Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը ըստ Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի. առկա վիճակը, հիմնախնդիրները, կատարելագործման ուղիները

Օհանյան, Լևոն Պարգևի (2014) Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը ըստ Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի. առկա վիճակը, հիմնախնդիրները, կատարելագործման ուղիները. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (229Kb)

    Abstract

    Հայտնի է, որ Հայաստանի Հանրապետությունում, ինչպես և աշխարհի շատ երկրներում, մեծ մասամբ կիրառվում են ազատազրկման հետ կապված պատիժներ, ինչը, թերևս, ազատազրկման հետ չկապված այլընտրանքային պատժատեսակների արդյունավետության նկատմամբ թերահավատության հետևանք է: Գաղտնիք չէ, որ ազատազրկման հետ կապված պատիժները հանգեցնում են բազմաթիվ բացասական հետևանքների (սոցիալական կապերի խզում, հասարակությանը վերաինտեգրվելու դժվարություն, ընտանիքի նյութական վիճակի վատթարացում և այլն): Քրեական օրենսդրության մեջ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը ներառելու անհրաժեշտությունը և նպատակահարմարությունը պայմանավորված է հենց այս բացասական հետևանքներից խուսափելու ցանկությամբ: Անվիճելի է, որ հանցագործությունների ժամանակին բացահայտումը, հանցանք կատարած անձանց հայտնաբերումը, նրանց պատասխանատվության կանչելը, արդարացի պատիժ նշանակելն ու կիրառելը կարող են էական դաստիարակչական ու կանխիչ նշանակություն ունենալ: Այնուամենայնիվ, ոչ միշտ է, որ հանցանք կատարած անձին պատժելը կամ քրեական պատասխանատվության ենթարկելը նպատակահարմար են և կարող են ծառայել քրեական իրավունքի ու օրենսդրության նպատակների իրագործմանը: Դրա համար էլ որոշակի հիմքերի ու պայմանների առկայության դեպքում օրենքը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորություն է նախատեսում: Նման հնարավորություններից է դատարանի հետևությունն առ այն, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու: Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը քրեական իրավունքի առջև ծառացած խնդիրները լուծելու մեծ պոտենցիալ ունի: Մասնավորապես, դրա ճիշտ կիրառումը թույլ է տալիս իրագործելու հանցանք կատարած անձին ուղղելու, հանցագործությունների ընդհանուր կանխման նպատակները: Միևնույն ժամանակ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու՝ ՀՀ ՔՕ 70 հոդվածով սահմանված, դատարանին վերապահված իրավունքը, թույլ է տալիս կյանքի կոչելու ներկայումս խիստ հրատապ դարձած այնպիսի սկզբունք ինչպիսին քրեաիրավական հարկադրանքի տնտեսումն է: Պետք է նշել, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը իրավակիրառ պրակտիկայում հաճախ է կիրառվում: Ընդ որում, վերջին տարիներին պատժից պայմանականորեն ազատված անձանց թիվն աճում է: Այսպես՝ 2003թ. անձանց թվաքանակը, որոնց նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, տոկոսային բաշխվածությամբ կազմել է 6.1%, 2004թ.՝ 17.9%, 2005թ.՝ 23.9%, 2006թ.՝ 22.1%, 2007թ.՝ 30.5%, 2008թ.՝ 25.8%: 2012թ. ազատազրկված դատապարտվածների թվաքանակը կազմել է 2193 մարդ, նրանցից 762 նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել: 2013թ. ազատազրկված դատապարտվածների թվաքանակը կազմել է 2179 մարդ, նրանցից 818 նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել: Դրա հետ մեկտեղ պետք է նշել, որ ՀՀ ՔՕ նշված ինստիտուտի կարգավորումը աչքի է ընկնում թերություններով, բացերով ու սխալներով, ինչը դատական պրակտիկայում խնդիրներ է առաջացնում կամ կարող է առաջացնել: Ուստի պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտի համակողմանի ուսումնասիրությունը և դրա հիման վրա օրենսդրության կատարելագործմանն ուղղված առաջարկությունների մշակումը արդիական հիմնախնդիր է: Анализируя подходы об условном неприменении наказания, существующие в юридической литературе, автор приходит к выводу, что условное неприменение наказания является одним из видов освобождения лица от уголовной ответственности и наказания, и представляется в качестве индивидуального вида уголовной ответственности. При условном неприменении наказания лицу, совершившего преступление, предоставляется возможность избежать отбывания наказания. Одновременно с ним проводятся некоторые работы, применяются принудительные меры, в котором содержатся элементы уголовной ответственности. По мнению автора условное неприменение наказания способствовает экономии уголовно-правового принуждения, избежания от негативных последствий наказания, особенно наказаний связанных с лишением свободы, исправлению лица, совершившего предступления. Автор считает, что при условиях развития различных отраслей производства институт условного осуждения с вовлечением лица в принудителную работу, мог иметь почетное место среди мер уголовно-правового воздействия. Во всяком случае можно предусмотреть осуществление общественных работ как обязательство, возложенное на осужденного при условном неприменении наказания. Самый важный вопрос, заключается в обосновании условного неприменения наказания: указаны обоснования в законе или переработаны в судебной практике. Тем не менее, по мнению автора, об институте условного неприменения наказания в практике существуют некоторые противоречивые подходы, как в связи с тем, что положения статьи 70 Уголовного кодекса РА диспозитивны, то есть возможность условного приминения или неприменения наказания оставлено на усмотрение суда, так и с тем, что судебная правоприменительная практика не едина. Оформление вышеуказанной статьи, обладающий большими возможностями судебного усмотрения, позволяет суду условно не применять наказание в рамках любого уголовного дела, основываясь на собственном (субьективном) убеждении, что исправление лица возможно без реального несения наказания. Analyzing approaches on probation, existing in the legal literature, the author concludes that probation is a type of release of a person from criminal responsibility and punishment and is presented as a form of individual criminal responsibility. When the probation person who committed the crime, is given the opportunity to avoid punishment. Simultaneously there is carried out some work with him (will be held), coercive measures, which contains elements of criminal liability. According to the author, the probation helps to save the criminal law enforcement, to avoid the negative effects of punishment, especially the punishment of deprivation of liberty, correcting the person who committed the crime. The author believes (thinks) that under the conditions of the development of various industries Institute probation involving persons in forced labor, could have a place of honor among the measures under criminal law. In any case, we can provide public works as an obligation imposed on a convicted person under probation. The most important question is the justification of the probation: are justification in law or recycled in judicial practice (jurisprudence). Nevertheless, according to the author, about the institute probation in practice, there are some conflicting approaches, as due to the fact that the provisions of Article 70 of the Criminal Code of RA optionality, that is possible to demonstrate how the conditional or non- punishment is left to the discretion of the court, and that judicial enforcement practice is not uniform. Making the above article, has great possibilities of judicial discretion, allows the court conditionally not to punish in any criminal case, based on its own (subjective) beliefs that a person may fix without actually incurring penalties. As the author mentions, for the probation the kind of punishment has a great importanse, the degree and nature of its social danger. Person who participated in the commission of a grave or an especially grave crime, in my opinion, is a great danger to the public and probation will not be correct in a relation to this person. Another thing is that a person who has committed such an act, can be assigned a lighter sentence than that prescribed by law, and may not be applied arbitrarily.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Условное неприменение наказания в соответствии с уголовным кодексом Республики Армения: современное состояние, проблемы, пути совершенствования. Conditional punishment under the criminal code of Armenia: the present state, problems and ways of improvement.
    Uncontrolled Keywords: Оганян Левон Паргевович, Ohanyan Levon Pargev
    Subjects: Law
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 06 Dec 2016 16:19
    Last Modified: 07 Dec 2016 10:26
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3882

    Actions (login required)

    View Item