Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Պարտատոմսերի շրջանառության իրավական կարգավորումը Հայաստանի Հանրապետությունում

Գրիգորյան, Ռաֆիկ Գրիշայի (2016) Պարտատոմսերի շրջանառության իրավական կարգավորումը Հայաստանի Հանրապետությունում. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution Non-commercial.

Download (587Kb)
    [img] PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution Non-commercial.

    Download (2119Kb)

      Abstract

      Արժեթղթերի շուկան տնտեսության մեջ հանդիսանում է ամենադինամիկ զարգացող շուկաներից մեկը, որի մեջ իրենց ուրույն դերն ունեն պարտատոմսերը: Պարտատոմսերը ճկուն ֆինանսական գործիքներ են, որոնց միջոցով լրացվում են պետությունների և տեղական ինքնակառավարման մարմինների բյուջեների դեֆիցիտը, մասնավոր իրավաբանական անձինք ներգրավում են ներդրումներ: Դրանք ունեն մի շարք առավելություններ ֆինանսավորման այլ միջոցների նկատմամբ և արդի պայմաններում հանդիսանում են կապիտալի ներգրավման ամենաձեռնտու գործիքներից մեկը: Շուկայական տնտեսության անցումը անխուսափելիորեն հանգեցրեց Հայաստանի Հանրապետությունում պարտատոմսերի շուկայի ծագմանը և աշխուժացմանը։ Վերջին տարիներին պարտատոմսերով գործարքների թիվը էականորեն աճման միտում ունի և աստիճանաբար այդ գործիքը հաստատվում է նաև մեր տնտեսությունում։ Այդ մասին են վկայում վիճակագրական տվյալները. 2010թ. կարգավորվող շուկայում առևտրին թույլատրված պարտատոմսերի ծավալը կազմում էր 4,4 մլրդ ՀՀ դրամ, 2011թ.-ին՝ 3,5 մլրդ, 2012թ.՝ 2,9 մլրդ, 2013թ.՝ 10,5 մլրդ, 2014թ.՝ 14,6 մլրդ, 2015թ.՝ 17,9 մլրդ ՀՀ դրամ: Բացի այդ, 2015թ. դեկտեմբերին Հայաստանի Հանրապետությունում առաջին անգամ տեղի ունեցավ ակտիվների արժեթղթավորում և թվով հինգ վարկային կազմակերպությունների ակտիվների հիման վրա թողարկվեցին ակտիվներով ապահովված պարտատոմսեր, որոնք վաղուց հանդիսանում են զարգացած երկրների ֆինանսական շուկայի անբաժանելի մասը: Այժմ աշխատանքներ են տարվում նաև ՀՀ կենտրոնական բանկի և «Ազգային հիփոթեքային ընկերություն» ՎՎԿ ՓԲԸ-ի կողմից ապահովված հիփոթեքային պարտատոմսերի թողարկման ուղղությամբ: Պետք է նաև նշել, որ Հայաստանի Հանրապետությունն արդեն երկու անգամ թողարկել է եվրապարտատոմսեր, որոնց միջոցով պետական բյուջեի ֆինանսավորման համար միջոցներ են փոխառվել միջազգային շուկայում: Շուկայի այս զարգացմանը համահունչ Հայաստանի Հանրապետությունում տեղի չի ունենում օրենսդրական դաշտի զարգացումը և այս ոլորտում գիտական ուսումնասիրությունների ծավալումը: Մասնավորապես՝ կարելի է նշել, որ պարտատոմսերի իրավական կարգավորումը ՀՀ օրենսդրությամբ ամբողջական չէ, կրում է հատվածական բնույթ, տրված չեն մի շարք հարցերի պատասխաններ, որոնք այսօր արդեն խնդիր են առաջացնում իրավակիրառ պրակտիկայում: Մասնավորապես՝ ՀՀ օրենսդրությամբ որոշված չէ պարտատոմս և փոխառության պայմանագիր հարաբերակցությունը, պարտատոմսի թողարկման և շրջանառության հետ կապված մի շարք հարցեր, առկա են կարգավորումներ ակտիվներով ապահովված պարտատոմսերի վերաբերյալ, որոնք, սակայն, հաճախ ունեն ներքին հակասություններ և շատ դեպքերում անհրաժեշտություն են զգում համաշխարհային շուկայի զարգացման այժմյան միտումներին համապատասխանեցվելու և կատարելագործվելու։ Անհրաժեշտ է նաև քննարկել մի շարք տեսական բնույթ կրող հարցեր, օրինակ՝ ոչ թղթային պարտատոմսերի իրավական բնույթի վերաբերյալ՝ հետագայում օրենսդրական կարգավորումները հստակ տվյալ ուղղությամբ տանելու համար։ Securites market is one of the fastest growing parts of the economy, inside which bonds market has its essential role. Bonds market has been growing in Armenia in recent years. The volume of tradable bonds in exchange market in 2015 was four times larger compared to 2010. Nowadays there are traded even asset-backed securities and eurobonds. Such rapid developments are not inline with the regulations and research in the field. This work discusses the notion of the bonds and stresses that in addition to the property rights given by the legislation of RA, the owners of bonds should have non-property rights as well. The relationships emerging from bonds are loan relationships by their nature and the author suggests that the relationships between the bondholder and the issuer should be regulated by the rules of the loan, if other special regulation is not settled for bonds by legislation or by the conditions of bond issuance. This work also analyses the characteristics of bonds as a security, the main types of bonds and the ones traded in Armenian markets. The author discusses the connections between certificated and uncertificated bonds and argues that uncertificated bonds should be treated as a property, hence regulated by the legislation of material property rights. This work also discusses the question about who can issue bonds in Armenia and reveals the shortcomings in the legislation. The author comes to the conclusion that the right to issue bonds can be given only to the central government, legal entities and municipalities. The work analyses the bond prospectus and the legal framework of compensation of damage when misstatement in prospectus occurs. The work also discusses the gaps in the legislation of Armenia concerning misstatement of prospectus and offers to change some of its provisions. In particular, the work suggests changes in the substantive law, so that the proof of the causal relation between damage and the action should be done by the defendant, not the plaintiff as it is done today. The author examines the notion of bond circulation and suggests that under the term circulation one should mean the distribution, the change of future owners, as well as all the contracts associated with the bond throughout its lifetime, even those not implying implying any change of the owner, but changing the current legal status of the bond. Рынок ценных бумаг является одним из наиболее быстроразвивающихся рынков в экономике, где свою существенную роль имеют облигации. В последние годы в Армении замечается значительный рост рынка облигаций. В 2015 году число облигаций, допущенных к организованным торгам, увеличилось четыре раза по сравнению с 2010 годом. В настоящее время уже используются такие виды облигаций, как ценные бумаги, обеспеченные активами и еврооблигации. Действующее правовое регулирование, а также совершение научных исследований в этой области не соответствуют таким быстрым темпам изменения рынка. В данной работе рассматривается понятие облигаций, обосновывается наличие неимущественных прав у владельцев облигаций в дополнение к имущественным правам. Также рассматривается характер отношений, вытекающих из облигаций, которые по своей природе являются заемными В результате анализа автор пришел к заключению, что отношения между облигационером и эмитентом должны регулироваться правилами займа, если законодательством или условиями эмиссии иное специальное регулирование не предусмотрено. В данной работе были представлены признаки облигаций, как ценных бумаг, а также их основные виды и применение в Армении. Было исследовано соотношение между документарными и бездокументарными облигациями и обосновано, что бездокументарные облигации должны рассматриваться как имущество и, следовательно, регулироваться нормами вещного права. В работе также обсуждается вопрос субъекта, выпускающего облигации, выявляеться отсутствие четкого регулирование этого вопроса законодательством РА и предлагается установить, что право на выпуск облигации имеют только юридические лица,государство и органы местного самоуправления. Анализирован институт возмещение ущерба, причиненного владельцу ценных бумаг вследствие отсутствия и/или искажения существенного факта в проспекте облигации. В работе предлагается сделать изменения в нормах материального права, так чтобы бремя доказательства причинно-следственно связи между ущербом и действием лежало на ответчика, а не на истца, как это предполагается сегодня.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: The legal regulation of bonds՛ circulation in the Republic of Armenia.Правовое регулирование обращения облигаций в Республике Армения.
      Uncontrolled Keywords: Grigoryan Rafik Grisha,Григорян Рафик Гришаевич
      Subjects: Law
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 09 Nov 2016 13:33
      Last Modified: 09 Nov 2016 15:02
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3759

      Actions (login required)

      View Item