Հայաստանի ատենախոսությունների բաց մատչելիության պահոց = Open Access Repository of the Armenian Electronic Theses and Dissertations (Armenian ETD-OA) = Репозиторий диссертаций Армении открытого доступа

Մտավոր սեփականության կրթության կազմակերպումը գիտելիքահենք տնտեսության զարգացման համատեքստում

Շահինյան, Անի Հրաչյայի (2016) Մտավոր սեփականության կրթության կազմակերպումը գիտելիքահենք տնտեսության զարգացման համատեքստում. PhD thesis, ԵՊՀ.

[img]
Preview
PDF (Thesis)
Available under License Creative Commons Attribution.

Download (33Mb) | Preview
    [img]
    Preview
    PDF (Abstract)
    Available under License Creative Commons Attribution.

    Download (4Mb) | Preview

      Abstract

      Գիտելիքահենք տնտեսության կայուն զարգացման համատեքստում աշխատանքի և կրթության շուկաների համաչափ զարգացման համար առավել քան երբևէ կարևորվում են մտավոր ներուժի բացահայտումը, արդյունավետ օգտագործումն ու գնահատումը, նորարարության ու ստեղծարարության խթանումը: Սակայն տնտեսության, գիտության ու կրթության ոլորտների անհամաչափ զարգացման ներկայիս պայմաններում մտավոր աշխատանքի խթանումը, այդ աշխատանքի արդյունքների միջոցով մտավոր սեփականության ստեղծումը, գիտելիքահենք տնտեսության զարգացումը պահանջում են գիտելիքի ստեղծման ու փոխանցման առավել արդյունավետ մեխանիզմներ և ոլորտում առկա խնդիրների լուծման նոր մոտեցումներ: Այս մարտահրավերները գիտելիքահենք հասարակության զարգացման և բարձրագույն կրթության ոլորտի բարեփոխման գործընթացներում ներգրավված հիմնական դերակատարներին առաջադրում են հիմնարար փոփոխությունների կատարման պահանջ: Բուհերն այդ մարտահրավերների հաղթահարման հանձնառությունը կրող առանցքային դերակատարներից են, քանի որ նրանց ներկայիս գործառույթների ընդլայնված շրջանակն ընդգրկում է նաև ակադեմիական հանրությունից ժամանակակից գիտելիքահենք հասարակության փոխակերպմանն ուղղված գործընթացների խթանումը: Մարտահրավերները դրական միտումների վերածելու նկատառումով բուհերը պետք է մշակեն և ներդնեն այնպիսի ինստիտուցիոնալ մեխանիզմներ, որոնք կխթանեն իրենց առանցքային շահակիցների մտավոր ստեղծագործական գործունեությունը, այդ գործունեության արդյունքների արդյունավետ օգտագործումն ու մտավոր սեփականության պահպանումը: Գիտելիքահենք տնտեսության և հասարակության զարգացման վերոնշյալ համընդհանուր հիմնախնդիրներն օրակարգային են նաև Հայաստանի Հանրապետությունում գիտակրթական բարեփոխումներ իրականացնող առանցքային դերակատարների համար: Տնտեսության, գիտության ու կրթության ոլորտների անհամաչափ զարգացումը խոչընդոտում է ՀՀ գիտելի¬քահենք տնտեսության երկարաժամկետ զարգացումը: Մինչդեռ վերջինս ենթադրում է գիտական հիմնարար հետազոտությունների ոլորտի խթանում, որի հիմքում մտավոր կապիտալի ստեղծումն ու գնահատումն է, մտավոր սեփականության պահպանումը և ոլորտային բարեփոխումների մասնակիցների, այդ թվում՝ բուհերի դերի բարձրացումը: ՀՀ բուհերում դեռևս առկա են մտավոր ներուժի իրաչափ ու արդյունավետ կիրառումը սահմանափակող ազգային, մշակութային և ինստիտուցիոնալ մի շարք խնդիրներ, որոնք ոչ միշտ են հստակ արտացոլվում բուհերի գործունեության բարելավմանն ուղղված գործընթացներում: Այս խնդիրների արդյունավետ լուծումը ենթադրում է բուհերի ինստիտուցիոնալ կառավարման համակարգերի և մանկավարժագիտական մոտեցումների վերանայում և արդիականացում՝ միտված բուհերի մարդկային ռեսուրսների և ուսումնառողների ուսումնական, գիտակրթական, ուսումնադաստիարակչական ու հետազոտական գործունեության խթանմանը: Ուրեմն, բուհերի կողմից կազմակերպվող և իրականացվող կրթության միջոցով մտավոր սեփականության ոլորտին առնչվող առանցքային գիտելիքների ձևավորումը, փոխանցումն ու ներդրումը կարող են զգալիորեն խթանել ուսումնառողների, պրոֆեսորադասախոսական կազմի ու բուհի այլ առանցքային շահակիցների մտավոր ստեղծագործական գործունեությունը, բարձրագույն կրթության ոլորտի բարելավումը և գիտելիքահենք հասարակության զարգացումը: В контексте развития экономики, основанной на знаниях, выявление, эффективное использование и оценивание интеллектуального потенциала являются важнейшими факторами для сбалансированного развития рынка труда и образования. Однако поощрение интеллектуальной деятельности в нынешних условиях непропорционального развития науки, образования и экономики, создание интеллектуальной собственности (ИС) и развитие экономики, основанной на знаниях, требуют более эффективных механизмов для создания и передачи знаний в области ИС, а также новых подходов к решению существующих проблем как на национальном, так и на институциональном (академическом) уровнях. Так как вузы играют ключевую роль в создании среды для выявления, получения, использования и распространения интеллектуальных продуктов, в данном исследовании детально раскрываются проблемы и предпосылки для организации образования ИС в вузах Республики Армения (РА) и соответствующие стратегические и педагогические подходы. Целью исследования является выявление и обоснование ключевой роли образования o сфере интеллектуальной собственности в контексте реформы высшего образования и процессах экономического развития, основанных на знаниях. В результате всестороннего изучения были по-новому разъяснены и освещены основные проблемы и перспективы защиты ИС в области высшего образования, выявлены взаимосвязь и общие черты сфер ИС и высшего образования в контексте развития общества, основанные на знаниях; была обоснована важность образования в области ИС и необходимость его организации в вузах, а также была разработана модель организации образования в области ИС в вузах РА. Экономика, основанная на знаниях, развивается с помощью поощрения интеллектуальной творческой деятельности общества с соответствующими знаниями в области ИС и с высоким уровнем правосознания. Отсутствие или фрагментарное использование политики и стратегий в области защиты ИС в вузах препятствует эффективной организации образования в области ИС. Обучение ИС в основном проводится только в определенных областях (правоведение, экономика) и в соответствующих учебных программах или курсах, а ученики, которые вовлечены в другие профессиональные сферы, имеют ограниченные возможности овладения базовыми знаниями в области защиты ИС. . Комплексное применение современных управленческих и педагогических подходов к проблеме ИС в вузах существенно способствует эффективному осуществлению творческой и научно-исследовательской деятельности студентов и укреплению культуры сохранения академической честности в вузах.. Для эффективной организации обучения ИС в вузах РА необходимо разработать и применять модель, которая будет отражать особенности национальной системы высшего образования, будет основана на передовой международной практике и обоснует применение современных управленческих и педагогических подходов. In the context of development of knowledge-based economy, the identification, efficient application and evaluation of intellectual are crucial for the assurance of balanced development of labour market and education. However, under current conditions of disproportional development of education, science and economy, the promotion of intellectual activity and the creation of intellectual outputs necessitate more efficient institutional mechanisms and pedagogical approaches to the solution of current problems. These mechanisms and approaches should be aimed at creation and transfer of valuable knowledge in the sphere of intellectual property (IP). In this context, the higher education institutions (HEIs) play a key role in creating favourable environment for identification, use and transfer of intellectual outputs. Hence, the current research touches upon the issues and prerequisites for the organization of IP education at HEIs, including those of the Republic of Armenia (RA), as well as respective strategic and pedagogical approaches which significantly foster the development of knowledge-based society. The aim of the research is to identify and substantiate the key role of IP education in the context of higher education reforms and development of knowledge-based economy. Based on the results of the current research, the key problems and challenges of IP protection in the sphere of higher education have been illustrated from new perspectives; the interlink between and common peculiarities of the spheres of IP and higher education in the context of development of knowledge-based society have been identified and thoroughly elaborated; the crucial importance of IP education and the necessity of organization of IP education at HEIs have been substantiated, as well as the model of organization of IP education for RA HEIs has been developed. The development of knowledge-based economy is achievable due to the enhancement and promotion of intellectual and creative activity of the society which has relevant knowledge in IP protection sphere and high level of legal mindset. The absence of clearly set IP policies and strategies of HEIs or their partial application at HEIs hinders the efficient organization of IP education. The implementation of IP education through conduction of respective academic programs or courses is mainly endorsed only in some of the professional spheres (law, economy), and the learners who are involved in other professional fields have limited opportunities to attain basic knowledge in IP sphere. The complex application of modern pedagogical and education management approaches to the solution of the IP related problems existent at HEIs significantly fosters the efficient fulfillment of learners' creative and scientific-research activities as well as enhances the culture of academic honesty at HEIs. In order to ensure efficient organization of IP education at the RA HEIs, it is necessary to develop a model which will be based on best international practice on the one hand, and will reflect the peculiarities of national higher education system and will combine the modern strategic management and pedagogical approaches, on the other hand.

      Item Type: Thesis (PhD)
      Additional Information: Организация образования интеллектуальной собственности в контексте развития экономики основанной на знаниях. The organization of intellectual property education in the context of development of knowledge-based economy.
      Uncontrolled Keywords: Шагинян Ани Грачяевна, Shahinyan Ani Hrachya
      Subjects: Pedagogy
      Divisions: UNSPECIFIED
      Depositing User: NLA Circ. Dpt.
      Date Deposited: 24 Oct 2018 09:59
      Last Modified: 24 Oct 2018 09:59
      URI: http://etd.asj-oa.am/id/eprint/7792

      Actions (login required)

      View Item