Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Լեզվական տնտեսման խնդիրը անգլերեն գիտական խոսքում

Սարգսյան, Լիլիթ Աշոտի (2017) Լեզվական տնտեսման խնդիրը անգլերեն գիտական խոսքում. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (271Kb) | Preview
    [img] PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (1679Kb)

      Abstract

      Խոսքային գործունեության ընթացքում խոսակիցների կողմից հաղորդակցական միջոցներ ընտրելու և դրանք համապատասխանաբար զուգակցելու հարցում կարևոր դեր է կատարում լեզվական տնտեսման սկզբունքը, որը դրսևորվում է լեզվի տարբեր հայեցակերպերում: Այն ենթադրում է տեքստի իմաստային կառուցվածքի խտացում, որը թելադրված է հաղորդակցության գործաբանական առանձնահատկություններով և ծառայում է տվյալ խոսքային իրադրությունում կոնկրետ հաղորդակցական նպատակների իրականացմանը: Վերջին շրջանի հետազոտությունները, և մեր աշխատանքն այդ թվում, ցույց են տալիս, որ լեզվական տնտեսման միջոցները, թեև ձևի առումով սեղմ, բայց իմաստային առումով տարողունակ կառույցներ են: Դրանք հնարավորություն են տալիս ձևական կառուցվածքի կրճատմանը զուգահեռ ձևավորել զանազան ներիմաստներ, որոնք միտված են արտահայտելու առավելագույն տեղեկատվություն լեզվական միավորների նվազագույն կազմով' ապահովելով մտքի կուռ և տրամաբանական կառուցվածք, հակիրճություն, տեղեկատվական հագեցվածություն, ժամանակի և տեղի տնտեսում: Թերևս դրանով էլ կարելի է բացատրել լեզվական տնտեսման միջոցների լայն կիրառությունը տարբեր գործառական ոճերում, այդ թվում' գիտական խոսքում: Սույն աշխատանքում ուսումնասիրության առարկան լեզվական տնտեսման դրսևորման առանձնահատկություններն են անգլերեն գիտական խոսքում: Լեզվական տնտեսման միջոցների դերում շարահյուսական մակարդակում հաճախ հանդես են գալիս զեղչված կառույցները, դերբայական դարձվածները և տեղեկատվությունը սեղմ դարձնելուն ուղղված' վերասույթային մակարդակի կրճատումները, ինչպես նաև փոխաբերությունը' իմաստաբանական-ճանաչողական մակարդակում: Ուրույն կառուցվածքի շնորհիվ վերջիններս ներակա կերպով հաղորդում են տեղեկատվություն' մեծացնելով իրենց տեղեկատվական բեռնվածությունը և ապահովելով տեքստի իմաստային ամբողջականությունը: Աշխատանքի արդիականությունը պայմանավորված է անգլերեն գիտական խոսքում որպես լեզվական տնտեսման միջոց հանդես եկող կառույցների հաղորդակցական-գործաբանական արժեքը բացահայտելու անհրաժեշտությամբ: Նման հնարավորություն ընձեռում է տեղեկատվության խտացման հատկանիշով պայմանավորված կոնկրետ գործառույթների վերհանումը գործաբանական լեզվաբանության դիրքերից լեզվաճանաչողական մոտեցմամբ, ինչը միանգամայն արդիական է: Աշխատանքի նպատակն է իրականացնել անգլերեն գիտական խոսքում հանդես եկող լեզվական տնտեսման միջոցների գործառութային համալիր վերլուծություն ճանաչողական և գործաբանական լեզվաբանության դիրքերից, գնահատել դրանց դրսևորումների հաղորդակցական արժեքը անգլերեն գիտական դիսկուրսում և վեր հանել դրանց նշանակությունը անգլալեզու գիտական տեքստերի ստեղծման և ընկալման հարցում: Реферируемая диссертация посвящена исследованию особенностей проявления языковой экономии в английском научном дискурсе. В качестве синтаксических средств реализации принципа языковой экономии в речи выступают эллиптические конструкции, причастные и деепричастные обороты, а также разные способы сокращения текста на уровне сверхфразового единства. Метафора рассматривается как лингвокогнитивная модель смысловой компрессии, через которую принцип экономии реализуется на семантикокогнитивном уровне. Данные средства языковой экономии являются сжатыми по форме, однако смыслоемкими конструкциями. Они способствуют сокращению формальной структуры высказывания посредством выражения разных импликаций, которые обеспечивают высокую информативность текста. Таким образом, конструкции, выступающие в качестве способа компрессии информации в речи, позволяют передать по возможности максимальный объем информации с помощью затраты минимального количества языковых единиц, что обеспечивает краткость и логичное построение повествования, а также способствует экономии места и времени. При этом эффективность коммуникации определяется не только количеством отобранных единиц, но и их ситуативной, прагматической и функциональной обусловленностью. Эта особенность средств реализации принципа языковой экономии отчасти объясняет высокую частотность использования их в разных регистрах речи, в том числе и в английском научном дискурсе. Целью настоящей работы является комплексный анализ функций средств реализации языковой экономии в английском научном дискурсе, а также выявление их коммуникативной значимости и роли в создании и восприятии англоязычных научных текстов. Актуальность работы обусловлена необходимостью лингвокогнитивного и прагмалингвистического исследования функций данных конструкций в сфере англоязычной научной коммуникации, тесно связанных с их способностью компрессии информации. Новизна исследования определяется тем, что в ней впервые предпринимается попытка исследования языковой экономии в контексте рассмотрения структурно-семантических, прагматических и функциональных особенностей коммуникации. Кроме того, новизна работы обусловлена когнитивно-прагматическим осмыслением роли языковой экономии в научном дискурсе, а также выявлением ее текстообразующей значимости. The research is devoted to the analysis of the economy principle realization in English scientific discourse. At the syntactic level (including that of supraphrasal unity) linguistic economy is realized through elliptical utterances, participial and gerundial constructions as well as other means of text compression. Meanwhile, metaphor represents a linguo-cognitive model of compressing information at the semantic-cognitive level. Due to unique syntactic structure, textual compression as a realization of the economy principle serves the purpose of forming implicit meanings and presuppositions which in their turn enable to convey a great volume of information by using as few linguistic units as possible. It is by the latter fact that the extensive use of text compression in different functional styles of the language can be accounted for. Namely, English scientific discourse can be characterized as a key area of the economy principle realization through text compression, considering some basic requirements of this particular sphere of human communication such as the conciseness and clarity as well as high degree of informativity of scientific texts, economical use of time, printing area, etc. However, it is to be noted that efficiency in the exchange of information is determined not only by the number of language means used but also by the situational, functional and pragmatic requirements of communication. Hence, the pragmatic and linguo-cognitive aspects of the given constructions ensuring the economical use of language in English scientific texts constitute the focus of the present paper. The aim of the research is the comprehensive analysis of the functions carried out by the above-mentioned constructions in English scientific discourse with regard to their potential for compressing information. Furthermore, the ultimate goal of the analysis along these lines is to reveal their communicative value and significance in the production and perception of scientific texts in English.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Проблема языковой экономии в английской научной речи. Linguistic economy in english scientific discourse.
      Uncontrolled Keywords: Саргсян Лилит Ашотовна, Sargsyan Lilit Ashot
      Subjects: Linguistics
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 20 May 2017 11:17
      Last Modified: 17 Nov 2017 18:17
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/4713

      Actions (login required)

      View Item