Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Ազգային ինովացիոն համակարգի ձևավորման միջազգային փորձը և դրա ներդրման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում

Սարգսյան, Լուսինե Կառլենի (2017) Ազգային ինովացիոն համակարգի ձևավորման միջազգային փորձը և դրա ներդրման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում. PhD thesis, Հայ-Ռուսական համալսարան.

[img] PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (36Mb)
    [img] PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (5Mb)

      Abstract

      Համաշխարհային տնտեսության զարգացման ժամանակակից փուլն առանձնահատուկ է նրանով, որ երկրներն իրենց առաջընթացի ճանապարհին շեշտադրում են հատկապես մարդկային ռեսուրսների` որպես գլոբալ զարգացումներին համարժեք մրցունակ տնտեսություն ձևավորողների դերակատարումը` արդյունքում ստեղծելով գիտելիքի վրա հիմնված կամ որ նույնն է` ինովացիոն տնտեսություն: Այս առումով կարևորվում են և´ պետական մարմինների կողմից ինովացիոն համակարգի ձևավորմանն ուղղված քայլերը, և´ առանձին գիտական և բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների գործունեությունը, և´ առևտրային կազմակերպու¬թյունների կողմից ինովացիաների առևտրայնացումը: Հիշյալ հարցադրումների շրջանակներում օրվա հրամայականն է ՀՀ-ում ազգային ինովացիոն գործուն համակարգ ունենալու անհրաժեշտությունը, որը բազմիցս վկայակոչված և դեռևս կյանքի չկոչված գիտելիքահենք տնտեսություն ձևավորելու նախապայմանն է: Ազգային ինովացիոն համակարգի ձևավորման վերաբերյալ մասնագիտական գրականության մեջ տեղ գտած բազմաթիվ հայեցակարգային և մեթոդաբանական մոտեցումների , առանձին երկրների հաջողված փորձի կիրառման տարբերակների ուսումնասիրությունն ու դրանց տեղայնացման գործուն եղանակների մշակումը կարող է նպաստել ՀՀ գիտության, կրթության և արդյունաբերության ոլորտների համակողմանի և ներդաշնակ զարգացմանը: Ավելին, լիարժեք օգտագործելով երկրի գիտական ներուժը` հնարավոր է ստեղծել համաշխարհային տնտեսության զարգացման ժամանակակից պահանջներին համապատասխանող, արդյունավետ գործող ազգային ինովացիոն համակարգ և դրանով իսկ մրցունակ դիրքեր գրավել համաշխարհային շուկայում: ՀՀ-ում վերջին տարիներին փորձ է արվում ձևավորել ինովացիոն տնտեսություն , սակայն ՀՀ տնտեսության մակրոտնտեսական զարգացման արդի վիճակը փաստում է, որ ՀՀ ներկա տնտեսությունը դեռևս հեռու է համաշխարհային տնտեսության մեջ ինովացիոն տնտեսության ընդունված չափանիշներից: Թերևս սա է պատճառը, որ խոսել ՀՀ-ում ձևավորված ազգային ինովացիոն համակարգի մասին դեռևս վաղ է, քանի որ համակարգը կազմող առանցքային տարրերի զարգացման մակարդակը չի համապատասխանում միջազգայնորեն ընդունելի չափանիշներին, ինչպես նաև բացակայում է գիտահետազոտական լաբորատորիաների, համալսարանների և ինովացիոն ձեռնարկությունների միջև փոխադարձ կապը: Բացի այդ, ՀՀ ինովացիոն համակարգի ձևավորմանը չի մասնակցում ՀՀ ողջ գիտատեխնիկական ներուժը, այս գործում գրեթե ներգրավված չեն մարզերը, գոյություն չունի միասնական և համակարգված պետական ինովացիոն քաղաքականություն, ինչպես նաև, բացառությամբ ՏՀՏ ոլորտի, գոյություն չունի գիտատեխնիկական արդյունքների առևտրայնացման ընդհանուր ռազմավարություն, ինչը և հանգեցնում է կենտրոնացվածության և հետազոտվող շրջանակներում անհամաչափ զարգացման հիմնախնդիրների ձևավորմանը: Հասունացած խնդիրների լուծումները հնարավոր է գտնել ինովացիոն տնտեսություն ունեցող երկրների առաջավոր փորձի ուսումնասիրության և ՀՀ-ում դրա տեղայնացման, համակարգագոյացնող արդյունավետ մեխանիզմների մշակման ու կիրառման, տնտեսության մակրո և միկրո մակարդակներում դեպի ինովացիոն զարգացման տանող բարեփոխումների իրականացման, զարգացման երկարաժամկետ ռազմավարության մշակման միջոցով` հընթանս ձևավորելով ՀՀ ազգային ինովացիոն համակարգը և նպատակադրելով վերջինիս աստիճանական ինտեգրումը գլոբալ ինովացիոն համակարգին: Վերոնշյալը պայմանավորում է ատենախոսության թեմայի արդիականությունը և հրատապությունը: Современный этап глобального развития характеризуется тем, что многие страны, стоящие на пути к прогрессу, признают роль человеческих ресурсов в формировании экономики, соответствующей глобальному развитию, создавая в результате экономику, основанную на знаниях или же инновационную экономику. В этом плане особую значимость приобретают меры, предпринимаемые государственными органами для создания инновационной системы, а также деятельность отдельных научных центров и вузов и коммерциализация инноваций коммерческими организациями. Различные концептуальные и методические подходы к созданию и внедрению инновационной системы, а также пути использования успешного опыта отдельных стран могут способствовать комплексному и гармоничному развитию научно-образовательной сферы и промышленности Республики Армения. Полностью используя научный потенциал страны, можно создать эффективную национальную инновационную систему, соответствующую современным критериям развития глобальной экономики, и таким образом, завоевывать сильные конкурентные позиции на глобальном рынке. В последнее время делаются попытки формирования инновационной экономики в Республике Армения, хотя нынешнее макроэкономическое состояние Республики Армения указывает на то, что экономика страны в настоящее время далеко не соответствует критериям всемирной инновационной экономики. Однако, по этой же причине, говорить о сформировавшейся национальной инновационной системе слишком рано, поскольку уровень развития основных элементов, формирующих данную систему, не соответствует международным критериям, и практически отсутствует взаимодействие между научно-исследовательскими лабораториями, институтами и инновационными предприятиями. Решения вышеупомянутых проблем можно найти путем изучения опыта стран с инновационной экономикой и его локализации в Республике Армения, осуществления реформ, ведущих к инновационному развитию, на микро- и макроуровнях, а также путем формирования национальной инновационной системы, разработки и использования эффективных механизмов ее функционирования, и ее интеграции в глобальную инновационную систему. Вышеуказанное определяет актуальность тематики представляемой к рассмотрению работы. Объектом исследования является инновационная система Республики Армения, а предметом исследования являются концептуальныe проблемы локализации международного опыта формирования инновационной системы, а также структурные изменения и тенденции развития глобальной инновационной политики. Основная цель исследования – анализ концептуальных и методических подходов в международном опыте формирования эффективно действующей национальной инновационной системы и на этой основе предложение научно обоснованных стратегических механизмов формирования и дальнейшего усовершенствования эффективной, соответствующей международным критериям и ориентированной на глобальную инновационную систему национальной инновационной системы РА. Modern global development is unique by the fact that many countries on their way to progress emphasize the role of human resources as creators of a competitive economy corresponding to the global development as a result forming an economy based on knowledge that is an innovative economy. Measures taken by governmental bodies to form an innovative system, activities of scientific and higher educational establishments as well as commercialization of innovations by commercial organizations are put on an emphasis. A number of conceptual and methodological approaches to forming a national innovation system, ways of application of successful experience of different countries may contribute to complex and harmonic development of education and industry of the Republic of Armenia. Moreover, gaining a full control over a country’s scientific potential, it is feasible to form an effective national innovation system meeting the modern requirements and become competitive in the global market. Recently, there has been an attempt to create an innovation industry in the Republic of Armenia; however the current development stage of macroeconomics of the Republic of Armenia forces the idea that the current economy of the country is far from meeting the innovation industry criteria set in global economy. For this reason, it is too early to raise the issue of a well established innovation system of the Republic of Armenia as the level of the development of the main elements forming the system does not meet the international criteria and there is a complete lack of interaction among scientific labs, institutions and innovation enterprises. The mentioned issues, which are possible to solve through studying the leading experience of the countries with innovation economy, localizing it in the Republic of Armenia, working out effective mechanisms of its application as well as implementing macro and micro economy reforms directed to innovation development by working out a long term development strategy, define the actuality and the urgency of the thesis. The subject of the reseach is the national innovation system of the Republic of Armenia and the object of study is the conceptual issues of the localization of international leading experience in the process of it as well as the structural changes and the development tendencies in global innovation policy. The paper aims to research and analyze conceptual and methodological approaches to international experience of forming an effective, competitive and world economy-oriented national innovation system and suggest scientifically supported strategical mechanisms of formation and further improvement of such a system in the Republic of Armenia based on the mentioned experience as well as suggest solutions to current issues.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Международный опыт формирования национальной инновационной системы и основные проблемы его внедрения в Республике Армения. International experience of the national innovation system formation and the issues of its implementation In the Republic Of Armenia.
      Uncontrolled Keywords: Саргсян Лусине Карленовна, Sargsyan Lusine Karlen
      Subjects: Economy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 03 Apr 2018 14:26
      Last Modified: 03 Apr 2018 14:26
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/6936

      Actions (login required)

      View Item