Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում (1946-1970թթ.)

Սամսոնյան, Հայկ Խաչիկի (2011) Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում (1946-1970թթ.). PhD thesis, ՀՀ ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտ.

[img]
Preview
PDF (Abstract)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (314Kb) | Preview

    Abstract

    Սիրիայի Արաμական Հանրապետությունում (այսուհետ` ՍԱՀ) μանակի դերի ուսումնասիրությունն ունի գիտական և քաղաքական կարևոր նշանակություն: Առանց μանակի դերակատարության ուսումնասիրության գրեթե անհնար է հասկանալ Սիրիայի նորագույն շրջանի քաղաքական պատմության շատ ու շատ իրողություններ: ՍԱՀ նոր պատմության ամենահանգուցային ժամանակահատվածներից մեկը 1946-1970թթ. ընդգրկող շրջանն է` 1946թ. ապրիլի 17-ին Սիրիայի տարածքից անգլո-ֆրանսիական զորքերի վերջնական դուրս μերումից և Սիրիայի անկախության հռչակումից մինչև 1970թ. նոյեմμերին Հա ֆեզ Ալ-Ասադի (1970-2000թթ.) իշխանության գալը, երμ երկրի քաղաքական կյանքում առանձնահատուկ դերակատարություն ձեռք μերեցին զինված ուժերը (այսուհետ` ԶՈւ): Թեմայի հետազոտությունը կարևոր է` Սիրիայի ազգային μանակի կայացման գործընթացը ճիշտ ընկալելու տեսանկյունից: Էական է նաև Սիրիայի ազգային μանակի ռազմաքաղաքական ուղեգծի և մասնավորապես սպայական կազմի ուսումնասիրությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի խորքային ընկալել թե� մինչև 1970թ., թե� դրանից հետո Սիրիայի հասարակականք աղաքական գործընթացներն ու դրանցում էթնիկ և դավանական տարրի որոշակիորեն ազդեցիկ դերակատարության առանձնահատկությունները։ Հատկանշական է, որ սիրիական μանակը ձևավորման սկզμնական շրջանում հիմնականում համալրվում էր ծայրամասային, առանձին դեպքերում նաև սոցիալապես ոչ զարգացած շրջանների էթնիկ և դավանական փոքրամասնությունների ներկայացուցիչներից (ալավիներ, դրուզներ, իսմայիլականներ, քրդեր, չերքեզներ, հայեր և այլք), ովքեր μանակային ծառայությամμ նպատակ էին հետապնդում μարելավել իրենց սոցիալտնտ եսական վիճակը, ինչպես նաև ապահովել զինվորական կարիերայում առաջընթացը: Այս միտումն, ընդհանուր առմամμ, շարունակվեց նաև հետագայում` մեծացնելով երկրում փոքրամասնությունների կշիռը: Սիրիայի` որպես անկախ պետության ձևավորման, սիրիական μանակի կազմավորման, սպայական վերնախավի և վերջապես քաղաքական կյանքում μանակի ունեցած դերակատարության պատմության նշված ժամանակահատվածն ընդունված է μաժանել երեք շրջանի` անկախացումից մինչև Եգիպտոսի հետ միավորումը (1946-1958թթ.), Արաμական Միացյալ Հանրապետության (այսուհետ` ԱՄՀ) գոյության երեք ու կես տարիները (1958- 1961թթ.) և ԱՄՀ-ի փլուզումից մինչև Հա ֆեզ Ալ-Ասադի իշխանության գալը (1961- 1970թթ.): Հատկանշական է, որ ԶՈւ ամենաակտիվ օղակը` սպայական վերնախավը, դարձավ պետական համակարգի անμաժան մասը և աստիճանաμար վերածվեց Սիրիայի քաղաքական կյանքի լուրջ գործոնի: Արաμական ոչ մի երկրում զինված ուժերը քաղաքական կյանքում թերևս այնքան գերիշխող դեր չեն ունեցել, որչափ Սիրիայում, որի ապացույցը 1949-1970թթ. Սիրիայում տեղի ունեցած տասից ավելի հեղաշրջումներն են: Հաճախակի տեղի ունեցող ռազմական հեղաշրջումները չէին կարող չխոչընդոտել Սիրիայի սոցիալտնտ եսական և պետական կառավարման համակարգի μնականոն զարգացմանը: Հատկանշական է, որ μանակն ինչպես նշված ժամանակաշրջանում, այնպես էլ հետագայում կարևոր դերակատարություն է ունեցել ոչ միայն Սիրիայի ներքին կյանքում, այլև նպաստել մերձավորարևելյան տարածաշրջանում Սիրիայի քաղաքական կշռի մեծացմանը: Հիշյալ թեման գիտականորեն արդիական է նաև ներկա փուլում Սիրիայում ընթացող ներքաղաքական μարդ գործընթացները (որտեղ μացառիկ կարևոր դեր է խաղում μանակը) ճիշտ գնահատելու առումով: Предметом данного исследования является рассмотрение военно-политической роли сирийской армии в 1946-1970 гг., которая в силу исторически сложившихся условий, помимо ОБЫЧНЫХ функций, выполняла в САР задачи своеобразного лидера политического процесса. Указанная двойственность функции национальных вооруженных сил и определяет основное направление исследования. Исследование поставленных в работе задач имеет не только научную, но и практическую ценность, поскольку нельзя в полной мере понять внутреннюю логику и динамику политического развития современной Сирии, формирования и изменения ее внешнеполитического курса Без учета роли и места армии в этих процессах. Одним из ключевых вопросов при научном анализе роли САР на Ближнем Востоке, и в контексте ее региональной политики, является изучение функций сирийской армии. С момента обретения Сирией независимости ее вооруженные силы БЫЛИ не просто символом суверенитета и инструментом государственной политики, но и активным субъектом и соучастником политической деятельности, оказывающим на протяжении длительных периодов развития САР, сильное влияние на соотношение и расстановку сил внутри страны, разработку, формирование и реализацию ее внешнеполитической стратегии. Исследуемая тема актуальна также с точки зрения разработки принципов Ближневосточного направления внешней политики Республики Армения, а также курса развития армяно-сирийских отношений, с учетом того факта, что САР является одним из важнейших партнеров Армении в Ближневосточном регионе. Рассмотреть основные этапы и особенности зарождения и формирования национальной армии Сирии; исследовать военные перевороты в Сирии после достижения независимости; показать роль сирийской армии в период объединения Сирии с Египтом в единое государство (ОАР); проанализировать роль сирийской армии в разрыв объединения и выход Сирии из состава ОАР; раскрыть роль Военного комитета, созданного в период объединения Сирии с Египтом, и роль в нем офицерского корпуса; изучить внутри- и внешнеполитические предпосылки, характер и значение революционного переворота 8 марта 1963 г., и приход к власти партии Баас; показать разногласия в офицерском корпусе в период правления левого, революционно-демократического крыла партии Баас, Борьбу за власть внутриправительственной элиты и приход к власти Хафез Ал-Асада; подчеркнуть роль армянских военных деятелей сирийской армии в период независимости Сирии и до прихода к власти Хафез Ал-Асада. Научная значимость и новизна диссертации заключается в исследовании ряда аспектов, которые несмотря на достаточную изученность исторического развития Сирии в период 1946-1970 гг., до сих пор не получили исчерпывающего освещения. Отдельные аспекты темы данной диссертации освещались в армянской, советской, зарубежной историографии, однако по содержанию и структуре данная диссертация является первым ПОДОБНЫМ исследованием в отечественном востоковедении. The army of the Syrian Arab Republic played a special role in the history of that country since independence to the era of Hafiz Al-Asad. This was a period of great fluidity in Syrian political life. The role that army played in Syria after 1946 is obviously a crucial aspect of this study. Indeed, post-independent Syria cannot be considered without special attention to the army. The purposes and aim of the thesis: The main aim of this dissertation is a many-sided investigation of the role of army in political life of Syria during the period of 1946-1970. To analyze the process of a creation of Syrian national army and its officer elite; to discuss the reasons for military overturns that took place after the independence of Syria; to clear the role of Syrian army during the process of UAR creation and its further participation in the collapse of the union; to discuss the policy of the secret Military Committee that was created during the period of the UAR and the role of the officers in it; to find out the process of power assumption by the regime of officer elite which was caused by the overturn of the 8th of March 1963 implemented by the Ba’th party; to shed a light some peculiarities of the role of Syrian army during the Arab-Israeli wars of 1948 and 1967; to investigate some peculiarities of Hafiz Al-Asad’s coup supported by the army; based on scientific approach to clear the role of Armenian military officers in Syrian army after the independence and up to 1970. The thesis has a traditional structure, which includes an introduction, a body consisting three chapters, which are at the same time divided into paragraphs, a conclusion and a list of the used sources and literature. In the INTRODUCTION, the relevance of the research, goals, challenges and scientific innovations are determined, practical significance and chronological periods of work are characterized, as well as the short summary of used historians and literature are given. The first chapter of the thesis entitled as “THE PROCESS OF CREATION OF ARMY AND ITS ROLE IN THE POLITICAL LIFE OF SYRIA (1946-1958)” deals with an investigation of a creation of Syrian army and its officer corps. In the chapter the first Arab-Israeli war of 1948, the military overturns in Syria 1949-1954 as well as establishment of the republican regime supported by army before the creation of the UAR is also considered. After having been awarded the mandate over Syria, the French reformed their troops in the area and called them the Troupes du Levant. On 20 March 1930, Syrian Legion, The Troupes Auxiliaires du Levant and the Troupes suppletives were reorganized into the new Les Troupes speciales du Levant. In the interwar years, these troops were very useful to the mandatory government. Thus, on 8 July 1945 the delegate general of France in the Levant, announced that the Troupes speciales would be transferred to the Syrian and Lebanese governments. The French recruited volunteers for the Special Forces among the members of the minority communities and the lower classes of society. On August 1, 1945 these forces were turned over to the governments of Syria and Lebanon and became their national armies. Ever since, these countries commemorate Army Day on this date. When the Troupes speciales were transferred from French to Syrian control, it was a small force of about 5,000 men. On 17 April 1946 the last French troops withdrew from Syria. The Syrians still celebrate April 17 as Evacuation Day.

    Item Type: Thesis (PhD)
    Additional Information: Роль армии в политической жизни Сирии в (1946-1970гг.). The role of army in political life of Syria (1946-1970).
    Uncontrolled Keywords: Самсонян Айк Хачикович, Samsonyan Hayk
    Subjects: History
    Divisions: UNSPECIFIED
    Depositing User: NLA Circ. Dpt.
    Date Deposited: 11 Feb 2016 10:09
    Last Modified: 27 Jun 2018 10:21
    URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/743

    Actions (login required)

    View Item