Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Կառավարման կիսանախագահական ձևը Հայաստանի Հանրապետությունում (սահմանադրական մոդել և իրականություն)

Թովմասյան, Հրայր Վարդանի (2017) Կառավարման կիսանախագահական ձևը Հայաստանի Հանրապետությունում (սահմանադրական մոդել և իրականություն). Doctor of Sciences thesis, Հայաստանի Հանրապետության պետական կառավարման ակադեմիա.

[img] PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (72Mb)
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (1367Kb)

      Abstract

      Կառավարման ձևի հասկացությունը, դրա բովանդակությունը, տեսակներն ու ենթատեսակները, դրանց առավելություններն ու թերությունները, ժողովրդավարական և ոչ ժողովրդավարական լինելը բանավիճային են, ամբողջությամբ ուսումնասիրված չեն: Հանրային իշխանության կազմակերպման՝ աշխարհում տարածված մոդելների մասին գիտելիքներն ունեն ոչ միայն տեսական, այլ նաև գործնական արժեք, մասնավորապես՝ թույլ են տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել այս կամ այն պետականության արդի վիճակի մասին, բացահայտում են դրա փոփոխման և զարգացման որոշակի օրինաչափություններն ու միտումները: Կառավարման կիսանախագահական ձևը շատ ավելի նոր է, քան կառավարման նախագահական և պառլամենտական դասական ձևերը, սակայն մեր օրերում այն արդեն իսկ բավականին տարածված է: Ներկայում աշխարհի շուրջ երկու հարյուր պետությունների 20 տոկոսից ավելին, առնվազն ֆորմալ-սահմանադրական կարգավորումներով, ներկայացնում է կառավարման հենց այդ ձևը։ Աշխարհագրական առումով կառավարման այս ձևն այսօր առկա է գրեթե բոլոր մայրցամաքներում: Նախորդ դարի 80-ական թվականների վերջերին և 90-ականների սկզբներին՝ սոցիալիստական ճամբարի փլուզումից հետո, մի քանի տասնյակ պետությունների համար կառավարման ձևի ընտրության հարցը դարձավ արդիական: Ուշագրավ է, որ այդ երկրներից միայն քչերն ընտրեցին կառավարման երկու դասական ձևերից որևէ մեկը և հիմնականում նախապատվությունը տվեցին կառավարման կիսանախագահական ձևի այս կամ այն տեսակին: Սոցիալիստական ճամբարի երկրներում սկսվեց սոցիալ-տնտեսական ու քաղաքական համակարգերի բարեփոխման գործընթացը, որն ստացավ «հետկոմունիստական համակարգային փոխակերպում» անվանումը: Գործընթացի էությունը բաշխողական տնտեսությունից ու ավտորիտար ռեժիմից դեպի շուկայական տնտեսավարում և ժողովրդավարական հասարակություն անցումն էր, ինչը պետք է նպաստեր այդ երկրների սոցիալ-տնտեսական արդյունավետ զարգացմանը: Գլխավոր հարցը վերաբերում էր իշխանությանը, ամենից առաջ նրա աղբյուրին ու կազմակերպական-իրավական ձևերին: Խորհրդային համակարգի փլուզումից հետո նորանկախ երկրներում առաջացած անկայուն իրավիճակը խթան հանդիսացավ, որպեսզի քաղաքական գործիչները ընտրություն կատարեն ուժեղ, կենտրոնաձիգ կառավարման օգտին, որտեղ իշխանության եկած լիդերն ուներ գերակա դիրք, քանզի մարմնավորում էր անկախության համար պայքարը: Данная диссертационная работа посвящена всестороннему исследованию проблем, связанных с формой правления Республики Армения. С первых дней обретения независимости вопрос выбора формы правления со всей своей остротой стоял перед Республикой Армения. В эти годы независимости Республика Армения имела советскую парламентскую, затем президентскую, президентско-парламентскую, парламентско-президентскую форму правления, а после 2015-го года была установлена парламентская форма правления. Изучение формы правления имеет не только теоретическое, но и практическое значение, в частности, позволяет составить полную картину текущего состояния той или иной государственности, выявляет определенные закономерности и тенденции ее изменения и развития, дает возможность выбрать ту форму правления, которая, принимая во внимание особенности данной страны, максимально прогарантирует развитие, стабильность, демократию этого государства. Полупрезидентская форма правления мало изучалась юридической и политической науками. Хотя некоторые аспекты этой проблемы освещались в отечественных публикациях, в юриспруденции о ней специальных монографических исследований нет. Объект исследования – концепция ’’формы правления’’, ее разновидности, формы правления Армении и Арцаха. Предметом исследования являются институты Президента, Национального собрания и правительства в правовой системе Армении и Арцаха, в особенности, конституционные гарантии их создания, организации и функционирования, роль каждого института в управлении государства, их отношения друг с другом и населением. Целью исследования является всесторонний анализ преимуществ, недостатков полупрезидентской системы, теоретических и практических аспектов ее применения в Армении и Арцахе. The doctoral dissertation provides for a comprehensive analysis of the issues related to the system of the government in the Republic of Armenia. From the very first days of independence Armenia faced with all its sharpness the question of choice of an appropriate system of government. During these years of independence Armenia has had Soviet type of parliamentiarism, followed by presidential-parliamentarian and parliamentarian-presidential systems, and since 2015 parliamentarian system of government has been set up. The analysis of the system of government has not only a theoretical value, but also a practical one, particularly it allows to have a complete picture of the current state of one or another statehood, reveals certain patterns and trends of its modification and development, allows to choose the form of government which, according to the peculiarities of the given state, will guarantee the development, stability and democracy of that state to the greatest extent. Semi-presidential system of government has not been thoroughly studied by Armenian legal and political science. Although several aspects of the issue have been covered in domestic publications, there are no special monographs in the field of law. The object of the research is the concept of "system of government", its subtypes, the systems of government in Armenia and Artsakh. The subject of research are the institutes of the President, National Assembly and Government in the legal system of Armenia and Artsakh and, in particular, the constitutional guarantees of their establishment, organization and operation, the role of each institution in the governance of the state, their relationships with each other and with the population. The purpose of the research is to provide a complex analysis of the advantages and disadvantages of the semi-presidential system, examination of theoretical and practical aspects of their application in Armenia and Artsakh.

      Item Type: Thesis (Doctor of Sciences)
      Additional Information: Полупрезидентская форма правления в Республике Армения (конституционная модель и реалии). The semi-presidential system of government in the Republic of Armenia (constitutional model and reality).
      Uncontrolled Keywords: Товмасян Грайр Варданович, Tovmasyan Hrayr Vardan
      Subjects: Law
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 18 Jan 2018 10:10
      Last Modified: 18 Jan 2018 10:10
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/6369

      Actions (login required)

      View Item