Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Ադդիկտիվ վարքով դեռահասների անձնային և սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկությունները

Իսահակյան, Նաիրա Հակոբի (2016) Ադդիկտիվ վարքով դեռահասների անձնային և սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկությունները. PhD thesis, Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարան.

[img]
Preview
PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (19Mb) | Preview
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (4Mb)

      Abstract

      Վերջին տասնամյակներում դեռահասության շրջանում դրսևորվող շեղված վարքի մասշտաբները հասել են հսկայական չափերի: Վարքի դեվիանտ, դելիկվենտ դրսևորումների և ձևերի կողքին դեռահասության տարիքում նկատվում է հոգեակտիվ նյութերի օգտագործման երևույթի կտրուկ աճ: Հոգեակտիվ նյութերն առաջ են բերում գլխուղեղի բազմատեսակ ֆունկցիոնալ խանգարումներ և ունենալով էյֆորիկ, ակտիվացնող ազդեցություն, հանգեցնում են ֆիզիկական և հոգեբանական կախվածության: Բոլոր հիմքերը կան եզրակացնելու, որ նշված երևույթը պետք է դիտարկել որպես հոգեմարմնական առողջությանը սպառնացող էական վտանգ, առավել ևս, որ այն անմիջական կապ ունի նաև գենոֆոնդի պահպանման հետ: Վիճակագրական տվյալները, ըստ տարբեր երկրներում դեռահասների կողմից հոգեակտիվ նյութերի օգտագործման երևույթի, տալիս են հետևյալ պատկերը` Ուկրաինայում 88%, Ռուսաստանում 96%, ԱՄՆ-ում կազմում է 90% , Կանադայում 85%, Մեծ Բրիտանիայում 84%, Ֆրանսիայում` 80%, Հոլանդիայում` 93%, Պորտուգալիայում 89 %, Իտալիայում 90% և այլն: Ըստ ռուսական աղբյուրների, Ռուսաստանում դեռահասների ադդիկտիվ վարքի դրսևորումները հասել են ճգնաժամային չափերի` վերջին 10 տարիների ընթացքում աճելով 16 անգամ, ընդ որում դա միայն հաշվառման մեջ գտնվող դեռահասների թվին համարժեք: Ավելին, ըստ Ե.Ավերինայի, Ե.Գուսևի և ուրիշների, հոգեակտիվ նյութեր օգտագործող դեռահասների 50 % մահանում են մարմնային խանգարումների կամ գերդոզավորման արդյունքում 14-18 տարեկան հասակում: Միաժամանակ, ըստ պաշտոնական վիճակագրական տվյալների, նշված երևույթը նկատելիորեն երիտասարդացել է. եթե 10 տարի առաջ ալկոհոլի և ծխախոտի հետ առաջին ծանոթացումը կատարվում է 15-18 տարեկանում, ապա ներկայումս` 11-15տարեկանում: Վերը շարադրվածը ցույց է տալիս, որ հոգեակտիվ նյութեր օգտագործելու երևույթը լուրջ սպառնալիք է, որը ոչ միայն դժվար է կառավարել, այլ որի լուծմանը հասարակությունը դեռևս պատրաստ չէ: Հետազոտությունների մեծամասնությունը անցկացվել է բժշկական գիտության շրջանակում և հիմնականում դիտարկվել են երևույթի կլինիկական ասպեկտները (Վրուբլեվսկի Ա., Գենայլո Ս., Կոլոմեց Ա., Պյատնիցկայա Ի., Սիդորով Պ., Բիտենսկի Վ., Լևին Բ., Էտնին Գ. և ուրիշն.): В современном мире масштаб аддиктивного поведения среди подростков достиг огромных размеров. Актуальность данной проблемы указывает на настоятельную необходимость ее исследования в Армении. Исследовать личностные и социо-психологические особенности подростков с аддиктивным поведением в современной армянской действительности. Проанализировать основные теоретические подходы к изучению аддиктивного поведения в подростковом возрасте и общую характеристику личностных и социо-психологических особенностей подростков с аддиктивным поведением Изучить и провести сравнительный анализ личностных и социо-психологических особенностей подростков, предрасположенных к аддиктивному поведению и подростков не склонных к аддиктивному поведению. Выделить значение возрастных, половых особенностей на каждом срезе подросткового возраста в становлении появления склонности к аддиктивному поведению. Научная новизна проведенных исследований заключается в том, что личностные и социо-психологические особенности подростков с аддиктивным поведением отличаются от подростков, не склонных к аддиктивному поведению, что подтверждается достоверными экспериментальными данными. Определены некоторые психологические особенности личности подростков (агрессивность, импульсивность в поведении, низкая стрессоустойчивость, акцентуации характера и т.д.), которые способствуют развитию аддиктивного поведения в подростковом возрасте, выделены возрастные и половые различия аддиктивного поведения, свойственные каждой фазe подросткового возраста Теоретическая значимость работы заключается в том, что в Армении впервые сделана попытка исследовать и выявить наиболее значимые личностные и социо-психологические особенности подростков с аддиктивным поведением, а также возрастные, половые характеристики подростков с аддиктивным поведением. Полученные данные в Армении обоготят теорию имеющихся представлениях о механизмах развития аддиктивного поведения подростков. Результаты проведенного исследования могут исспользоваться в работе психологов, педагогов, правоохранительных органов в осуществления диагностической, профилактической, коррекционной работы с подростками. Проведенные исследования обеспечены высокой надежностью и валидностью использованных методов, количеством методов и исследованных подростков, качественным и количественным анализом полученных данных. Диссертация состоит из введения, трех глав, заключения и списка используемой литературы.Основная часть работы изложена на 135 страницах. По теме диссертации опубликованы 6 статей. The scale addictive behavior among adolescents, became huge nowadays. Relevance of this shows the necessity of this problem’s research in Armenia. To find personal, psychological features of adolescents, with addictive behavior in nowadays Armenian realithy. To analyze the main theoretical approaches of the study of addictive behavior among abolences. To study and make competitive analysis of personal and social-psycological characteristics of adolescents Highlight the value of age and sex features on each slice of adolescence on the way to addictive behavior. The scientific novelty of the study shows the fact that personal and socio-physiological features of adolescence with addictive behavior are different from teenagers without addictive behavior, as evidence researched reliable data. Some features like aggressiveness, stressfulness are pushing adolescents on addictive behavior. The theoretical significance of the study lies in the fact that Armenia is the first attempt to examine and identify the most important personal and socio-physiological characteristics of adolescence with addictive behavior as well as age, gender. The results of the research can be used in the work of physiologists, educators, law enforcement agencies in the implementation of diagnostic and remedial work with adolescence. Credibility of Results is conditioned by valid methodological basis of the research, diversity of research methods, qualitative and quantitative analysis of empirical data. The study consists of an introduction, three chapters, conclusion and the list of used literature. The main body of the study is set in 135 pages. On the topic of the study published 6 articles.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Личностные и социо-психологические особенности подростков с аддиктивным поведением. Personal and socio–psychological characteristics of adolescents with addiktive behavior.
      Uncontrolled Keywords: Исаакян Наира Акоповна, Isahakyan Naira Hakob
      Subjects: Pedagogy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 26 Oct 2016 11:10
      Last Modified: 26 Oct 2016 11:16
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3694

      Actions (login required)

      View Item