Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Արտադրատեխնիկական սպասարկումների ոլորտի զարգացման տնտեսագիտական հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսությունում

Եդիգարյան, Լուսինե Միշայի (2016) Արտադրատեխնիկական սպասարկումների ոլորտի զարգացման տնտեսագիտական հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսությունում. PhD thesis, Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարան.

[img] PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (1600Kb)
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (738Kb)

      Abstract

      Ագրոպարենային համակարգի կենսագործունեությունը և զարգացումն անհնարին է առանց արտադրատեխնիկական սպասարկումների բնագավառի բնականոն գործունեության և շուկայի պահանջներին համապատասխան դրանց կատարելագործան, որակական ու քանակական առումով մատուցվող ծառայությունների ընդլայնման: Գյուղատնտեսության ճյուղի զարգացման հիմնարար ուղղություններից մեկը համալիր մեքենայացումն է: Վերջինս ագրարային ոլորտի մրցունակության բարձրացման, գյուղատնտեսական արտադրանքների արտադրության ավելացման և ճյուղի ներուժի լիարժեք օգտագործման հիմնական գործոններից է: Վերջին երկու տասնամյակի ընթացքում գյուղատնտեսության մեքենատրակտորային հավաքակազմի նորացման տեմպերը խիստ ցածր են եղել, ուստի մաշվածության և սարքինության մակարդակի ցածր լինելու հետևանքով առկա տեխնիկայի օգտագոր-ծումը ցածր արտադրողական և ծախսատար է: Ագրարային ոլորտի արտադրատեխնիկական սպասարկումների բնագավառի ձեռնարկությունների մասնավորեցումը և ապապետականացումը սկսվել էր դեռևս 1992 թվականից և ներկայումս ավարտված է։ Գյուղատնտեսական տեխնիկայի շահագործման նորմատիվային ժամկետների գերազանցման, նորոգումների ու տեխնիկական սպասարկումների գործուն համակարգի բացակայության պայմաններում գնալով նվազում է դրանց սարքինության աստիճանը։ Մեքենայացված աշխատանքներով սպասարկումները գյուղատնտեսությունում գլխավորապես իրականացվում են տեխնիկայի սեփականատեր հանդիսացող մասնավոր տնտեսավարողների կողմից: Գյուղատնտեսական տեխնիկայի հավաքակայանի տարիքային կազմի վերլուծությունից պարզվել է, որ շահագործվող տրակտորների 91.4%-ն օգտագործվում է 11 տարուց ավելի և անցել է ամորտիզացիայի համար սահմանված ժամկետները : Մաշված տեխնիկայի շահագործումը հանգեցնում է վառելանյութի և քսայուղերի գերածախսի, բերքի գերնորմատիվային կորուստների, թանկացնում նորոգման և տեխսպասարկման աշխատանքները, որի հետևանքով բարձրանում են նաև ծառայությունների սակագները: Գործող տեխնիկայի սահմանափակ քանակի և նոր ստեղծված գյուղացիական տնտեսությունների մեծ թվի հետևանքով դրանց միայն մի մասն է ապահովված սեփա-կան միջոցներով: Ապահովվածության ցուցանիշը սարքին տեխնիկայի համար 100 գյուղացիական տնտեսության հաշվով կազմում է` հացահատիկահավաք կոմբայն¬ներինը` 0.3, տրակտորներինը` 3.3, տրակտորային կցասայլերինը` 1.5, գութաններինը` 1.0, շարքացաններինը` 0.5, խոտհնձիչներինը` 0.5, հավաքիչմամլիչներինը` 0.4 միավոր : Գյուղատնտեսական տեխնիկայի հավաքակայանի վերազինման հարցում առկա դժվարություններն առնչվում են տեխնիկան շահագործող սուբյեկտների, սպասար-կումների կարիք ունեցող գյուղացիական տնտեսությունների ֆինանսական սուղ հնարավորությունների, ներմուծվող մեքենայացման միջոցների և պահեստամասերի բարձր գնե-րի և այլ պատճառների հետ: Տնտեսությունների ֆինանսական ռեսուրսների սղության, տեխնիկական միջոցներով դրանց անհամաչափ ապահովվածության հետևանքով, դաշտային մեքենայացված աշխատանքները հաճախ չեն կատարվում ագրոտեխնիկական կանոններին համապատասխան սահմանված ժամկետներում, և այդ աշխատանքները որակի առումով բարելավման անհրաժեշտություն ունեն։ Активная деятельность и развитие агропродовольственной системи невозможны без эффективной деятельности сферы производственно-технического обслуживания и ее совершенствования в соответствии с требованиями рынка, расширения предоставляемых услуг в качественном и количественном отношении. Темпы обновления сельскохозяйственного машинно-тракторного парка в течение последних двух десятилетий были чрезвычайно низкими, в результате чего, вследствие высокой степени износа и низкого уровня рабочего состояния, использование имеющейся техники стало низкопроизводительным и дорогостоя¬щим. Существующие в вопросе перевооружения парка сельскохозяйственной техники трудности связаны со скудными финансовыми возможностями как субъектов, эксплуатирующих эту технику, так и крестьянских хозяйств, нуждающихся в техническом обслуживании, высокими ценами на ввозимые средства механизации и запчасти к ним и рядом других причин. Предоставляемые собственниками сельскохозяйственной техники услуги по механизации сельского хозяйства не упорядочены. Они проводятся на основе взаимной договоренности, в ходе выполнения работ не действуют договорные отношения, а иногда в одностороннем порядке, что приводит к диктовке размеров оплаты (тарифов) сельскохозяйственных работ собственниками сельскохозяйственной техники. В настоящее время в сфере производственно-технического обслуживания сельского хозяйства республики существует ряд проблем. Создавшееся положение и возникшие вопросы требуют разностороннего научного исследования в дан¬ной сфере. Основная цель настоящей работы: в результате исследования и анализа специализированной литературы, имеющейся по теме информации, программных и концепуальных документов, касающихся данной сферы, а также на основе собственных наблюдений - выявление экономических проблем развития сферы производственно-технического обслуживания сельского хозяйства и разработка предложений, направленных на решение наиболее насущных проблем. Основные задачи исследования вытекают из поставленной цели и, в основном, следующие: рассмотрение теоретических вопросов производственно-технического обслуживания сельского хозяйства; также особенности сельского хозяйства РА и факторов, обуславливающих производственно-технические взаимоотношения; исследование состояния и особенностей сферы производственно-технического обслуживания сельского хозяйства РА; выявление проблем экономического развития производственно-технического обслуживания сельского хозяйства РА; изучение международного опыта развития сферы производственно-технического обслуживания сельского хозяйства и выявление возможностей его применения в РА; выявление количественной характеристики различных факторов, влияющих на уровень рабочего состояния парка сельскохозяйственной техники; разработка и предложение методических подходов расчета тарифов на производственно-техническое обслуживание сельского хозяйства; предложение основных направлений решения проблем развития производственно-технического обслуживания сельского хозяйства и оценка эффективности предлагаемых мероприятий, направленных на улучшение состояния производственно-технического обслуживания сельского хозяйства. Vital activities of agrifood system and development is impossible without normal acti-vity of industrial technical services sector and their perfection appropriate to market require-ments, in terms of qualitative and quantitative expansion of services. Over the past two decades agricultural machinery suite renewal rates were extremely low, therefore, as a result of depreciation and working order low level, existing technology usage is low productive and costly. Issue of agricultural machinery gathering point upgrades existing difficulties is due to entities exploiting equipment, need of services of agricultural household’s scarce financial re-courses, improved mechanization vehicles and higher prices of spare parts and other reasons. By the owners of agricultural equipment agricultural mechanization services are not regulated. They are made by mutual agreement, and during the work performance there is no conceptual relationship. It sometimes by the owners of the technology leads to the mechanized work fees (tariffs) unilateral sizes dictation. There are number of key problems in the field of agricultural industrial technical ser-vices. In the field of industrial technical services created situation and problems demand in a given area realization of comprehensive scientific research. The main objective of the research related to study field professional literature, information, conceptual and software documentation study and analysis, as well as, as a result of own observations to indentify agricultural industry technical development sphere economic key prob¬lems and to propose their main solution directions. The main problems of the research are driven from its goals and basically are as follows: To study theoretical questions of agricultural industrial technical services, peculiarities of agriculture of the RA and relationship factors of industrial technical services. To study the peculiarities and situation of industrial technical services in the agriculture of the RA. To reveal development problems of industrial technical services in the agriculture of the RA To study the international experience of industrial technical services in the agriculture and to reveal the possibilities of its application in the RA. To identify the quantitive description of various factors of working order of technical suite in agriculture. To propose the methodological approaches of calculating tariffs for industrial technical services of agriculture. To work out the primary directions for solution of key problems of industrial technical services of agriculture, to assess the efficiency of proposed measures. The main novelty of the research is in the fact that on the basis of the investigation of economic key problems of development of agricultural industrial technical sphere have been predetermined its solution main directions. The main scientific results are due to proposed problems of research framework, particularly.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Экономические проблемы развития сферы производственно-технического обслуживания и пути их решения в сельском хозяйстве Республики Армения. Industrial technical services sphere economic development issues and their solution ways in the agriculture of the Republic of Armenia.
      Uncontrolled Keywords: Едигарян Лусине Мишаевна, Yedigaryan Lusine
      Subjects: Economy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 13 Sep 2016 16:01
      Last Modified: 13 Sep 2016 16:01
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3417

      Actions (login required)

      View Item