Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Հայ երաժշտական կյանքը Անդրկովկասում (1901-1910)

Մելքոնյան, Դավիթ Հրանտի (2017) Հայ երաժշտական կյանքը Անդրկովկասում (1901-1910). PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտ.

[img] PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (27Mb)
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (6Mb)

      Abstract

      Հայ երաժշտության պատմության կարևոր փուլերից է XX դարասկզբի առաջին տասնամյակը, երբ հայ երաժշտական կյանքում տեղի ունեցան մի շարք նշանակալից իրադարձություններ` դրվեց ազգային դասական երաժըշտության հիմքը, թափ առավ կատարողական արվեստը, ձևավորվեց ազգային երաժըշտագիտությունը, աշխուժացավ երաժշտության գործիչների երաժշտական-հասարակական գործունեությունը: Հայ երաժշտագետներն անդրադարձել են այս տասնամյակում գործած երաժիշտներին՝ նրանց նվիրված իրենց հետազոտություններում և ընդհանրացնող ակնարկներում: Արժեքավոր են Մաթևոս Մուրադյանի «Հայ երաժշտությունը XIX դարում և XX դարասկզբում» և Ալեքսանդր Շահվերդյանի «Հայ երաժշտության պատմության ակնարկներ. XIX-XX դդ. (Մինչսովետական շրջան)» մենագրությունները: Նշելի է Մարգարիտ Հարությունյանի և Աննա Բարսամյանի «Հայ երաժշտության պատմություն» դասագիրքը, որի ութերորդ՝ «Հայ երաժշտական մշակույթի զարգացումը XX դարի առաջին երկու տասնամյակներում» գլխում տեղ է գտել տվյալ ժամանակաշրջանի վերաբերյալ համառոտ ակնարկը: Արժեքավոր է Ռուզաննա Մազմանյանի «Հայ երաժշտական կյանքի տարեգրություն. 1901-1910թթ.» , որը «էապես համալրում է մեր պատկերացումները XXդ. երաժշտական մշակույթում տեղի ունեցող ստեղծագործական խմորումների ու երաժշտահասարակական կյանքի զարկերակի մասին» : Իսկ Աննա Ասատրյանի՝ «Խմբագ¬րի կողմից» ծավալուն առաջաբան շնորհիվ «մեր առջև հառնում է տարեգրությունն ընդգրկող ժամանակահատվածի տեսանելի և դինամիկ պատկերը»: Բարձր գնահատելով 20-րդ դարի առաջին տասնամյակի հայ երաժշտական կյանքի ուսումնասիրության բնագավառում հայ երաժշտագետների աշխատանքը, որոնք այդ ուղղությամբ խիստ կարևոր ու արժեքավոր քայլեր են, միևնույն ժամանակ չենք կա-րող հավաստել, որ այդ ասպարեզում ամեն ինչ ուսումնասիրված է, իսկ նյութը՝ սպառված: Մինչ օրս առանձին ուսումնասիրության առարկա չի դարձել հայ երաժշտական կյանքը Անդրկովկասում՝ 20-րդ դարի առաջին տասնամյակում: Первое десятилетие 20-го века стало важной вехой в истории армянской музыки. Этому способствовал ряд знаковых событий в армянской музыкальной жизни. Так, была заложена основа национальной классической музыки, с особым размахом развивалось исполнительское искусство, сформировалось национальное музыковедение, активизировалась музыкально-общественная деятельность представителей культуры. Целью диссертации является всестороннее исследование армянской музыкальной жизни Закавказья в первом десятилетии 20-го века. В диссертации впервые представлена исчерпывающая информация об армянской музыкальной жизни в Тифлисе [Тбилиси], Баку, Шуши и в городах Эривань [Ереван], Эчмиадзин и Александрополь [Гюмри] Эриванской губернии. Для создания панорамы армянской музыкальной жизни в Закавказье начала 20-го века диссертантом проведена тщательная работа по изучению публикаций в закавказской и российской прессе указанного периода, освещающих концертную жизнь в таких городах Закавказья как Тифлис, Баку, Шуши, Эривань, Эчмиадзин и Александрополь. В процессе исследования деятельности, осуществляемой армянскими музыкантами в административном и культурном центре Закавказья – Тифлисе, особое внимание было уделено тифлисским гастролям композиторов-дирижеров Христофора Кара-Мурзы, Макара Екмаляна и Комитаса, вокалистов Маргарит Бабаян, Эгине Корганян, Надежды Папаян, Степана Бархударяна, Аршака Костаняна, Тиграна Налбандяна, Беглара Амирджана и других, а также инструменталистов – пианиста Овсепа Тер-Давтяна, скрипачей Давида Давтяна, Айка Кютеняна и Ованнеса Налбандяна. Рассмотрена музыковедческая деятельность Василия Корганова (Барсег Корганян), основавшего и издававшего научно-литературный ежемесячник “Кавказский вестник” (1900-1904), а также деятельность композитора Христофора Кара-Мурзы в качестве музыкального критика: именно его публикациям мы обязаны дошедшей до нас обширной документальной информацией о музыкальной жизни Тифлиса интересующего нас периода. Внимание уделяется и деятельности Гарегина Левоняна, усилиями которого был создан журнал “Гегарвест [Искусство]” (Тифлис, 1908); в нем впервые в Закавказье были напечатаны нотные тексты произведений армянских композиторов. The first decade of the 20th century turned out to be a major landmark in the history of Armenian music. Certain phenomena greatly facilitated to this. Thus, foundation for national classical music and national musicology had been laid, performing art was progressing rapidly and the musical-social activity of cultural figures was increasing noticeably. The goal of the dissertation is to comprehensively investigate the Armenian musical life of the Transcaucasus in the first decade of the 20th century. For the first time ever, exhaustive information has been made available about Armenian musical activities and events in Tiflis [Tbilisi], Baku, Shushi and in the cities of Erivan [Yerevan], Ejmiatzin and Aleksandropol [Gyumri] of Erivan Province. To produce the panorama of Armenian musical life in the early twentieth-century Transcaucasus, the applicant has thoroughly scrutinized the printed media of Transcaucasia and Russia during the period in question, particularly the publications which shed light on the concert events in Tiflis, Baku, Shushi, Erivan, Ejmiatzin and Aleksandropol. When examining the activities carried out by Armenian musicians in the administrative and cultural center of Transcaucasia – Tiflis, special attention was paid to the tours in the city of the composer-conductors Christopher Kara-Murza, Makar Yekmalyan and Komitas, the vocalists Margarit Babayan, Heghine Korghanyan, Nadejhda Papayan, Stepan Barkhudaryan, Arshak Kostanyan, Tigran Nalbandyan, Beglar Amirjan and others, as well as the instrumentalists – the pianist Hovsep Ter-Davtyan, the violinists David Davtyan, Hayk Kyutenyan and Hovhannes Nalbandyan. The musicologist Vasiliy Korganov (Barsegh Korghanyan) had founded the scientific-literary monthly “Kavkazskiy vestnik [Caucasian Herald]” (1900-1904); the composer Christopher Kara-Murza acted as a music critic too: it is mostly thanks to his publications that now vast documental information is available about the musical life in Tiflis in the period at issue. Another cultural figure, Garegin Levonyan, had found the “Gegharvest [Art]” magazine (Tiflis, 1908); in it, for the first time in the Transcaucasus, musical texts of the works by Armenian composers were printed.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Армянская музыкальная жизнь в Закавказье (1901-1910). Armenian musical life in the Transcaucasus (1901-1910).
      Uncontrolled Keywords: Мелконян Давид Грантович, Melkonyan David
      Subjects: Art Science
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 07 Sep 2017 12:29
      Last Modified: 07 Sep 2017 12:29
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/5547

      Actions (login required)

      View Item