Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Կորնգանի վայրի տեսակների (Onobrychis Mill.) կենսաէկոլոգիական առանձնահատկությունները և քիմիական կազմը Հայաստանի պայմաններում

Նավասարդյան, Մարինե Արազու (2013) Կորնգանի վայրի տեսակների (Onobrychis Mill.) կենսաէկոլոգիական առանձնահատկությունները և քիմիական կազմը Հայաստանի պայմաններում. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (1053Kb) | Preview

    Abstract

    Флора Армении выделяется большим разнообразием сосудистых растений (около 3600 видов, из коих 103 эндемиков), что в основном связано с ее расположением в месте соприкосновения двух флористических провинций: мезофильной (кавказской) и ксерофильной (армено-иранской), а также с выраженной вертикальной поясностью ее территории, со специфическими почвенно-климатическими условиями. Однако, аналогично другим горным странам, многовековое нерациональное использование природных ресурсов Армении, и прежде всего природных пастбищ, привело к постепенной деградации, потере биоразнообразия и усилению процессов опустынивания. Проблема получила свое отражение в Конвенции о биологическом разнообразии (Рио-де-Жанейро, 1992), которая была принята 180 странами, включая и Армению (1993 г). В Армении, в числе природных ресурсов, особое место занимают хозяйственно-ценные виды растений (пищевые, кормовые, лекарственные, эфиромасличные, медоносные, красильные и т.д.), поэтому в стратегический план Армении входит in-situ исследование и инвентаризация указанных растительных ресурсов, организация охраны сообществ и естественных местообитаний. В данной неблагоприятной экологической обстановке возникла необходимость в поиске высококачественных видов, более приспособленных и адаптированных к разным условиям среды для улучшения качества посевов сельскохозяйственных культур и оптимизации естественных фитоценозов. Поэтому Правительством РА был принят программный документ «Стратегия устойчивого развития сельского хозяйства» (2006), который еще раз подтвердил первостепенность сохранения и обогащения биоразнообразия растений. С этой точки зрения тема представленной диссертационной работы “Биоэкологические особенности и химический состав дикорастущих эспарцетов Армении” весьма актуальна и созвучна с целями и задачами вышеуказанных международных и республиканских программ по биоразнообразию. Հայաստանի ֆլորան առանձնանում է բարձրակարգ բույսերի մեծ բազմազանությամբ, որը պայմանավորված է երկու հիմնական հանգամանքներով. նախ հանրապետության տարածքը գտնվում է իրարից էապես տարբերվող ֆլորիստիկ մարզերի հատման տեղում (Կովկասյան մեզոֆիլ և Արմենո-իրանական քսերոֆիլ) և երկրորդ, վառ արտահայտված է լեռնային էկոհամակարգերի ուղղաձիգ-բարձունքային գոտիականությունը, որոնք աչքի են ընկնում յուրահատուկ հողա-կլիմայական պայմաններով: Հայաստանի բնական ռեսուրսների թվում հատուկ տեղ են զբաղեցնում տնտեսապես արժեքավոր բուսատեսակները (սննդային, կերային, դեղատու, եթերայուղատու, մեղրատու և այլն), որոնց ռացիոնալ օգտագործումը ունի կարևոր նշանակություն: Մեր կողմից ուսումնասիրված կորնգանի (Onobrychis Mill.) ցեղին պատկանող վայրի աճող տեսակները երկրի լեռնային էկոհամակարգերում ունեն տարածման լայն տիրույթ, որն ընդգրկում է համարյա բոլոր կենսակլիմայական գոտիները: Կորնգանը հանդիսանում է արժեքավոր կերաբույս և մեր հանրապետությունում մինչև վերջին ժամանակներս հաջողությամբ մշակվել են նրա երեք էկոտիպեր (Սիսիանի, Մարտունու և Ախուրյանի): Այն հարուստ է հում պրոտեինով, ճարպով, ֆոսֆորով, կալցիումով և այլն, ինչպես նաև պարունակում է տանին, որը բարերար ազդեցություն ունի հում պրոտեինի մարսելիության վրա, դրանով իսկ կրճատելով մեթանի և ազոտական միացությունների արտանետումը շրջակա միջավայր: Flora of Armenia is distinguishing by a great diversity of higher plants, which related to two principal conditions: first, the territory of the country located on the convergence of a few floristic provincies significantly differed from each other (e.g. Caucasian mesophyllous and Armeno-iranian xerophyllous) and second, the vertical zonality of mountain ecosystems is highly expressed, which are distinguishing with specific soil-climatic conditions. Among the natural resources of Armenia the commercially-valuable plant species (food, fooder, medicinal, oil-bearing, melliferous etc.) have a special meaning, the rational exploitation of which is very essential. The studied wild growing species of Onobrychis Mill. genius are widely distributed through mountain ecosystems of the country, which cove almost all bioclimatic zones. Sainfoin is a valuable fodder plant and until recently its 3 ecotypes (Sisiani, Martuni, Akhuriani) have been cultivated in the country. It rich in crude protein, fat, phosphorus, calcium, as well as tannin, which favorably influenced on the digestion of crude protein in the rumen of ruminant animals, thereby reducing the emission of methane and nitrogen compounds into environment. The resultes of our field investigations implemented in the frame of the international project “HealthyHay, FP-6 MRTN-CT-2006-035805”, as well as laboratory and pot experiments, which were carried out in 2007-2012 are summarized in this work. The aim of the work was to create the scientific-experimental database on biological, ecological and chemical parameters of wild growing sainfoin species available in Armenia, which could be used in further programs on the improvement of ecosystems, selection and feed production purposes.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Կորնգանի վայրի տեսակների (Onobrychis Mill.) կենսաէկոլոգիական առանձնահատկությունները և քիմիական կազմը Հայաստանի պայմաններում: Bioecological peculiarities and chemical composition of wild growing sainfoin species (onobrychis mill.) in Armenia.
    Uncontrolled Keywords: Նավասարդյան Մարինե Արազու, Navasardyan Marine Arazi
    Subjects: Biology
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 17 Mar 2017 14:45
    Last Modified: 20 Mar 2017 11:30
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/4307

    Actions (login required)

    View Item