Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները (աշխարհաքաղաքական ուսումնասիրություն)

Մեհրդադ, Բորդբար Թահերգուրաբի (2014) Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները (աշխարհաքաղաքական ուսումնասիրություն). PhD thesis, ԵՊՀ.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (491Kb)

    Abstract

    Աշխատանքի արդիականությունը Սառը պատերազմի ավարտից հետո, սոցիալիստական համակարգի փլուզման, աշխարհաքաղաքական գործընթացները նոր խնդիրներ դրեցին աշխարհի պետությունների առջև: Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ արևմուտքի և արևելքի շփման հիմնական խաղատախտակը մնում է Եվրոպան, հետևաμար ներկա ուսումնասիրությունների առանցքը կազմում է Եվրոպայի սահմանների, քաղաքական քարտեզի պետաիրավական և տնտեսական-քաղաքական կառույցների փոփոխությունն երի վերլուծությանը: Այդ μոլորը վկայությունն են այն μանի, որ կտրուկ մեծացել է աշխարհաքաղաքական ուսումնասիրությունների հասարակական արժեքը և նրան ներկայացվող սոցիալական պատվերի կարևորությունը: Այդ առումով ներկա ատենախոսության ուսումնասիրության թեման` «Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները, աշխարհաքաղաքական առումով խիստ արդիական են ոչ միայն Եվրոպայի, այլև աշխարհի մյուս տարածաշրջանների համար: Աշխատանքի ուսումնասիրությունների համար տեսական և մեթոդաμանական հիմք են հանդիսացել 19-20-րդ դարերի աշխարհաքաղաքականությանը վերաμերող Ֆ.Ռատցելի, Մաքինդերի, Ռ.Չելենի, Կ.Հաուսհոֆերի, Ռ.Հարտշոնի, Հ.Քիսինջերի, Ս.Ջոնսի, Ա.Մեխենի, Ֆ.Ռատցելի և ուրիշների հիմնարար աշխատությունները, հայտնի տեսաμան` պրոֆ. Ժան Գաթմենի աշխարհաքաղաքական «Այկոնոգրաֆիայի և Սիրկոշիլեն մոդելի» ինչպես նաև միջազգային աշխարհաքաղաքական գիտաժողովների առաջ քաշված մեթոդական մոտեցումները: Աշխատանքի նպատակն է μացահայտել Եվրոպայի քաղաքական քարտեզի կառուցվածքը և սահմանների տնտեսական, քաղաքական կառույցների տարածաժամանակային փոփոխությունները: Դրված նպատակին հասնելու համար առաջադրվել են հետևյալ հիմնական խնդիրները. Տարածաժամանակային ասպեկտով վերլուծել տարածաշրջանի աշխարհ աքաղաքական գործոնների փոփոխությունները, Գնահատել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի μնական պայմաններն ու ռեսուրսները աշխարհաքաղաքականության տեսանկյունից, Վերլուծել. Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները, սկսած Վեստֆալյան համաձայնագրից մինչև սառը պատերազմի սկիզμը, Գնահատել երկրորդ համաշխարհային պատերազմի և դրան հաջորդած «սառը» պատերազմի աշխարհաքաղաքական հետևանքները, Բացահայտել սահմանների փոփոխության և նոր սահմանների առաջացման ազգային, մշակութային խնդիրները, Գնահատել միջազգային քաղաքական, տնտեսական, ռազմական կառույցների աշխարհաքաղաքական գործոնները, Տալ տարածաշրջանի պետությունների միավորման և μևեռացման աշխարհաքաղաքական գնահատականը, Գնահատել միասնական Եվրոպայի սահմանների, դեպի Կովկաս և Միջին Արևելք ընդարձակման աշխարհաքաղաքական հնարավորությունները: Целью работы является пробразование государственно-правовой структуры и границ политической карты Европы, тенденции Европы в направлении Кавказа, в Ближнего и Среднего Востока. Для теоретического обоснования исследования анализированы работы классиков геополитики I – XX веков и геополитические процессы. Четко представлен объект и предмет исследования. Особое внимание уделено геополитическим факторам и понятиям, в частности, классификации границ, геополитическому потенциалу и балансу сил. Выявлены геополитические факторы сферы обслуживания (торговля, образование и др.), а также национальной идентичности, языковой, религиозной, социально-культурной, информационной технологии. Были анализированы процессы консолидации политической карты Европы с середины 17-го века до наших дней. В результате этих процессов выделены 5 этапов изменений государственно- правовой структуры и политической карты Европы: Начиная с Вестфальского Соглашения до Венского Конгресса Начиная с Венского Конгресса до Версальского Мира Начиная с Версальского Мира до Потсдамской Конференции Начиная с Потсдамской Конференции до конца холодной войны Начиная с конца холодной войны до наших дней Ударение было поставлено на геополитические процессы после 2-й Мировой Войны, геополитические последствия холодной войны. После холодной войны в процессе изменения государственно-правовой структуры политической карты и границ Европы важную роль имеют государства соцлагеря и получившие независимость после распада СССР. В результате этих процессов анализировано формирование самостоятельного государства Косово и корпоративная геополитика Евросоюза в направлении расширении Европы, создания единой Европы. Для единой Европы почва была создана еще Маастрихтским Соглашением созданием статуса гражданина, которое получило практическое применение 1995г. В настоящее время жители 27 стран имеют этот статус, к нему стремятся также граждане Албании, Боснии и Герцеговины, Монтенегро, Сербии и других стран. Что касается Турции, то расширение границ Евросоюза в восток создало разногласия между Францией, Германией, Великобританией. Несмотря на эти разногласия, Европа, в противовес программе “Большой Ближний Восток” США, разработала поэтапную программу стратегического партнерства стран Средней Азии и Южного Кавказа, которая устремлена к реформам этого региона. The aim of the work is to reveal dimensional temporal changes of legal structure of political map of Europe and its borders, trends of European Union towards Caucuses, the expansion of Middle East. For justification of theoretical study, works of geopolitical classics and geopolitical processes from 1 up to 20the century had been analyzed. Subject and object of research was cleared. Special attention was taken to the geopolitical factors and concepts, in particular, to the classification of borders, to the balance of geopolitical potential and force. Technologies of service sector (trade, education, etc.), as well as national identity, linguistic, religious, socio – cultural, informational, as a geopolitical factor had been revealed. Consolidation processes, from the middle of 17th century up to nowadays, of political map of Europe had been analyzed. In the result of these processes have been distinguished 5 stages of the changes of European legal structure and political map: From the Vestfal agreement up to the Congress of Vienna, From the Congress of Vienna up to the reconciliation of Versal, From the reconciliation of Versal up to the conference of Potsdam, From the conference of Potsdam up to the end of Cold War, From the end of Cold War up to nowadays. Had been focused on the geopolitical processes of that took place after the Second World War and on the geopolitical consequences of Cold War. In the process of changes of political map of European legal structure and its borders after the Cold War, states which were independent in the collapse of socialist camp and Soviet Union had a great role. In the result of that processes, formation of autocratic state of Kosovo and corporative geopolitics of European Union have been analyzed, directed to the expansion of European Union and creation of Europe.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Временно-пространственные изменения государственно-правовой структуры и границ Европы (геополитические исследования). The spatial-temporal changes of Europes legal structure and borders (geographical investigation).
    Uncontrolled Keywords: Мехрдад Бордбар Тахергураби, Mehrdad Bordbar Tahergourabi
    Subjects: Political Science
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 10 Jan 2017 16:15
    Last Modified: 16 Jan 2017 11:48
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/3961

    Actions (login required)

    View Item