Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Արդի հայերենի իրավաբանական տերմինները

Ղարսլյան, Աննա Ռուբենի (2017) Արդի հայերենի իրավաբանական տերմինները. PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Հր. Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ.

[img] PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (726Kb)
    [img] PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (1568Kb)

      Abstract

      Իրավագիտությունը, լինելով ժամանակի լրջագույն և պահանջարկ ունեցող գիտակարգերից մեկը, քաղաքակիրթ հասարակության համար ցանկացած իրավական նորմի խախտման դեպքում արդարության վերականգնման առաջին և անփոխարինելի հիմնասյունն է: Հայ իրավունքի արմատները գալիս են դեռևս վաղ ժամանակներից: Դրանք ի սկզբանե արտահայտվել են ազգային սովորույթներում, թագավորական հրամաններում և հոգևոր կանոններում: Տարիների ընթացքում ձևավորվում է հայ իրավական լեզվի բավականին հարուստ բառապաշար, որի բառամիջուկը կազմող տերմինները` իբրև մասնագիտական բառեր, առաջին անգամ գործածվում են հայ իրավաբանական գրականության օրենքների առաջին ամբողջական ժողովածուում` Մխիթար Գոշի «Գիրք դատաստանի»-ում: Տարբեր դարաշրջաններում իրավական մտքի տարաբնույթ զարգացմամբ, հետևաբար մասնագիտական նոր աղբյուրների լույսընծայմամբ հայ իրավաբանական բառապաշարը, ունենալով հնդեվրոպական նախալեզվից, ոսկեդարյան և միջնադարյան իրավագիտական աղբյուրներից ժառանգած տերմինների հարուստ պաշար, նոր ժամանակներում ներքին և արտաքին լեզվական միջոցներով համալրվեց մասնագիտական բառերի նոր որակներով: Այսօր մեր ունեցած իրավաբանական տերմինների բավականին հարուստ բառաշերտը, որով կառուցվում է ներկայիս ՀՀ օրենսդրական խոսքը, ցավոք, որքան էլ տարօրինակ է, մինչ այժմ առանձնակի ուսումնասիրության չի արժանացել: Հրատարակվել է գիտական մեկ հոդված, և կատարվել են տասնյակից ավելի մասնագիտական բառարանակազմական աշխատանքներ, որոնք թերևս վերամշակվելու և կատարելագործվելու անհրաժեշտություն ունեն: Հետևաբար, իրավական լեզվի բառապաշարի ոչ բավարար ուսումնասիրությամբ է պայմանավորված սույն աշխատանքի արդիականությունը: Цель данной научной работы–изучение армянской правовой лексики по этапам его развития с ранних времен формирования армянской правовой мысли до наших дней. Мы постарались достичь цели посредством этимологического, послойного, словообразовательного, семантико-практического анализа юридических терминов. Лексика армянского юридического языка, которая формирует язык текущего законодательства РА, к сожалению, как ни странно, до сих пор не удостоилась пристального анализа. Опубликована одна научная статья и исследованы более десятка профессиональных лексикографических работ, которые нуждаются в переработке и усовершенствовании. Следовательно, актуальность данной работы обусловлена недостаточным уровнем проведенных исследований лексики юридического языка. Фактологический материал данного исследования – лексика современного правового языка. В ходе нашего исследования мы коснулись одновременно древней, средневековой и современной юридической литературы, в частности, источников, обеспечивших развитие армянской правовой мысли, в том числе словарей, имеющих профессиональное, профессионально-лингвосопоставительное значение. Лексика современного армянского юридического языка впервые стала материалом отдельного исследования. Данное исследование, по существу, является первой попыткой в сфере научной оценки и введения в оборот лексики текущего законодательства Республики Армении и вообще лексики любого официального юридического документа. Данная работа может способствовать повышению уровня правового сознания в армянском обществе–правильному восприятию правовой речи, норм, выполнению соответствующих правовых действий, а также стать источником для дальнейших исследований системы юридических терминов в сфере терминоведения. Диссертация может быть полезным как для специалистов, исследующих лексику армянского правового языка, так и для студентов профильных факультетов, учеников старших школ и вообще армянского общества. Структура диссертации исходит из поставленных целей, рассматриваемых проблем и результатов.The present scientific work was undertaken with the aim of studying Armenian legal vocabulary with all the stages of its development, starting from early periods of the formation of Armenian legal thought up to the present time. We have tried to carry out this aim by means of genealogical, layered, word formation, semantic-functional analyses. Armenian legal vocabulary which is the basis for the current RA legislation language, unfortunately, and oddly enough, has not been examined much. There is one published scientific article and more than dozens of works on professional dictionary compilation, which, however, need to be revised and improved. Therefore, the topicality of the present work is determined by insufficient study of legal vocabulary. The factual material of the research is Modern Armenian legal vocabulary. During our study we have simultaneously touched upon old, medieval and modern Armenian legal literature, in particular referring to the sources that promoted the development of Armenian legal thought, including professional dictionaries and dictionaries of professional comparative linguistic value. Modern Armenian legal vocabulary has become a separate scientific research material for the first time. The present study is actually the first attempt to evaluate and put into scientific circulation the vocabulary of the current RA legislation and in general of any official documentation. This work can contribute to raising the level of legal awareness in Armenian society, proper understanding of legal language and norms, taking relevant legal actions as well as it can become a source for further research on legal terminology. The dissertation can be useful for the professionals studying Armenian legal vocabulary, students specializing in this field, high school students, as well as Armenian society in general. The structure of the dissertation stems from the proposed aim, objectives and results. It consists of introduction, three chapters with the corresponding subchapters, conclusion, list of abbreviations and bibliography. At the end there is an appendix with the explanation of legal terms applied in the work. The volume of the work is 161 pages. The principles and methods of the allocation of dissertation chapters are the ones applied in linguistics for the study of any word-stock, which makes the constructive nature of legal terminology more visible. In the Introduction the extent to which the issue is examined, dissertation aims and objectives, as well as the topicality and significance of the topic are justified. The first chapter of the dissertation entitled "Genealogical Investigation of Modern Armenian Legal Terms", consisting of two subchapters, examines and presents the origin of legal terms. As a result, native and borrowed legal terms are distinguished which are lexical units of ancient as well as modern times. The second chapter entitled "Sematic-functional Peculiarities of Modern Armenian Legal Terms" also consists of two subchapters. It examines positive and negative semantic peculiarities of Modern Armenian legal vocabulary as well as cases of semantic change, reveals the semantic historical development of some professional terms applied in RA legislation, cases of polysemy, synonymy and paronymy. The third chapter of the dissertation entitled "Layered and Word-formation Analyses of Modern Armenian Legal Terms" consists of two parts. The first section consisting of four paragraphs examines and presents the layered analysis of legal terms. The second section also consisting of four paragraphs studies the word-formation peculiarities of analytical, synthetic and abbreviated legal terms as well as the word-building variants of Western and Eastern Armenian legal terms. The conclusion represents the findings and the results of the scientific work. The dissertation ends with an appendix that gives an explanation to legal terms applied in the work.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Юридические термины современного армянского языка. Modern Armenian legal terms.
      Uncontrolled Keywords: Карслян Анна Рубеновна, Gharslyan Anna Ruben
      Subjects: Linguistics
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 29 Jun 2017 17:01
      Last Modified: 03 Jul 2017 12:23
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/5176

      Actions (login required)

      View Item