Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Տեսողության խանգարումներով նախադպրոցականների տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորումն ընտանիքում

Դավթյան, Սոնա Ռաֆիկի (2017) Տեսողության խանգարումներով նախադպրոցականների տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորումն ընտանիքում. PhD thesis, Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարան.

[img] PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (26Mb)
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (3979Kb)

      Abstract

      Հայտնի է, որ ընտանեկան դաստիարակությունն անգնահատելի դեր է կատարում նախադպրոցական տարիքի տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների ներդաշնակ զարգացման գործընթացում: Դրա հետ մեկտեղ առավել կարևոր է տեսողության խանգարումներ ունեցող նախադպրոցականների տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորումն ու ամրապնդումն ընտանիքում, քանի որ տարածության մեջ կողմնորոշվելը տեսողության խանգարումներ ունեցող անձանց համար կենսական նշանակություն ունի (М.И. Земцова, 1967,1973, М.Н. Наумов, 1982, В.А. Кручинин, 2007, 2015, Ռ.Ն. Ազարյան, 2008, 2016 և ուրիշներ): Այս խնդիրների տարբեր տեսանկյուններ լուսաբանվել են մի շարք հեղինակների (В.П. Ермаков, Г.А. Якунин, 2000, Е.Н. Подколозина, 2015) կողմից, ովքեր ևս ընդգծում են այս երեխաների տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորման և զարգացման աշխատանքների վաղ իրականացումն ընտանեկան պայմաններում: Սակայն հարկ ենք համարում ընդգծել այն փաստը, որ այս երեխաների տարածական կողմնորոշման ձևավորման և զարգացման խնդրի շուրջ բազմաթիվ հարցեր դեռևս չեն ստացել իրենց արժանի գիտական հիմնավորումն ու գործնական լուսաբանումը: Մասնավորապես, վերլուծված է չէ տեսողության խանգարումներ ունեցող նախադպրոցականների ընտանիքում իրականացվող տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորման աշխատանքների բովանդակությունը, բացահայտված չեն առկա խնդիրները, ծնողների տեսագործնական կարողությունները և հմտությունները, մշակված չէ ընտանեկան պայմաններում իրականացվող տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորմանը նպաստող օրինակելի ծրագիր: Հաշվի առնելով վերը նշվածը՝ կարող ենք փաստել, որ տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների՝ ընտանիքում իրականացվող տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորման աշխատանքների հատուկ մանկավարժական մոտեցումների մշակման անհրաժեշտություն կա: Դրանք էական նշանակություն ունեն հատուկ մանկավարժության տեսության և պրակտիկայի համար: Այս խնդրի անբավարար մշակված լինելու հանգամանքը ուսումնասիրվող թեմայի արդիականությունն ավելի է կարևորում: Հետևաբար տեսողության խանգարումներ ունեցող նախադպրոցականների ընտանիքում իրականացվող տարածական կողմնորոշման կարողությունների ձևավորման բովանդակության, հատուկ միջոցների և մեթոդների, օրինակելի ծրագրի մշակումը և դրանց արդյունավետության փորձարարական հիմնավորումը հանդիսանում է արդիական, տեսականորեն, գործնականորեն և սոցիալապես նշանակալի: Известно, что дошкольный возраст играет важную роль в общем развитии как нормально развивающихся детей, так и детей с нарушением зрения. Глубокое или частичное нарушение зрения в первую очередь затрудняет ориентировку в пространстве этих детей. Поэтому формирование и развитие способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения в условиях семьи имеет исключительно важное значение.Вместе с тем недостаточная изученность и разработанность данной проблемы значительно затрудняет проведенные работы в семье по формированию и развитию ориентировки в пространстве у дошкольников. Не изучено содержание проводимой в семье работы по формированию способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения, не разработана примерная программа по формированию и развитию микро и макроориентировки в пространстве. Поэтому разностороннее изучение этих вопросов и экспериментальная разработка специальных средств, методов, условий их применения и примерной программы формирования и развития способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения в семье является весьма актуальной, теоретически и практически значимой. Цель исследования- разработать средства, методы и условия их применения для развития способности ориентировки в пространстве у детей с нарушением зрения в условиях семьи. Изучить степень разработанности изучаемой проблемы в теории и на практике; изучить способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения; разработать специальные средства, методы и условия их применения для развития способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения в условиях семьи; экспериментальным путем обосновать эффективность применения рекомендованных подходов. Определена постановка работы в семье по формированию способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения; выявлен уровень информированности родителей в вопросах формирования и развития способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения; определен уровень развития способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения, воспитывающихся в семье; разработаны специальные средства, методы и условия их применения и примерная программа для формирования и развития способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения в условиях семьи. It is known that preschool age plays an important role in general development of both typically developing children and children with visual impairments. Profound and partial visual impairments complicate spatial orientation of these children. Therefore, the development of the ability of spatial orientation of preschool children with visual impairments in family has an exceptionally important value. At the same time, the insufficient scrutiny and elaboration of the issue significantly impede the works of formation and development of abilities of spatial orientation of preschool children in family. The content of the work aimed at the development of abilities of the spatial orientation of preschool children with visual impairments in family settings is not studied, there is no elaborated sample program for formation and development of the ability of micro and macro spatial orientation of preschool children with visual impairments. That’s why a comprehensive study of these issues and the experimental elaboration of special means, methods, conditions of their application and a sample program for formation and development of abilities of spatial orientation of preschool children with visual impairments in family settings is very urgent, theoretically and practically significant. The aim of the research is to elaborate means, methods and conditions of their application for development of the ability of the spatial orientation of preschool children with visual impairments in family settings. To study the level of scrutiny of the issue theoretically and practically; To study the ability of spatial orientation of preschool children with visual impairments; To elaborate special means, methods and conditions of their application for development of abilities of the spatial orientation of preschool children with visual impairments in family settings; To experimentally justify the efficiency of application of the recommended approaches. The statement of the work for formation of the spatial orientation of preschool children with visual impairments in family settings is defined. The level of parents’ awareness in issues of formation and development of the ability of spatial orientation of children with visual impairments is revealed. The level of development of the ability of spatial orientation of preschool children with visual impairments raised up in family is defined.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Формирование в семье способности ориентировки в пространстве у дошкольников с нарушением зрения. Formation of ability of spatial orientation for preschool children with visual impairments in the family.
      Uncontrolled Keywords: Давтян Сона Рафиковна, Davtyan Sona
      Subjects: Pedagogy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 30 Jun 2017 14:35
      Last Modified: 30 Jun 2017 14:35
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/5184

      Actions (login required)

      View Item