Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Գործադիր իշխանության նկատմամբ ՀՀ ազգային ժողովի վերահսկողության սահմանադրական հիմքերը

Նաղդալյան, Տիգրան Գրիգորի (2017) Գործադիր իշխանության նկատմամբ ՀՀ ազգային ժողովի վերահսկողության սահմանադրական հիմքերը. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (211Kb) | Preview
    [img]
    Preview
    PDF (Thesis)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (1726Kb) | Preview

      Abstract

      Հայաստանի Հանրապետությունում 2015 թվականի սահմանադրական բարեփոխումները կոչված են ծառայելու երկրում կայուն ժողովրդավարության և իրավական պետության կայացմանը, ինչը, նախ, ենթադրում է ժողովրդաիշխանության հետևողական իրացում: Այս համատեքստում առանձնակի կարևորություն է ձեռք բերում նաև պետական իշխանության մարմինների համակարգում Ազգային ժողովին սահմանադրորեն վերապահված նոր առաքելության բացահայտումն ու երաշխավորումը: Ընդ որում, Ազգային ժողովի լիազորություններն ընդլայնվել են ոչ միայն արդյունավետ օրենսդրական գործունեության կազմակերպման, պետական իշխանության և կառավարման մարմինների ձևավորման, այլև, ինչն ավելի կարևոր է, գործադիր իշխանության նկատմամբ վերահսկողության ուղղությամբ: Խորհրդարանական վերահսկողության առումով ՀՀ Սահմանադրությունում կատարված փոփոխություններն իրենց հետագա մանրամասն կանոնակարգումն են ստացել «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» ՀՀ սահմանադրական օրենքում: Վերջինիս մի շարք առանցքային նշանակություն ունեցող իրավադրույթների վերլուծությունը վկայում է, որ խորհրդարանական վերահսկողության այս կամ այն կառուցակարգերին ու ընթացակարգերին վերաբերող առկա իրավակարգավորումները մի կողմից տարըմբռնումների տեղիք են տալիս, իսկ, մյուս կողմից, որոշ սկզբունքային հարցերի լուծումները, մեր կարծիքով, դուրս են մնացել օրենսդրի ուշադրությունից: ՀՀ սահմանադրական դատարանը մի շարք որոշումներով սկզբունքային իրավական դիրքորոշումներ է արտահայտել վերահսկողության ոլորտում խորհրդարանական փոքրամասնության իրավունքների արդյունավետ իրացման ապահովման առնչությամբ, որոնք, սակայն, դեռևս լիարժեք արտացոլված չեն օրենսդրությամբ: Ընդ որում, նշված գիտագործնական նշանակություն ունեցող հիմնախնդիրների առկայությունը թելադրված է համապատասխան հայեցակարգային իրավական չափանիշների բացակայությամբ: Նման պայմաններում օբյեկտիվ անհրաժեշտություն է առաջացել սահմանադրական արդի զարգացումների համատեքստում գիտավերլուծական նոր դիտանկյունից քննարկման առարկա դարձնել խորհրդարանական վերահսկողության ինստիտուտը և առաջադրել հնարավորինս համալիր լուծումներ: Խորհրդարանական վերահսկողության էությանն ու բովանդակությանը վերաբերող հայրենական և արտասահմանյան հեղինակների բազմաթիվ աշխատություններում արտահայտված տեսակետները շատ դեպքերում հակասական են, հաճախ' նույնիսկ իրարամերժ, ինչը, բնականաբար, չի նպաստում տեսական և գործնական հարթություններում խորհրդարանական վերահսկողության բովանդակության բացահայտմանը և վերահսկողական տարբեր կառուցակարգերի արդյունավետ իրացմանը: Диссертация посвящена конституционным основам и механизмам контроля Национального Собрания РА над исполнительной властью, в рамках которого были выявлены и изучены ряд актуальных вопросов, касающихся правового содержания парламентского контроля, факторов, влияющих на формирование системы эффективного парламентского контроля, роли политического меньшинства в системе парламентского контроля, а также повышению эффективности реализации контрольных полномочий постоянных и следственных комиссий. Учитывая нынешнюю международную и региональную военно-политическую ситуацию, угрозы и вызовы национальной безопасности, был проведен комплексный анализ вопросов усовершенствования контрольных полномочий Национального Собрания в важнейших для Республики Армения областях (оборона, безопасность и финансы). Научная инновация диссертации обусловлена тем обстоятельством, что впервые после конституционных изменений 2015 года в национальной правовой системе комплексно представлен институт парламентского контроля. В условиях изменения формы правления особое внимание уделено новой роли политического меньшинства Национального Собрания в процессе парламентского контроля, обозначив задачу обеспечения функционального баланса между парламентским большинством и меньшинством. Кроме этого, в контексте обеспечения осуществления постоянными комиссиями эффективного парламентского контроля, были рассмотрены пути усовершенствования контрольных механизмов и внедрения новых правовых инструментов. В свете представления лучшего международного опыта, предметом исследования стал также институт следственных комиссий, впервые нашедший место в конституционных правовых регулированиях РА, уделяя особое внимание вопросам защиты прав парламентского меньшиства в процессе организации работ данного института. The dissertation is devoted to the constitutional foundations and mechanisms of control of the RA National Assembly over the executive power, within the framework of which a number of topical issues were revealed and studied, particularly the legal content of parliamentary control, factors affecting the formation of an effective parliamentary control system, the role of a political minority in the parliamentary control system, as well as increasement of the effectiveness of implementation of the powers of Standing and Inquiry Committees. Taking into account the current international and regional military- political situation, threats and challenges to national security, a comprehensive analysis of the issues of improving the control powers of the National Assembly in key areas for the Republic of Armenia was conducted (defense, security and finance). The scientific innovation of the dissertation is due to the fact that for the first time after the constitutional amendments of 2015, the institute of parliamentary control was integrated into the national legal system. In the conditions of changing form of government, special attention is paid to the new role of the political minority of the National Assembly in the process of parliamentary control, identifying the task of ensuring a functional balance between the parliamentary majority and the minority. In addition, in the context of ensuring the implementation of effective parliamentary control by the Standing Committees, the ways of improving control mechanisms and introducing new legal instruments were examined. In the light of the presentation of the best international experience, the institute of Inquiry Committees was also studied (this institute was introduced in the constitutional legal regulations of the Republic of Armenia for the first time), and the issues of protection of the rights of the parliamentary minority in the organization of the work of the parliament were paid special attention to.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Конституционные основы контроля национального собрания РА над исполнительной властью. Constitutional grounds of control of the RA national assembly over the executive power.
      Uncontrolled Keywords: Нагдалян Тигран Григорьевич, Naghdalyan Tigran Grigor
      Subjects: Law
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 27 Oct 2017 14:42
      Last Modified: 16 Nov 2017 09:48
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/5851

      Actions (login required)

      View Item