անհրաժեշտ են դրանք հիմնավորելու և ընտրելու, Հայաստանում կլաստերային տնտեսության ձևավորման կոնկրետ պայմաններ ստեղծելու, ինչպես նաև Հյուսիս-Հարավ ինտեգրացիոն առանցք ձևավորելու համար: Current unprecedented technological progress as well huge growing level of wealth and resources concentration between countries and regions, the economic role of the regional economic integration associations is dramatically increasing. Problems and challenges of regional economic integration organizations pose serious problems for Armenia's further development. Due to the peculiarities of social, political and economic challenges and numerous external factors during the transition period in Armenia, there are difficulties in assessing the competitiveness on micro and macro levels. Apparently, the role of the state is particularly important for the integration processes. This problem is relevant for most countries, especially for small countries such as the Republic of Armenia, with an underdeveloped institutions. At the same time, countries are given the opportunity to accelerate the process of improving country's competitiveness in the international arena as well as to fight against threats to both national and economic security more effectively, which consists of the relevance of this chosen topic. The aim of the dissertation research was to identify problems and trends in the process of regional integration as well as to develop a set of recommendations for the realization of national competitive advantages, in the context of Armenia’s membership in the EAEU. Analyze the theoretical approaches existing in the literature and the institutional bases for the formation of the Eurasian Economic Union and to conduct their comparative analysis. Assess the role of states in the management of integration processes. Identify and analyze legal and regulatory prerequisites of the formation of the Eurasian Economic Union and the functioning mechanisms of the EAEU’s economic instruments. Identify and analyze economic integration problems from the post-Soviet space, taking into account trends of the global economic development. Assess the economic rational of the integration of the Republic of Armenia in the institutional framework of the EAEU. Explore and justify integration in the EAEU, as a factor of economic growth in Armenia. Based on the studied international experience, develop a set of recommendations aimed at the realization and management of national competitive advantage of Armenia within the framework of the EAEU. Based on an extensive analysis of trends and challenges of EAEU’s establishment and functioning, a coordinated approach to an effective use of each EAEU country member’s economic strategies and competitive advantages is proposed improving the competitiveness of domestic products providing new markets for local industrial products realization of comparative advantages realization of competitive advantages of regional organizations, associations and strategic alliances maximum realization of competitive capability of countries in the framework of regional integration the use of economic benefits of cooperation Based on the possibility of realizing national competitive advantages using the proposed methods, necessary standards were developed for the verification of these advantages and their selection for implementation, creation of specific conditions for the formation of cluster economy in Armenia as well as the formation of the integration direction of "North-South".

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Եվրասիական տնտեսական միությանը Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական ինտեգրման գործընթացի կառավարման ինստիտուցիոնալ կառուցակարգերի ձևավորման հիմնախնդիրները: Problems of the formation of institutional mechanisms for the management of the process of economic integration of the Republic of Armenia to the Eurasian economic union.
      Uncontrolled Keywords: Պետրոսյան Ռոման Կառլոսի, Petrosyan Roman Karlosovich
      Subjects: Economy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 23 Aug 2019 12:55
      Last Modified: 06 Feb 2020 13:43
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/10629

      Actions (login required)

      View Item