Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Անտառային էկոհամակարգերի կոլեկտիվ կառավարման մեթոդի գնահատումը՝ դրանց կայուն օգտագործման և էկոլոգիական ամբողջականության պահպանման նպատակով ԻԻՀ մազանդարանի պայմաններում

Մաջիդ, Լողմանփուր (2014) Անտառային էկոհամակարգերի կոլեկտիվ կառավարման մեթոդի գնահատումը՝ դրանց կայուն օգտագործման և էկոլոգիական ամբողջականության պահպանման նպատակով ԻԻՀ մազանդարանի պայմաններում. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (854Kb) | Preview

    Abstract

    Իրանի Իսլամական Հանրապետության շրջակա միջավայրի բաղադրիչների պահպանությունն օրախնդիր հարց է բնական պաշարների շարունակական դեգրադացման, կենսաբազմազանության կորստի և անապատացման համընդհանուր երևույթների կանխարգելման տեսակետից: Որպես բնական ժառանգության կարևորագույն բաղադրիչ՝ բնական պաշարների թվում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում անտառները, որոնք ունեն բնապահպանական, սոցիալ-տնտեսական, ինչպես նաև ազգային անվտանգությունն ապահովող բացառիկ ռազմավարական նշանակություն: Սակայն բնական գործոնների բացասական ազդեցության և գերշահագործման արդյունքում անտառային էկոհամակարգերը ներկայումս խիստ վտանգված են: Անտառները հանդիսանում են կարևոր գործոն շրջակա միջավայրի պահպանության և կայունության ապահովման գործում, կարևոր նշանակություն ունեն երկրի կայուն զարգացման ապահովման մեջ, իսկ անտառային կենսազանգվածը ցուցանշում է տվյալ երկրի զարգացվածության մակարդակը: Անտառների ու կենսաբազմազանության էկոլոգիական պաշտպանության և կայուն կառավարման հարցերը համամոլորակային առավել հաճախ քննարկվող խնդիրներից են: Այս քննարկումներն ուղղված են անտառային պաշարների մոնիտորինգի և գնահատման նոր քաղաքականության մշակմանը: Ներկայումս մարդը սկսել է գիտակցել, որ բնության մեջ իր ցանկացած գործունեություն ունի սահմանափակումներ, որոնք նա պետք է հաշվի առնի` էկոհամակարգերի կայուն օգտագործման նպատակով: Ըստ Կոլումբիական համալսարանի 2005թ. հրատարակած զեկույցի` Իրանը կայուն էկոլոգիական զարգացման տեսանկյունից 146 երկրներից 132-րդն է: Հաշվի առնելով խնդրի հրատապությունը և այն հանգամանքը, որ երկրի հսկա տարածքներ անապատային են, առավել քան անհրաժեշտություն է անտառների կայուն կառավարման ռազմավարության ապահովումը: Հետևաբար, կայունության տարբեր քանակական և որակական չափանիշների ուսումնասիրությամբ` Իրանի անտառների կայունության գնահատումը, կայուն կառավարման ռազմավարության մշակումը կարելի է ընդգրկել անտառային պաշարների պահպանության, կառավարման և արդյունավետ օգտագործման խնդիրների շարքում: Оценка устойчивости лесных экосистем является одним из ключевых вопросов в сфере рационального управления лесными ресурсами. Целью исследования было изучение факторов, способствующих устойчивому развитию лесного сектора, оценка устойчивости лесных экосистем и разработка политики устойчивого лесопользования в 3-й серии Шилера 1-ого раздела водосборного бассейна Мегрбанруд и 3-й и 4-й сериях 8-ого раздела водосборного бассейна Нека-Залемруд Иранской провинций Мазандаран. Для достижения указанной цели были поставлены следующие задачи: провести исследования топографических особенностей (высота, градиент, экспозиция склона), растительного покрова, механических и физико-химических (механический состав, электропроводность, рН, содержание магния, кальция, калия, фосфора, общего азота, органического углерода, отношение углерод/азот) свойств почв в районе исследований; выявить основные факторы, влияющие на рост растений в районе исследований; выявить корреляцию между некоторыми факторами, способствующими устойчивому развитию лесного сектора; собрать и проанализировать необходимую информацию о коллективном управлении лесными ресурсами, выявить основные критерии и подкритерии для оценки состояния лесных ресурсов; сформировать иерархическое древо для коллективного управления лесными ресурсами; разработать политику устойчивого управления лесными ресурсами в районе исследований. Исследования показали, что наблюдалась значительная разница в состоянии лесного биоразнообразия в двух исследованных подрайонах (3-я серия Шилера 1-го раздела водосборного бассейна Мегрбанруд и 3-й и 4-й серий 8-го раздела водосборного бассейна Нека-Залемруд). При оценке состояния биоразнообразия по индексам видового разнообразия Шеннона и видового богатства Маргалефа оно было в лучшем состоянии в лесах 3-й и 4-й серий 8-го раздела водосборного бассейна Нека-Залемруд, а по индексу равномерности Симпсона, оно было лучше в лесах 3-й серии Шилера 1-го раздела водосборного бассейна Мегрбанруд. По критерию «социально-экономические факторы» субкритерий «образование» имеет наибольший относительный вес, однако уровень образования местного населения очень низкий, то есть для обеспечения устойчивого лесопользования необходимо повышение осведомленности местного населения о важности лесных ресурсов и воздействии на окружающую среду. - 24 - Выявлено 5 основных групп топографических и почвенных факторов, влияющих на растительный покров исследованной территорий и которые приведены ниже в соответствии с их уровнем воздействия: 1. Количественные параметры содержания в почве общего азота, органического углерода и глины. Положительная связь, наблюдающаяся между этими параметрами и растительным покровом, объясняется тем, что содержание азота и фосфора - это основные показатели плодородия почв, а увеличение содержания физической глины в почве приводит к увеличению ее катионообменной емкости. 2. Отношение углерод/азот и содержания азота и фосфора в почве. 3. Крутизна склона территории, высота над уровнем моря и рН почвы. Плотность растительного покрова уменьшалась параллельно с увеличением крутизны склона и высоты над уровнем моря. 4. Содержание физического ила в почве. 5. Экспозиция склона, электропроводность почвы, содержание кальция в почве. Сравнительный анализ веса критериев и суб-критериев устойчивости лесов показал, что леса обоих исследованных подрайонов имели почти одинаковую степень устойчивости. Работа может стать моделью для оценки устойчивости лесных экосистем. The assessment of forest sustainability is one of key issues in the sphere of the sustainable management of forest resources. The study was aimed at investigating factors promoting sustainable forest development, assessing the sustainability of the forests and developing the policy of sustainable forest management in the series 3 of Shiler of the section 1 of Mehrbanrud watershed and the series 3 and 4 of the section 8 of Neka-Zalemrud watershed in Mazandaran province of Iran. For achieving the aforementioned goal, the following tasks were posed: the implementation of the investigation of the topographic features (elevation, gradient, aspect), the vegetation cover, mechanical (mechanical composition) and physicochemical (electrical conductivity, pH, magnesium, calcium, potassium, phosphorus, total nitrogen, organic carbon, C/N ratio) properties of the soils in the investigated watersheds; the revelation of the main factors affecting the growth of vegetation; the revelation of the correlations between some factors promoting sustainable forest development; the collection of the necessary information regarding the criteria and sub-criteria of the collective management of the forests; the formation of the hierarchical tree of the collective management of forest resources; the assessment of the forest sustainability and the development of the policy of the sustainable management of the forest resources in the investigated region. The investigations showed that in the basis of forest biodiversity state, there was a significant difference between the series 3 of Shiler of the section 1 of Mehrbanrud watershed and the series 3 and 4 of the section 8 of Neka-Zalemrud watershed: according to Shannon species diversity and Margalef species richness indexes, biodiversity state was more favorable in the forests of the series 3 and 4 of the section 8 of Neka-Zalemrud watershed, and according to Simpson uniformity index, biodiversity state was more favorable in the forests of the series 3 of Shiler of the section 1 of Mehrbanrud watershed.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Оценка метода коллективного управления лесными экосистемами с целью их устойчивого использования и сохранения экологической целостности в условиях мазандарана, ИРИ. Evaluation of the method of collective management of forest ecosystems with purpose of their sustainable use and environmental integrity in mazandaran, IRI.
    Uncontrolled Keywords: Маджид Логманпур, Loghmanpour Majid
    Subjects: Biology
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 30 Sep 2016 15:26
    Last Modified: 30 Sep 2016 15:26
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3537

    Actions (login required)

    View Item