Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Գեղամ Սարյանի պոեմների և բալլադների խոսքարվեստը

Պապիկյան, Լիլիթ Մհերի (2015) Գեղամ Սարյանի պոեմների և բալլադների խոսքարվեստը. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (701Kb) | Preview

    Abstract

    Վերջին տասնամյակներում հայ ոճագիտության մեջ զգալի տեղ է հատկացվում ոճական հարցերի և հատկապես գրողների երկերի լեզվաոճական յուրահատկությունների քննությանը: Սակայն հայ լեզվաμանության, մասնավորապես ոճաμանության ուսումնասիրության շրջանակից գրեթե դուրս է մնացել խորհրդահայ μանաստեղծ Գեղամ Սարյանի երկերի խոսքարվեստի ուսումնասիրությունը: Թեև քսաներորդ դարի հայ հայտնի գրող Գ. Սարյանի և նրա գեղարվեստական ժառանգության տարաμնույթ հարցերի վերաμերյալ գրվել են գիտական աշխատություններ, սակայն տակավին ուսումնասիրված չեն գրողի ստեղծագործությունների, մասնավորապես պոեմների և μալլադների լեզվաոճական միջոցները: Սրանով պայմանավորված` քննության նյութ ենք դարձրել Սարյանի պոեմների և μալլադների խոսքարվեստը: Ատենախոսության նպատակը և խնդիրները: Մեր նպատակն է համակարգված և հնարավորինս ամμողջական ներկայացնել Գ. Սարյանի պոեմների և μալլադների լեզվաոճական առանձնահատկությունները՝ ընդգրկելով նաև գրողի μանաստեղծությունների խոսքարվեստը: Ատենախոսությանն առաջադրվող խնդիրներն են. ա¤ Սարյանի երկերի μառապաշարի շերտերի (համագործածական μառեր, հնաμանություններ, նորաμանություններ, փոխառություններ և օտարաμանություններ, էկզոտիզմներ տարաշխարհիկ μառեր¤, ժողովրդախոսակցական և μարμառային μառեր) քննությամμ μացահայտել հեղինակի` μառընտրության և μառօգտագործման հմտությունը, դրանց լեզվաոճական նշանակությունը: Ներկայացնել μանաստեղծի պոեմների և μալլադների քերականական իրողությունների լեզվականոճական կիրառությունները: Բացահայտել պատկերավորման և արտահայտչական միջոցների լեզվաոճական նշանակությունը Գ. Սարյանի ստեղծագործություններում: Վեր հանել Սարյանի պոեմների և μալլադների ստեղծագործական մշակումներում եղած լեզվաոճական փոփոխությունները, որոնք նպաստել են հեղինակի երկերի լեզվի կատարելագործմանը: Գրողի խոսքարվեստի ամμողջական պատկերը ստանալու համար որոշ դեպքերում ներկայացրել ենք նաև լեզվական այս կամ այն իրողության ոճականորեն չեզոք կամ ոչ այնքան հաջող գործածությունները: Գիտական նորույթը: Առաջին անգամ փորձ է արվել հանգամանորեն և համակարգված քննելու խորհրդահայ μանաստեղծ Գ. Սարյանի պոեմների և μալլադների խոսքարվեստը: Կարծում ենք` և՛ քննվող հարցերի շրջանակով, և՛ քննության հիմնական արդյունքով աշխատանքը կարելի է համարել նորություն: Об известном писателе XX века Гегаме Сарьяне и о различных вопросах его художественного наследия созданы многочисленные научные исследования, однако остались все еще недосконально исследованными стилистические аспекты его произведений, в частности, баллад и поэм. Исходя из этого, темой нашего исследования стали лингвостилистические особенности баллад и поэм Г. Сарьяна, а также его стихотворных произведений. В диссертации, исследуя лексические пласты произведений Сарьяна (обще-употребительные слова, неологизмы, заимствованная лексика, просторечие и др.), было выявлено мастерство автора, проявляющееся в выборе и использовании лексических единиц; представлено лингвостилистическое использование грамматических категорий. Метод исследования обусловлен целью и задачами работы. Исследуя стилистические особенности баллад и поэм Сарьяна, мы использовали текстовый и лингвистический анализ, синхронный и диахронный методы, при необходимости сопоставляя их. Во введении кратко представлены исследования, посвященные анализу сочинений Сарьяна. Первая глава названа “Лингвостилистические особенности лексических пластов”. Здесь подробно анализируются лингвостилистические особенности использования общеупотребительных слов, устаревших слов, неологизмов, заимствованных слов, экзотизмов, варваризмов, просторечных и диалектных слов. Вторая глава названа «Морфолого-семантические пласты лексики”. В про-изведениях Г. Сарьяна заслуживает внимания использование морфолого-семантиче-ских пластов лексики. Третья глава названа “Лингвостилистическое использование грамматических реалий”. Здесь исследована грамматическая система поэзии Сарьяна, которая состоит из двух частей: морфологических особенностей и синтаксических особенностей. Четвертая глава озаглавлена “Образные и выразительные средства”. Глава состоит из двух подглав: “Образные средства” и “Выразительные средства”. В этой главе диссертации исследованы наиболее характерные для творчества Сарьяна образные и выразительные средства. Пятая глава названа “Лингвостилистический анализ творческой обработки поэм и баллад Г.Сарьяна”. До настоящего времени нет исследования, посвященного творческой лаборатории Сарьяна, обращаясь к изучению которой мы выделили главным образом языковые и стилистические изменения, имеющие место в рукописях автора. Нас особо интересовали авторские исправления. Продолжительная обработка Сарьяном своих произведений в основном преследовала цель совершенствования сочинения. In spite of the fact that many scientific works had been created over the fiction of famous Armenian poet Gegham Saryan, the linguo-stylistic means of poets’ works especially that of his poems and ballads are not investigated.Taking into consideration this fact, as the subject of this investigation we took speech art of G. Saryans’ poems and ballads. The investigation method of thesis is conditioned by objects and aims of investigation material. During invest-tigation of Saryan’s poems’ and ballads’ art of speech, we have used contextual and linguistic analyzes methods, diachronic and synchronic methods, confronting them when it is necessary. The work is consisted from introduction, five chapters, conclusions and bibliography. In the introduction had been introduced those works, which are dedicated to the investigation of Saryan’s works’ analyzes. Here the modernity of a theme was proved, were stated the aim and objects of the thesis, was given the scientific innovation, methods and structure of the theme. The first chapter is named “Linguo-stylistic characteristics of Word-Stock Layer”. Here thoroughly are being analyzed linguo-stylistic functions of combined words, archaisms, neologies, borrowings, exotizms (alien words), barbarisms. The second chapter is named “The Morpho-Semantic Groups of Word Stock”. The usage of morpho-semantic groups in G. Saryans’ works is very interesting. In the speech art of his rhyme its specific role has the usage of synonyms, antonyms, homonyms, which in their turn have special stylistic-expressive aim. The third chapter is named “The Lingvo-Stylistic Usage or Grammatical Realias”. In this chapter the grammatical structure of Saryan’s rhyme had been investigated. In the sub chapter of morphological characteristics the deviations from literary language and changes are analyzed, which in general had been expressed in the noun declension, number, subject grammatical categories and in the structure of verb declension. In the sub chapter of syntactical characteristics some syntactical realties, which have special significance in poet’s speech of art are being investigated. Here we deal with the of personal simple sentences, complex sentences without conjunctions, rotating syntaxes, etc. The forth chapter has the name “Stylistic and Expressive means”. In the sub chapter “Stylistic Means” the metaphor, an epithet, a simile, a comparison, personification were analyzed. In the chapter “Expressive Means” different types and ways of repetition, graduation, and rotation are discussed. To the fifth chapter we gave the name “The Lingvo-Stylistic Investigation of Saryan’s Poems and Ballads. Till now the creative laboratory of G. Saryan had not been a subject of separate investigation. Here we gave importance to linguistic, stylistic changes of poet’s works. For us, it is especially important the author’s corrections. Having analyzed the speech art of Saryan’s poems and ballads we came to a conclusion that.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Лингвостилистические особенности поэм и баллад Гегама Сарьяна. The speech art of Gegham Saryan’s poems and ballads.
    Uncontrolled Keywords: Папикян Лилит Мгеровна, Papikyan Lilit Mher
    Subjects: Linguistics
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 13 Sep 2016 11:11
    Last Modified: 13 Sep 2016 12:29
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3410

    Actions (login required)

    View Item