Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Լարեստանցիների ընտանեկան ծիսակարգը և ժողովրդական հավատալիքները

Սարեհ, Աքբարի Շահփար (2017) Լարեստանցիների ընտանեկան ծիսակարգը և ժողովրդական հավատալիքները. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտ.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (602Kb)
    [img]
    Preview
    PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (22Mb) | Preview

      Abstract

      Լարեստանի տարածքը բավականին ընդարձակ է, ու չնայած նրան, որ բազմաթիվ պատմական իրադարձություններ են տեղի ունեցել այս տարածաշրջանում, այն իր արժեքավոր մշակույթը բավականին անաղարտ է պահել: Այստեղի դրական առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ տարբեր ցեղերի գաղթը դեպի Լարեստան այնքան էլ չի ազդել տեղի մշակույթի վրա, և այժմ օտար մշակույթների տարրեր գրեթե չեն նկատվում: Սակայն Լարեստանի մշակույթը, ավանդույթներն ու ծեսերն այսօր արդեն ամբողջությամբ պահպանված չեն: Ներկայում հասարակության արագ զարգացման, տեխնոլոգիաների ազդեցության ու տարբեր քաղաքների ու գյուղերի միջև շփումների հեշտացման արդյունքում ապրելակերպի և ծիսակատարությունների բազմաթիվ տարրեր փոփոխության են ենթարկվում: Ավանդական ապրելակերպի, մշակույթի և հատկապես ծեսերի ու հավատալիքների մասին կատարվող ուսումնասիրությունն այսօր շատ կարևոր է, քանի որ դա երաշխիք է մշակույթի այս ոլորտը փոխանցելու հետագա սերունդներին և հետագայում ևս այս ժառանգության պահպանման: Հիմնական խոչընդոտներից մեկն այս տարածաշրջանի ավանդույթների ու ծեսերի ուսումնասիրության գործում վաղ շրջանի պատմական աղբյուրներում դրանց նկարագրության բացակայությունն է: Աշխատանքի նպատակն է հավաքել ու ամբողջացնել Լարեստանի ավանդույթներն ու ծեսերը: Խնդիրներն են ի մի բերել այն տեղեկությունները որոնք դեռևս պահպանվել են արդի ժամանակաշրջանում, հնարավորություն կա դրանք ի հայտ բերել մեծահասակների հիշողությունների շնորհիվ, մասնագիտական գրականությունից և 4. գրավոր աղբյուրներից: Տվյալ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետագայում ևս այս աշխատանքը շարունակելու, լրացնելու և վերջապես ամբողջացնելու: Ներկայացված ատենախոսության թեման՝ «Լարեստանցիների ընտանեկան ծիսակարգը և ժողովրդական հավատալիքները» առաջին անգամ է ներկայացվում որպես համակողմանի գիտահետազոտական աշխատանք: Մինչ այդ Լարեստանի ընտանեկան ծեսերն ու տոները ամբողջությամբ չեն ներկայացվել: Այս ուսումնասիրությունը կարևորվում է որպես ազգագրական հետազոտություն և կարող է միաժամանակ պիտանի: Данная диссертации является первым комплексным исследованием в области семейных обрядов и народных верований шиитов Ларестана, которые до сих пор оставались как бы в тени, не были изучены полнотью. Основой для изучения образа жизни, ритуалов и праздников ларестанцев были полевые этнографические материалы, собранные и записанные автором, а также исследования разных авторов и литературные памятники. Диссертация состоит из введения, трех глав, заключения и списка литературы. Введение дает краткий исторический и географический обзор Ларестана, в частности, с демографической точки зрения и особенностей региона. Здесь представлен метод исследования, география, а также социальные и семейные структуры ларестанцев. Отмечаются литературные источники, которые использовались в работе. Первая глава посвящена брачным ритуалам и ритуалам, связанным с рождением ребенка. Брачние ритуалы начинаются с избирания девушки, прошения ее руки и обручения. Брак может длиться до двух лет. В течение этого времени происходили различные религиозные и традиционные обряды и подготовление к свадьбе. В прошлом сватовство происходило с помощью женщин, через семейные связи или с участием соседей. Девушки выходили замуж в возрасте от 12 до 17 лет. В ритуале прошения руки девушки в основном, мужчины принимали участие. В конце ритуала определялась сумма денег, которое считалось ценой молока матери девушки, количество денег, необходимое для расходов бракосочетания и др. Назначались дни обручения и свадьбы. Первым официальным мероприятием свадебного обряда является вечер хны. Семья жениха посылает девушке хну и цветные ткани, необходимые для крашения рук невесты и жениха хной. Невесте дарят наряды - в основном зеленого цвета- цвета удачи и счастья. Когда жених уже готов к свадьбе, в сопровождении пения и танцев он приходит в дом невесты, где ее отец режет жертвенного барана под его ногами, и жених, проходя через текущую кровь, входит в дом невесты. Жених видит сидящую на стуле невесту, у которой голова вся покрыта белой накидкой. Он должен подарить ей золотые часы или ожерелье, чтобы ему позволили взглянуть на лицо своей будущей жены. Затем брат, дядя или отец невесты прижимают головы невесты и жениха друг к другу три раза, в знак единения и согласия. Невеста обнимает маленького мальчика, чтобы через год родить мальчика. После этого невеста прощается с родителями и родными, которые ее проважают с различными пожеланиями и плачем, держа Коран над ее головой. Когда невеста и жених доходят до дома жениха, перед ногами новобрачных режут барана, так, чтобы они вошли в дом через кровь жертвенного животного. Здесь жених преподносит невесте подарок, и заявляет, что теперь весь дом и все что находится в нем, принадлежит им обоим в равной степени. Если брачная ночь проходит успешно и жениху нравится супруга, они утром совершают обряд целования руки тещи, идут к матери жены, чтобы зять поцеловал ее руку. This thesis is the first complex research in the field of mode of life, family ceremonies and folk beliefs of Shiites of Larestan. These questions still remained in the shadow and weren't studied fully. The work is based on ethnographic field materials collected and written down by the author as well as the studies of different authors and literary sources. The thesis consists of introduction, three chapters, conclusion and the list of references. Introduction gives the brief historical and geographical summary of Larestan, in particular, from the demographic point of view. Here the research method, geography, and also social and family structures of larestanies is provided. Literature used in work is noted. Chapter one is devoted to marriage rituals and rituals connected with childbirth. Marriage rituals begin with election of the girl, the ceremony of asking for her hand follows and then the betrothal. The wedding may last long (up to 2 years) depending on the working migration of the bridegroom. But during this time there were various religious and traditional practices and a preparations to the wedding. In the past the girl was chosen with the help of relative women, or the neighbors. Before, girl married at the age of 12 up to 17 years. In a ritual of the asking for the hand of the girl generally the male part was active. At the end of the ritual the amount of money which was considered as the price of milk of the girl's mother, and the quantity of money necessary for wedding expenses, etc. was determined. Days of betrothal and wedding were appointed. The first official action of a wedding is the evening of henna. The family of the groom sends to the girl henna, and color fabrics necessary for dyeing of hands of the bride and the groom with henna. The bride gets green clothes as gifts. Green is the colour color of good luck and happiness. When the groom is already ready to the wedding, accompanied by singing and dances he comes to the house of the bride where her father cuts a sacrificial ram under his legs, and the groom, passing through the blood, enters the house. The groom sees the bride sitting on a chair with a white cape over her head and covering her body. He gives a gold watch or a necklace as agift to the girl and only after that he is allowed to look at the face of his future wife. The bride embraces a little boy in order to to give birth to a boy in a year.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Семейные обряды и народные верования ларестанцев. Family ceremonies and national beliefs of larestanies.
      Uncontrolled Keywords: Сарех Шахпар, Sarekh Shakhpar
      Subjects: History
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 17 Mar 2017 15:54
      Last Modified: 19 May 2017 13:34
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/4311

      Actions (login required)

      View Item