Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Բազմամյա տնկարկների հողաշինարարական կազմակերպման մեթոդների կատարելագործումը նախալեռնային գոտու պայմաններում

Մեջլումյան, Դավիթ Վարդանի (2016) Բազմամյա տնկարկների հողաշինարարական կազմակերպման մեթոդների կատարելագործումը նախալեռնային գոտու պայմաններում. PhD thesis, Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարան.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution Non-commercial.

Download (1125Kb)
    [img] PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution Non-commercial.

    Download (5Mb)

      Abstract

      Պտղաբուծության և խաղողագործության զարգացումը Հայաստանում ունի հազարամյակների պատմություն, սակայն իր կտրուկ զարգացումն է ապրել վերջին 100 տարում, երբ Արարատյան գոգահովտում ոռոգման համակարգերի կառուցման և վերակառուցման լայնածավալ աշխատանքների արդյունքում հնարավորություն ստեղծվեց ընդլայնել այգիների տարածքները և բարձրացնել պտղատու և խաղողի այգիների բերքատվությունը: Իրականացված լայնածավալ միջոցառումների արդյունքում անցյալ դարի վերջում Հայաստանում այգիների մակերեսը` համեմատած դարի սկզբի հետ, ավելացան շուրջ 36 անգամ: Հողերի սեփականաշնորհումից (1991-1993թթ.) հետո պտղաբուծությունը և խաղողագործությունը կտրուկ անկում ապրեց, որը պայմանավորված էր հիմնականում Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական, աշխարհագրական, ռազմավարական և երկրի անվտանգության պահպանման հիմնախնդիրներով: Հանրապետությունում իրականացված հողային բարեփոխումների հետեվանքները շտկելու ուղղությամբ ՀՀ կառավարության կողմից իրականացվեցին մի շարք միջոցառումներ, սակայն այդ միջոցառումների արդյունքները առավել շոշափելի եղան վերջին տասնամյակում: Բավական է նշել, որ 2015թ. տվյալներով գյուղատնտեսության մասնաբաժինը երկրի ՀՆԱ-ի մեջ կազմել է 17.3%: Ագրո¬պարենային համակարգը արտադրում է բնակչության պարենի պահանջարկի ավելի քան 60%: Այս ցուցանիշներում իր զգալի չափաբաժինը ունի պտղաբուծությունը և խաղողագործությունը: Ներկայումս գյուղատնտեսությունում պտղաբուծությունը և խաղողագործությունը համարվելով տնտեսության մեջ գերակա ճյուղ` կարիք ունի ընդլայնվելու և զարգանալու, որի համար անհրաժեշտ է մշակել և իրականացնել գիտականորեն հիմնավորված այնպիսի զարգացման ծրագրեր, որոնց արդյունքում այս ճյուղի ապագան կարող է դառնալ մեր տնտեսության դինամիկ զարգացման շարժիչ ուժը: Խաղողի և պտղատու այգիների մակերեսների ֆիզիկական ընդլայնումը դեռևս անհրաժեշտ, սակայն ոչ բավարար պայման է նշված խնդիրների լուծման համար: Մշակվող և իրականացվող ծրագրերի արդյունավետությունն առաջնահերթ պայմանավորված է բազմամյա տնկարկների հողաշինարարական կազմակերպման տեխնոլոգիական հիմնախնդիրների լուծման հետ: Организация земелеустройства участков, отбор соответственных участков, повышение эффективности процесса выделения земельных участков, научно-обоснованная разработка мелиоративных и культурно-технических мероприятий, а также их внедрение в производство остаются основными задачами землеустройства многолетних насаждений. Исходя из требований эффективного осуществления целевых программ в экономике, землеустройство многолетних насаждений включает в себя точное размещение насаждений и кварталов на территории, организацию и выделение участков для фермерских центров, магистральных и ирригационных систем, полевых защитных лесных и посадочных земельных угодий. Основной целью работы является исследование и выявлвние в условиях предгорной зоны основных закономерностей организации землеустройства территорий многолетних насаждений, и с учетом почвенно-климатических, экономических, рельефных и мелиоративных условий, разработать такие землеустроительные решения по организации территории, которые обеспечат высокую эффективность разрешения технологических проблем по выделению земель под многолетние насаждения и организации данных территорий. Научная новизна диссертационной работы состоит в обосновании основных этапов землеустройства многолетних насаждений, тенденций и перспектив их развития, исходя из климатических, почвенных и экономических условий предгорной зоны. Исследования почвы в ГИС (Географическая информационная система) среде, на основе 1:200000 и 1:100000 масштабов были скорректированы и обоснованы количественные и качественные показатели земльного покрытия предгорной зоны, обоснована целесообразиость земельных территорий под многолетними насаждениями в среде ГИС, с учетом требований и ограничений почвенно-климатических условий для развития садоводства и виноградарства, была дана оценка динамики потребления воды многолетних насаждений предгорной зоны, обоснована оптимальная структура территории многолетних насаждений и схема преобразования земель посредством экономического математического моделирования. Organization of land management in areas, the choice of the purposeful areas, improving the efficiency of the process of land plots allocation, science-based elaboration of land reclamation, cultural and technical activities, as well as their introduction into production remain the main objectives of land tenure of the perennial plantations. Based on the requirements of the effective implementation of targeted programs in economics, the land management in perennial plantations includes precise allocation of plantations and quarters in the area, organization and allocation of land plots for farming centers, infrastucture and irrigation systems, field protective forest and plantation plots. The main purpose of the thesis is to study and reveal the basic regularities of land management in perennial plantation areas in conditions of a pre-mountain zone and taking into account the soil and climate, economic, relief and drainage conditions, to develop such land management decisions on the organization of the territory, which will provide high performance resolution of technological problems on land allocation under perennial plantings and organization of these areas. The scientific novelty of the thesis is the statement of the basic stages of perennial plantations land management, trends and prospects for their development, taking into account the climatic, soil and economic conditions of a pre-mountainous zone. Soil studies in GIS (Geographic Information System) environment, based on the 1:200000 and 1:100000 scales, the qualitative and quantitative indicators of pre-mountain zone land cover have been corrected and justified, the expedience of land areas under permanent crops in the GIS environment has been stated, taking into account the requirements and limitations towards soil and climatic conditions for the development of horticulture and viticulture, the dynamics of water requirement in perennial plantations of pre-mountain zone has been assessed and the optimal structure of perennial plantations territory and land conversion circuit has been justified through economic mathematical modeling. By means of the theoretical, field and laboratory methodology research analysis it has been confirmed, that the choice of appropriate land plots should be implemented in conditions of complex impact of land, climatic, relief, land reclamation, hydro-geological and economic factors, taking into account the land relations, existing within the land management system.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Методы усовершенствования землеустроительной организации многолетних насаждений в условиях предгорной зоны. Methods of land management organization improvement in conditions of pre-mountain zone.
      Uncontrolled Keywords: Меджлумян Давид Варданович
      Subjects: Agriculture
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 10 Nov 2016 15:09
      Last Modified: 10 Nov 2016 15:09
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3765

      Actions (login required)

      View Item