Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Ինուլազ ֆերմենտի անջատումը Taraxacum officinale Wigg խատուտիկի արմատներից և նրա որոշ ֆիզիկաքիմիական և կինետիկական հատկությունները

Բաղդասարյան, Գրիգոր Երվանդի (2015) Ինուլազ ֆերմենտի անջատումը Taraxacum officinale Wigg խատուտիկի արմատներից և նրա որոշ ֆիզիկաքիմիական և կինետիկական հատկությունները. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (748Kb) | Preview

    Abstract

    Ինուլինը հանդիսանում է կիրառական կարևոր նշանակություն ունեցող բուսական բազմաշաքար: Այն հայտնաբերված է բարդածաղկավորների ընտանիքին պատկանող տարբեր տեսակների մոտ: Առանձնակի հետաքրքրություն են ներկայացնում գետնախնձորը (Heliantus tuberozus) և եղերդակը (Ichorium intimus. Sativum L.), որոնց պալարներն ու արմատները պարունակում են ինուլինի զգալի քանակներ: Արդյունաբերության աճող հետաքրքրությունը վերոհիշյալ բույսերի և ինուլինի նկատմամբ սկսվել է մոտ 30 տարի առաջ, երբ հետազոտությունների արդյունքում պարզվեց, որ ինուլինը հեռանկարային հումք է էթանոլի, որպես կենսավառելիք և ֆրուկտոզի ստացման համար: Այնուհետև եվրոպական մի շարք երկրներում` Ֆրանսիայում, Նիդեռլանդներում, ինչպես նաև Կանադայում լայնորեն ներդրվեցին որպես մշակութային բույսեր գետնախնձորն ու ցիկորին: Ինուլինը, հանդիսանալով ֆրուկտոզի (97%) և գլյուկոզի (3%) գծային պոլիմեր, կարևոր հումք է հանդիսանում տարբեր միացությունների ստացման համար: Այսպես, օրինակ ինուլինի մանրէաբանական, ֆերմենտային և առանձին դեպքերում նաև քիմիական վերամշակման արդյունքում հնարավոր է ստանալ ֆրուկտոզ, որը լիարժեք փոխարինում է գլյուկոզին և խիստ կարևոր է շաքարախտով տառապող հիվանդների և մի շարք այլ հիվանդությունների կանխարգելման համար, ինչպես նաև պահածոների, քաղցրավենիքների և այլնի ստացման համար: Ինուլինից ստացվում է ֆրուկտոզ-գլյուկոզային օշարակ, որը լայն կիրառություն ունի սննդաարդյունաբերության բնագավառում: Ստացվում են նաև տարբեր օլիգոֆրուկտաններ, ցիկլոինուլոֆրուկտաններ, օրգանական թթուներ, հիդրօքսիմեթիլֆուրֆուրոլ, էթանոլ և այլ կենսաբանորեն ակտիվ միացություններ: Ընդ որում, մեկ հեկտարից ստացված 40 տոննա գետնախնձորի պալարներից ստացվում է մոտ երկու անգամ ավելի էթանոլ, քան համապատասխան քանակի շաքարի ճակնդեղից: Վերոհիշյալ միացությունները լայն կիրառում ունեն սննդաարդյունաբերության, բժշկության, դեղագործության բնագավառներում, ինչպես նաև որպես պրոբիոտիկ: Նշենք նաև, որ լայն տարածում գտած գետնախնձորի պալարները ինուլինի վերամշակումից հետո արժեքավոր հումք են հանդիսանում մեթան գազի ստացման համար, ինչպես նաև օգտագործվում են որպես անասնակեր: Նշենք նաև, որ ինուլինի տարեկան արտադրությունն աշխարհում կազմում է մոտ 100 հազար տոննա (Голубев, 2006) և պահանջարկը աստիճանաբար աճում է: Այդ իսկ պատճառով շարունակվում են հետազոտությունները ինուլին պարունակող առավել հարուստ բույսերի նոր տեսակների հայտնաբերման, ինչպես նաև սելեկցիոն ճանապարհով նոր հիբրիդային սորտերի ստացման ուղղությամբ (Зеленков, 2001): Известно, что растительный полисахарид инулин, содержащий 97% фруктозы и 3% глюкозы является весьма ценным соединением для лечения и предотвращения различных заболеваний, таких как диабет, кариес, различные заболевания желудочно-кишечного тракта, а также исходным сырьем для получения фруктозы, фруктозо-глюкозного сиропа, циклофруктанов, этанола, олигофруктанов и других соединений. В настоящее время показано распространение инулина в основном среди представителей семейства сложноцветных и других растений. В практике инулин выделяется в основном из клубней артишока (Heliantus tuberosus) и цикория. В мире ежегодно производится около 100 тысяч тонн инулина и одновременно нарастает потрбность в нем. Очевидно, что поиск новых, богатых инулином видов растений является весьма актуальной задачей. Биоконверсия инулина и производство указанных соединений осуществляется с помощью фермента инулиназы. Продуцентами инулиназы в основном являются микроорганизмы: микроскопические грибы, дрожжи и бактерии. Из многих микроорганизмов выделены и изучены физико-химические свойства инулазы. Наиболее активные ферменты, в частности из дрожжей, применяются в производстве этанола, фруктозо-глюкозного сиропа. Однако растения, как источник инулазы, почти не исследованы. Выявление растений, содержащих инулазу и исследование ее свойств интересно не только для выяснения фундаментальных аспектов энзимологии, но и перспективного их использования в практике. It is known that plant polysaccharide inulin, consisting of 97% fructose and 3% glucose is highly valuable compound for both healing and preventing of different diseases such as diabetes, caries, various disorders of gastrointestinal tract, as well as it may serve as a row material for receiving of fructose, fructose-glucose syrup, cyclofructanes, ethanol, oligofructanes etc. Nowadays it has been shown spread of inulin mainly among representatives of families of Compositae and other herbs. In practice inulin is mainly released from artichokes (Heliantus tuberosus) and chicory. An almost 100 thousands tone of inulin is annually produced all over the world and simultaneously its necessity enhances. It is obvious that search of new, inulin-rich species of plants is quite actual topic. Bioconversion of inulin and production of the mentioned compounds are realized via inulase enzyme. Microorganisms are the main inulase producing objects: microscopic fungi, yeasts and bacteria. Inulase is released from many microorganisms and their physic-chemical properties are studied. More active enzymes, particularly obtained from yeasts, are applied in production of ethanol and fructose-glucose syrup. Moreover, plants as a source of inulase are scarcely studied. Revelation of plants containing inulase and study of their properties are interesting not only for finding out of enzymology aspects but also for their perspective application in practice.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Получение фермента инулазы из корней одуванчика Taraxacum officinale Wigg и его некоторые физико-химические и кинетические свойства. Obtaining of inulase enzyme from Taraxacum officinale Wigg dandelion roots and some of its physical-chemical and kinetic properties.
    Uncontrolled Keywords: Багдасарян Григор Ервандович, Baghdasaryan Grigor
    Subjects: Chemistry
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 15 Mar 2017 14:29
    Last Modified: 15 Mar 2017 16:22
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/4283

    Actions (login required)

    View Item