Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Ուսանողների լեզվազգացողության զարգացման մեթոդները մանկավարժական բուհում

Աղաբաբյան, Կարինե Հակոբի (2018) Ուսանողների լեզվազգացողության զարգացման մեթոդները մանկավարժական բուհում. PhD thesis, Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարան.

[img]
Preview
PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (32Mb) | Preview
    [img]
    Preview
    PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (5Mb) | Preview

      Abstract

      Համայն աշխարհում 20-րդ դարավերջից սկսած տեղի են ունենում կրթական բարեփոխումներ՝ պայմանավորված ինչպես արդի, այնպես էլ ապագա հասարակության կողմից առաջադրվող պահանջներով: Ժամանակակից հասարակությանն անհրաժեշտ են ճկուն մտածողություն ունեցող և ստեղծագործաբար գործող, ինքնակատարելագործման ձգտող, փոփոխվող պայմաններում արագ կողմնորոշվող, բազմակողմանի զարգացած մասնագետներ։ Այս հանգամանքը կրթական համակարգի առջև դնում է մի շարք կարևորագույն խնդիրների առաջնահերթ լուծում՝ գիտելիքներն ինքնուրույն ձեռք բերելու, դրանք գործնականում կիրառելու կարողությունների զարգացում, սովորողների լեզվական, տրամաբանական, ստեղծագործական, քննադատական, վերլուծական մտածողության, լեզվազգացողության ձևավորում և մակարդակի բարձրացում: Նշված խնդիրների լուծումը ենթադրում է համալիր բարեփոխումների իրականացում հանրակրթության և բուհական համակարգերում։ Բարեփոխումների շրջանակներում, բնականաբար, կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում ուսուցիչների մասնագիտական վերապատրաստումը և ժամանակի պահանջներին համահունչ բարձրամակարդակ ուսուցիչների նոր սերնդի պատրաստումը։ Այդ տեսանկյունից կարևոր է ապագա ուսուցչի լեզվահաղորդակցական կոմպետենցիայի զարգացումը, նրա կողմից լեզուների յուրացման լեզվաբանական, մանկավարժական, հոգեբանական հայեցակետերի ուսումնասիրումը, լեզվազգացողության մակարդակի բարձրացումը (Յու.Դ. Ապրեսյան, Մ.Մ. Գոհլերներ, Գ.Վ. Էյգեր, Ի.Տ. Վասիլևա, Ա.Ս. Բուգա, Լ.Ի. Բոժովիչ, Ե.Դ. Բոժովիչ, Լ.Ս. Վիգոտսկի, Դ.Ս. Պալերմո, Ե.Մ. Վերեշչագին, Ա.Ե. Տեր-Գրիգորյան, Ս.Գ. Աբրահամյան, Ջ.Հ. Գյուլամիրյան, Էդ. Ջրբաշյան, Լ.Մ. Խաչատրյան): Լեզվազգացողության էությունը, դրսևորման առանձնահատկությունները, գոր-ծառույթներն առավել հետևողականորեն սկսել են ուսումնասիրվել 20-րդ դարա-սկզբից (Լ.Ի Բոժովիչ, Մ.Մ. Գոլհերներ, Գ.Վ. Էյգեր, Ֆ. Կայնց և այլք) և այսօր էլ մնում են հետազոտողների ուշադրության կենտրոնում (Ե.Դ. Բոժովիչ, Ե.Ի. Գորոշկո, Վ.Ա. Դոլինսկի, Դ.Բ. Էլկոնին, Օ.Ա. Լեբեդևա, Ի.Տ. Վասիլևա, Ե.Մ. Վերեշչագին): Հայ իրականության մեջ լեզվաբանները, մեթոդիստ-մանկավարժները, հոգե-բանները, փիլիսոփաները (Ս.Գ. Աբրահամյան, Յու.Դ. Ապրեսյան, Գ.Ա. Բրուտյան, Ջ.Հ. Գյուլամիրյան, Ռ.Զ. Ջիջյան, Էդ. Ջրբաշյան, Ա.Ե. Տեր-Գրիգորյան, Լ.Մ. Խաչատրյան,) գիտակցելով և ընդգծելով լեզվազգացողության զարգացման կարևորությունը, իրենց հետաքրքրությունների շրջանակներում, թեկուզ և թռուցիկ, անդրադարձել են այս խնդրին, սակայն համալիր հետազոտություններ այդ ուղղությամբ ցայսօր չեն կատարվել: Մեր ատենախոսությունը նվիրված է սովորողների լեզվազգացողության համալիր ուսումնասիրմանը և դրա զարգացման մեթոդական համալիրի մշակմանը։ Հետազոտության նպատակն է մշակել և ուսուցման գործընթացում ներդնել տարրական դասարանների ապագա ուսուցչի լեզվազգացողության մակարդակի շարունակական բարձրացմանն ուղղված մեթոդական համալիր, որը կխթանի ապագա ուսուցչի հաղորդակցական կոմպետենցիաների զարգացումը։ Հետազոտության օբյեկտը տարրական դասարանների ապագա ուսուցչի լեզվազգացողությունն է: Հետազոտության առարկան տարրական դասարանների ապագա ուսուցչի լեզվազգացողության զարգացման մեթոդական համալիրն է: Մեր կողմից մշակված մեթոդական համալիրի կիրառումը կնպաստի ապագա դասվարների լեզվազգացողության մակարդակի բարձրացմանը, եթե մայրենիի բուհական դասընթացում ներառվեն տարրական դպրոցի մայրենիի առարկայական չափորոշիչներով ու ծրագրերով նախատեսված բովանդակությունն ու սովորողների գի-տելիքներին, կարողություններին և հմտություններին ներկայացվող պահանջները: Одной из важнейших стратегических целей рефор-мы образования, осуществляемой в нашей стране, является подготовка разносторонне развитых специалистов, постоянно стремящихся к самосовершенствованию и способных быстро ориентироваться в условиях меняющихся реалей нашего мира. Это предполагает первоочередное решение ряда задач учебно-воспитательного процесса, одной из которых является выработка методов обучения, обеспечивающих непрерывное развитие чувства языка учащихся, что стимулирует развитие творческого мышления, приобретение теоретических знаний и их применение на практике. Находясь в постоянном контакте с учениками, учитель должен в совершенстве владеть родным языком, грамотно и аргументированно излагать мысли, уметь силой красноречия увлечь аудиторию, привить любовь к родному языку и стремление к познанию оттенков письменной и устной речи. Становление этих навыков у будущих учителей возможно через развитие чувства языка. Однако должного внимания проблемам чувства языка армянскими исследователями не оказано, и детальные исследования чувства языка в армянской научной мысли отсутствуют. Диссертация посвящена разработке комплекса методов перманентного развития чувства языка будущих учителей начальных классов в процессе их обучения. разработка и внедрение в учебном процессе комплекса методов, направленных на непрерывный рост уровня чувства языка и стимулирующих развитие коммуникативных компетенций будущего учителя. Анализ представленных в отечественной и зарубежной научно-методической литературе теоретических основ чувства языка, его основных проявлений и механизмов развития в процессе обучения родному языку; Разработать и применить метод определения уровня чувства языка будущих учителей начальных классов методом словесного ассоциативного эксперимента; Разработать комплекс методов, направленных на становление и развитие чувства языка будущих учителей начальных классов; Применить разработанный комплекс методов в процессе педагогической практики будущих учителей начальных классов с учетом стандартов программы родного языка и учебных планов начальной школы. Подытожить результаты экспериментальных исследований, выработав научно-теоретические основы дальнейшей работы и сформулировать методические указания. Впервые в армянской действительности применен метод словесного ассоциатив-ного эксперимента для определения уровня чувства языка будущих учителей начальных классов; Разработан, апробирован и внедрен в учебно-воспитательный процесс комплекс методов, обеспечивающих поэтапный рост уровня развития чувства языка учащихся как высших учебных, так и общеобразовательных заведений. разработанный комплекс методов развития чувства языка апробирован в начальной школе при непосредственном участии студентов педагогического университета в течении педагогической практики, что позволило на практике одновременно выявить эффективность примененных методов и научно-практические навыки студентов. One of the main aims of educational reforms implemented in our country is to train multifaceted specialists heading for self-enhancement and agile in self-orientation under the changing circumstances of nowadays’ reality. It assumes priority solutions to a series of significant tasks in educational processes, with special stress on the development and provision of respective conditions and teaching methodology aimed at persistent development of language sense (LS) among students which, in its turn, stimulates the development of students’ both creative and analytical thinking, as well as, the respective skills of independent acquisition autonomous selfachievment of theoretical knowledge, and their practical application. For a teacher – in constant contact with students – the advanced knowledge of native language is a fundamental basis, enabling to produce correct and argument based, eloquent speech enough to attract public attention, inspire fondness towards Mather tongue, and aspiration to uncover written and oral language overtones. The LS is crucial for the development of the above-mentioned skills among pre-service teachers. The premises of consecutive research of the peculiarities of expression of LS were laid at the beginning of the 20th century, mainly, by European and American scholars. However it must be stated that pertinent studies of the subject matter have not been properly carried out in Armenia yet, and so far there are no detailed and multifarious investigation in this sphere. The present thesis dwells on an intricate research of the process of development and progress of LS; set of methods (SM) boosting a permanent development of LS; respective grounding of their efficiency in the teaching / learning process. The aim of the research is to develop and introduce a set of methods that are applied during the learning process. It aimed at the stepwise increase of the level of the language sense. Moreover, it aimed to stimulate and develop future teacher’s communicative competence. Analyze scientific-methodological literature on theoretical basis of LS, the major expressions and the mechanisms of its development in the course of teaching. Design and apply a method for determining the level of LS among primary school teacher/students via of verbal associative experiment (VAE) method. Design SM for developing and forming the LS among school teachers and students. Apply the designed SM in pedagogical practice in primary schools, taking into account the standards of the curricula of the primary school and the mother tongue. Sum up the experimental results and develop the scientific and theoretical basis for further investigation and formulation of methodical guidelines. For the first time in Armenian reality, the VAE method has been applied to determine the LS level among primary school teacher/students. The SM, that ensures a stepwise increase in the level of LS can be applied both in higher educational institutions and in general other educational institutions. It has been developed, tested and introduced to the teaching and educational process. The designed set of methods for developing the LS was tested in one of the primary schools with the direct participation of the students from the pedagogical university during their practicum. This allowed revealing both the effectiveness of the applied methods and students’ scientific-practical skills.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Методы развития чувства языка студентов в педагогических вузах. Methods of development of students' language sense in pedagogical higher educational institutions.
      Uncontrolled Keywords: Aгабабян Kарине Aкоповна, Aghababyan Karine H.
      Subjects: Pedagogy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 03 Sep 2018 12:16
      Last Modified: 03 Sep 2018 12:16
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/7585

      Actions (login required)

      View Item